THEOS операциялық жүйесі: Z80 процессоры үшін жасалған OASIS-тен бастау алған, алғашқы көп пайдаланушылы 8-бит жүйе. IBM PC/AT үшін 1982-де жаңартылды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Компьютерлік операциялық жүйе
Computer operating system
THEOS, грек тілінен аударғанда "Құдай" деген мағынаны білдіреді, – бұл операциялық жүйе OASIS ретінде басталып, Z80 процессорын қолданатын кішкентай компьютерлерге арналған микрокомпьютерлік операциялық жүйе болған. 1982 жылы IBM Personal Computer/AT үшін операциялық жүйе жарыққа шыққанда, OASIS атауын THEOS-қа өзгерту туралы шешім қабылданды, THEOS – THE Operating System деген сөздердің қысқартылған түрі.
THEOS, which translates from Greek as "God", is an operating system which started out as OASIS, a microcomputer operating system for small computers that use the Z80 processor. When the operating system was launched for the IBM Personal Computer/AT in 1982, the decision was taken to change the name from OASIS to THEOS, short for THE Operating System.
ОАЗИС
OASIS операциялық жүйесі 1977 жылы Калифорния штатының Окленд қаласындағы Phase One Systems (президенті Говард Сидорски) тарапынан әзірленіп, таратылды. OASIS Z80 процессоры үшін әзірленді және 8 биттік микропроцессорлық компьютерлер үшін алғашқы көп пайдаланушылық операциялық жүйе болды (Zilog компаниясының Z80). "OASIS" – "Online Application System Interactive Software" сөздерінің бас әріптерінен құралған аббревиатура еді. OASIS көп пайдаланушылық операциялық жүйеден, қуатты Business Basic/Interpreter, C компиляторынан және қуатты мәтін редакторынан тұрды. Тимоти Уильямс OASIS-ті әзірледі және Phase One компаниясында жұмыс істеді. Нарықта 16 биттік жүйелерге сұраныс болды, бірақ 16 биттік жүйелер үшін нақты 16 биттік көп пайдаланушылық ОЖ болған жоқ. Phase One әр ай сайын OASIS 16 туралы жариялап тұрды, бірақ ол шықпады. Бір күні Тимоти Уильямс OASIS-тің иесі екенін мәлімдеп, Phase One компаниясына қарсы сотқа берді және бірнеше миллион АҚШ долларын талап етті. Сидорскидің таңдауы болмады және ол 11-ші тарауды жариялады. Сот ісі екі жылға созылды, соңында Тимоти Уильямсқа OASIS-тің 16 биттік нұсқасын жасауға рұқсат берілді, бірақ ол енді OASIS атауын пайдалана алмады. Дэвид Ширли 1980-жылдардың басында Ұлыбританиядағы OASIS дистрибьюторы Computer Information Centre орталығында басқаша тарихты ұсынды. Ол Тимоти Уильямстың OASIS операциялық жүйесін жасап, оны сату үшін Phase One Systems компаниясымен келісім шарт жасағанын айтты. 16 биттік өнімнің әзірленуі жүріп жатқан, бірақ өнім POS компаниясымен мерзімінен бұрын жарияланды. Бұл OASIS-ті ертерек шығаруға деген қысымға әкелді, ол әлі де толыққанды жөнделмеген немесе оңтайландырылмаған еді. (OASIS 8 бит сол кезде жақсы оңтайландырылған, көптеген бөліктері Z80 ассемблерінде қолмен кодталған, бірақ бұл жаңа 16 биттік жүйелердің 8 биттік әріптестерінен кем орындалғанын білдірді). Бұл жағдай Уильямстың сол кездегі Phase One компаниясына наразы болуына және 16 биттік OASIS-ті нарыққа шығару және қолдау үшін өз компаниясын құруына әкелді. Компания бастапқыда Oasis Technologies деп аталды, бірақ Phase One компаниясы атауды қорғау үшін шаралар қолданды. Ұзақ және қымбат сотқа жүгінудің орнына компания мен өнім "THEOS" деп аталды. Уильямс жаңа компания мен өнімнің атын жасады: "THEOS" – "бір" ("Theos" грек тілінде "Құдай") мағынасында "ОС" дегенді білдіреді. Уильямс пен Сидорски сотта дауласып жатқанда өндірушілердің 16 биттік көп пайдаланушылық ОЖ болған жоқ. Бұл Microsoft пен Santa Cruz Operation компанияларының Bell Labs компаниясының 7-ші нұсқасы Unix негізінде жаңа операциялық жүйе жасау туралы келісімге келуіне әкелді. Microsoft 1978 жылы AT&T компаниясынан UNIX 7-ші нұсқасының лицензиясын сатып алды және 1980 жылдың 25 тамызында оны 16 биттік микрокомпьютер нарығына ұсынуға дайын екенін жариялады. Microsoft "UNIX" атауын лицензиялай алмағандықтан, оны Xenix деп атады. Microsoft өнімді Ларри Мичелс және оның ұлы Дуг Мичелс (Santa Cruz Operation) арқылы тарататын болды. Seiko да THEOS және Уильямсқа шыдамы жетпей, OASIS-тің 16 биттік нұсқасын жасауға шешім қабылдады және доктор Джеффри Бахрды жұмысқа алды. Xenix және THEOS қолжетімді болған кезде Seiko бұл нарықтан бас тартты. Джеффри Бахр CET компаниясын құрды, ол 16 биттік OASIS-ке үйлесімді бағдарламалық жасақтаманы әзірлеумен айналысты. CET бағдарламалық жасақтамасы OASIS/THEOS-пен толық үйлесімді болды және осы пайдаланушыларға Unix және Microsoft әлеміне өтуге мүмкіндік берді. CET Phase One компаниясын сатып алды. Сонымен қатар, Phase One Systems CET Basic деп аталатын порттау құралына лицензия берді. CET Basic THEOS BASIC, MultiUser BASIC, OASIS BASIC және UX BASIC бағдарламаларымен үйлесімді. Бұл сіздің көптеген қолданыстағы бастапқы кодыңызды сақтай алатыныңызды және W/32 BASIC-ті пайдаланып, THEOS, OASIS немесе UX BASIC бағдарламаларыңызды Microsoft Windows, Linux немесе SCO UNIX сияқты қосымша операциялық жүйелерде жұмыс істеуі үшін қайта құрастыра алатыныңызды білдіреді.
