Кіріспе

ер адамға берілген есім

Жан Денис, Ланжуайнес графы (1753 жылдың 12 наурызы – 1827 жылдың 13 қаңтары) – француз саясаткері, адвокат, құқықтанушы, журналист және тарихшы.

Ерте мансап

Ренн (Иль және Вилен) қаласында туған Ланжуине, жарқын колледж карьерасынан кейін, он тоғыз жасында заң докторы және білікті адвокат атанды. Одан кейін Бретань штаттарының кеңесшісі болып тағайындалды және 1775 жылы Ренн қаласында шіркеу құқығының профессоры болды. Осы кезеңде ол екі маңызды еңбек жазды, алайда қоғамдық жағдайдың тұрақсыздығына байланысты олар жарияланбады: Institutiones juris ecciesiastici және Praelectiones juris ecclesiastici. Ол адвокаттық тәжірибесін droit du colombier (көгершін үйлеріне феодалдық монополия) құқығына қарсы соттасудан бастады. 1789 жылы оның жерлестері оны Бас Штаттарға жібергенде, ол дворяндықты жоюды және «Франция және Наварра королі» деген атауды «Француздар мен Наварра королі» деген атаумен алмастыруды талап етті, сондай-ақ Діни қызметкерлердің азаматтық конституциясын құруға көмектесті. 1789 жылдың 7 қарашасында ол министрлердің бір уақытта Парламент мүшесі болмауын сұрады. Бұл ұсыныс көпшілік дауыспен қабылданғандықтан, ол Мирабоның министрлік лауазымды бағындыруға бағытталған билігінің күшеюіне қарсы тұрды.

Конвенция және жасырындық

1792 жылдың қыркүйегінде Ұлттық конвенцияға сайланған ол, орташа, тіпті реакциялық көзқарастарды қалыптастырды. Француз Республикасын қолдауында ешқашан мойын бұрмаса да, Монтаньярлардың ең бейшара қарсыластарының біріне айналды. Ол Луи XVI-ның өліміне дауыс беруден бас тартты, себебі ұлттың жеңілген тұтқынды жоюға құқығы жоқ екенін мәлімдеді. Оның «Тауға» жасаған күнделікті шабуылдары 15 сәуірде 1793 жылы Париж Коммунасының оны ассамблеядан шығару талабына әкелді, бірақ Ланжуайнес 2 маусымда Франсуа Ханрио басқаратын париждік халық конвенцияға басып кірген кезде, жеңіске жеткен партияға қарсы тұруын жалғастырды. Жирондистермен бірге тұтқындалған ол Реннеге қашып, онда «Ланжуайнес соңғы қылмысы» (Ренн, 1793) деген есіммен Монтаньяр конституциясын айыптаған памфлет жазды. Батыстағы қарсылықты басу үшін жіберілген Жан Батист Карьердің қудалауымен ол Термидориялық реакция басталғаннан кейін (1794 жылдың шілдесі) біраз уақытқа дейін жасырын өмір сүрді, бірақ 1795 жылдың 8 наурызында конвенцияға қайта қабылданды.

Кейінгі мансап

Ол Француз директориясының Ежелгілер кеңесінде, Консулдық пен Бірінші империяның Сенатында және Пирлер палатасында либералды және тәуелсіз көзқарасын сақтап, Жүз күн ішінде жоғарғы палатаның төрағасы болды. Гви Жан Батист Таргет, Жозеф Мари Порталис және басқалармен бірге ол Империя кезінде Парижде заң академиясын құрды және рим құқығын оқыды. Шығыс ғалымдарымен тығыз байланыста болып, шығыс діндерін зейінмен зерттеген ол 1808 жылы Жазулар академиясына қабылданды. Бурбон монархиясы қайта орнатылғаннан кейін Ланжуинес конституциялық монархия қағидаларын тұрақты түрде қорғады, бірақ көп бөлігін діни және саяси мәселелерге арнады. Ол 1815 жылдың 4 маусымынан 13 шілдесіне дейін Өкілдер палатасының төрағасы болды. Граф Ланжуинес Парижде дүние салды.

Отбасы

Оның ұлы Виктор Амброаз, Ланжуайне виконты (1802–1869) де саясаткер болды, 1838 жылы депутат сайланды. Оның қызығушылығы негізінен қаржылық мәселелерге қатысты болды және 1849 жылы Одилон Барро кабинетінде сауда және ауыл шаруашылығы министрі болды. Ол «Граф Ланжуайне өмірі мен еңбектері туралы тарихи хабарлама» атты еңбек жазды, ол әкесінің «Еңбектері» (4 том, 1832) басылымына қосымша ретінде берілді.