Кіріспе

Еуропа мен Таяу Шығыстағы халықтық нанымдар

Еуропа мен Таяу Шығыстағы сиқырлы дәстүрде (қараңыз: Греко-рим әлеміндегі сиқыр), аэтит (латын тілінде жекеше) немесе аэтит (ағылшынша нұсқасы) – бала тууға көмектесетін тас. Оны «бүркіт тасы», аквилин немесе аквилей деп те атайды. Осы тас өздігінен түсік тарту мен мерзімінен бұрын босанудың алдын алуға, сондай-ақ толық мерзімді босану үшін босану процесін қысқартуға көмектеседі деп есептелген. Теофрасттан бастап, тастың ішіндегі кристалдарға сүйене отырып, оның басқа тастарды «туып алатын» қабілеті бар деген сенім де жазылған. Бұл, кем дегенде, кейбір минералдардың еркек және әйел түріне ие болуы мүмкін деген ойға жетеледі.

Минералогия

Аэтит – лимонит немесе сидериттен түзілген түйінді немесе геодтар, оларды шайқағанда ішінде кішкентай бос тас сыңғырлайды. 1920 жылы АҚШ Тау-кен бюросының ресми жарияланымында аэтит былай анықталған: Гидратталған темір оксидінен тұратын қатты қабықтан құралған түйін, онда сары оксид орталыққа қарай бірте-бірте жұмсақ болады, ал ортасы кейде толығымен бос болады. Америка ғылымдар институты бұта тасын "бүркіттің ұясына жұмыртқа салуды жеңілдету үшін алып барады деп ежелгілер сенген, грек жаңғағының мөлшеріндегі сазды темір тасты түйін" деп сипаттайды.

Таңдалған библиография

Харрис, Никола Эрин, Лапидарлық медицина идеясы, 2009, Ратгерс университеті, Ph. D. диссертациясы (кітап жарық көреді), PDF форматта онлайн қолжетімді.
Стол, Мартен. Вавилониядағы туылу және Киелі кітап. Styx Publications, 2000. Онлайн көруге шектеу қойылған. Торндайк, Линн. Сиқыр және тәжірибелік ғылым тарихы.