The OASIS operating system was originally developed and distributed in 1977 by Phase One Systems of Oakland, California (President Howard Sidorsky). OASIS was developed for the Z80 processor and was the first multi user operating system for 8 bit microprocessor based computers (Z 80 from Zilog). "OASIS" was a backronym for "Online Application System Interactive Software". OASIS consisted of a multi user operating system, a powerful Business Basic/Interpreter, C compiler and a powerful text editor. Timothy Williams developed OASIS and was employed at Phase One. The market asked for 16 bit systems but there was no real 16 bit multi user OS for 16 bit systems. Every month Phase One announced OASIS 16 but it did not come. One day Timothy Williams claimed that he owned OASIS and started a court case against Phase One and claimed several million U. S. dollars. Sidorsky had no choice and claimed Chapter 11. The court case took two years and finally the ruling was that Timothy Williams was allowed to develop the 16 bit version of OASIS but he was not allowed to use the OASIS name anymore. David Shirley presented an alternative history at the Computer Information Centre, an OASIS distributor for the UK in the early 1980s. He said Timothy Williams developed the OASIS operating system and contracted with Phase One Systems to market and sell the product. Development of the 16 bit product was underway, but the product was prematurely announced by POS. This led to pressure to release OASIS early, when it was still not properly debugged or optimised. (OASIS 8 bit was quite well optimised by that point, with many parts hand coded in Z80 assembler, but that meant then new 16 bit systems performed nowhere near as well as their 8 bit counterparts). This situation led to Williams becoming dissatisfied with the Phase One company at the time, and forming his own company to market and support the 16 bit OASIS. The company was initially called Oasis Technologies, until Phase One took action to protect the name. Rather than fight a long and expensive court battle, the company and product was renamed "THEOS". Williams created a new company and product name: "THEOS" meaning "the OS" in the sense of "the one" ("Theos" is Greek for "God"). While Williams and Sidorsky where fighting in the court the manufacturers had no 16 bit multi user OS. That led to the agreement between Microsoft and Santa Cruz Operation to make a new operating system based on Version 7 Unix from Bell Labs. Microsoft purchased a license for Version 7 UNIX from AT&T in 1978, and announced on August 25, 1980, that it would make it available for the 16 bit microcomputer market. Because Microsoft was not able to license the "UNIX" name itself, called Xenix. Microsoft would distribute the product via Larry Michels and his son Doug Michels (Santa Cruz Operation). Seiko also lost patience with THEOS and Williams, and decided to make their own OASIS 16 bit version and hired Dr. Jeffrey Bahr. When Xenix and THEOS became available Seiko did decide to leave this market. Jeffrey Bahr started CET which went on with the development of the 16 bit OASIS compatible software. CET software was complete compatible with OASIS/THEOS and allowed these users to go into the Unix and Microsoft world. CET acquired the Phase one company. Also, Phase One Systems licenses a porting tool called CET Basic. CET Basic is compatible with THEOS BASIC, MultiUser BASIC, OASIS BASIC, and UX BASIC. This means you can keep most of your existing source code, and using W/32 BASIC, recompile your THEOS, OASIS, or UX BASIC programs to work under additional operating systems such as Microsoft Windows, Linux or SCO UNIX.
ТЕОС
THEOS операциялық жүйелері 1983 жылдан бері Калифорния штатының Уолнат-Крик қаласындағы THEOS Software Corporation компаниясы тарапынан таратылып келеді. 2003 жылдан бастап Phase One Systems THEOS(R) жүйелері үшін бағдарламалық құралдарды әзірлеуге арналған құралдарды жариялап келеді. Порттау құралдарымен қатар, Phase One Systems THEOS жүйелері үшін Freedom сұраныс жинағын және Control деректер базасы жинағын таратты, бұл үшінші тарап бағдарламалық жасақтамаларына SQL сияқты деректерді алу құралдарын енгізуге мүмкіндік берді. THEOS 30 жыл бұрын Fujitsu және басқа аппараттық өндірушілер тарапынан Еуропаға енгізілді және қазір Ұлыбритания, Испания, Португалия, Германия, Италия және басқа да елдердегі көптеген дистрибьюторлар арқылы таратылады. "Ағымдағы" нұсқасы – 2008 жылдың желтоқсан айында шығарылған THEOS Corona Commercial Release 6, және содан бері бірнеше жаңартулар жарық көрді. Ағымдағы Windows Workstation Client (2009 жылдың мамыр айындағы мәлімет бойынша) 2003 жылдың шілдесінен бастап 3.16 нұсқасын құрайды.
THEOS operating systems have been distributed by THEOS Software Corporation in Walnut Creek, California, since 1983. As of 2003, Phase One Systems publishes software development tools for THEOS(R) systems. As well as porting tools, Phase One Systems distributed the Freedom query package and Control database package for THEOS systems, used to bring SQL like data extraction tools to third party software packages. THEOS was introduced in Europe by Fujitsu and other hardware manufacturers 30 years ago, and is distributed by a number of distributors in Great Britain, Spain, Portugal, Germany, Italy and more. The 'current' version is THEOS Corona Commercial Release 6, which was released in December 2008, and a number of updates have been released since that time. The current Windows Workstation Client (as of May 2009) is version 3.16 from July 2003.
Ерекшеліктері
Бастапқыда 1970-ші жылдардың соңында Тимоти С. Уильямс сол кездегі қымбат мини және мейнфрейм компьютерлеріне арзан балама ретінде жазған OASIS, бірнеше пайдаланушыға бір компьютердің ресурстарын пайдалануға мүмкіндік беретін көп пайдаланушылы уақыт бөлісу мүмкіндігін ұсынды. MP/M немесе UNIX сияқты, THEOS ядроның орнына сыртқы құрылғы драйверлерін қолданады, бұл оны басқа орталарға оңайрақ көшіруге мүмкіндік береді, бірақ қолдау негізінен өнеркәсіптік стандартты жабдықтарға (яғни, дербес компьютерлерге) бағытталған. THEOS әсіресе шағын бизнес пайдаланушыларына арналған, ал жеке тұлғалар мен компаниялар вертикальді нарыққа арналған бағдарламалардың кең ауқымын әзірлеп, қолдау көрсетеді. THEOS жүйесімен бірге THEOS Multi User Basic және C тілдері таратылады. Күшті EXEC қабықша тілін тапсырмаларды автоматтандыру үшін немесе автоматтандырылған жүйе құру үшін пайдалануға болады. Қауіпсіздіктің бірнеше мүмкіндіктері бар, соның ішінде динамикалық парольдер (парольге күні мен уақытының бөлігі, немесе клиенттің IP-адресі немесе басқа өзгермелі элементтер кіреді), рұқсат беру/тыйым салу қауіпсіздігі, кіріс және шығыс қабырғасы және жұмыс станциясы қосылымында шифрлаудың белгілі бір деңгейін талап ету мүмкіндігі бар. Бұған қоса, объект файл форматы авторлық құқықпен қорғалған, ал операциялық жүйе буферлік асып кету шабуылдарына қарсы қорғанысты күшейту үшін Intel "қорғалған режимін" пайдаланады.
Originally written in the late 1970s by Timothy S. Williams as a low cost alternative to the more expensive mini and mainframe computers that were popular in the day, OASIS provided time sharing multiuser facilities to allow several users to utilise the resources of one computer. Similar in concept to MP/M or UNIX, THEOS uses external device drivers rather than a kernel, allowing it to be more portable to other environments, though support has been primarily directed towards industry standard hardware (i. e. PC's). THEOS is specifically aimed at small business users, with a wide range of vertical market applications packages being developed and supported by individuals and companies. The languages distributed with THEOS include THEOS Multi User Basic and C. A powerful EXEC shell language can be used for task automation or to produce a turnkey system. A number of security features exist, including dynamic passwords (where the password includes part of the date or time, or client IP address, or other dynamic elements), allow/deny security, a comprehensive inbound and outbound firewall, and an option to require a certain level of encryption in the workstation connection. In addition, the object file format is proprietary, and the operating system uses Intel "protected mode" to further increase defence against buffer overrun attacks.
Қабылдау
1985 жылы BYTE журналы "THEOS-тың мүмкіндіктері MS DOS пен UNIX аралығында" деді. Журнал құжаттама сапасын сынап, Pick және Coherent сияқты басқа көп пайдаланушы операциялық жүйелерге қарағанда бағасы тым жоғары екенін атап өтті.
BYTE in 1985 stated that "the functionality of THEOS is somewhere between MS DOS and UNIX". The magazine criticized the documentation's quality, and concluded that the price was too high compared to other multiuser operating systems for the PC such as Pick and Coherent.