Кіріспе

Американдық халық әншісі, ән жазушы, актриса және саяси белсенді (1926-2015)

Рут Элис "Ронни" Гилберт (7 қыркүйек 1926 – 6 маусым 2015), американдық халық әншісі, ән жазушы, актриса және саяси белсенді болған. Ол Пит Сигер, Ли Хейс және Фред Хеллермен бірге "Тігтілер" музыкалық квартетінің алғашқы мүшелерінің бірі ретінде контральтомен өнер көрсеткен.

Ерте өмір

Гилберт Нью-Йорктің Бруклин қаласында дүниеге келді және өмір бойы өзін Нью-Йорктің тумасы деп есептеді. Оның ата-анасы Шығыс Еуропадан келген еврей иммигранттары еді. Оның анасы Сара Польшаның Варшава қаласынан шыққан, киім тігуші және кәсіби одақ мүшесі болса, әкесі Чарльз Гилберт Украинадан келген және фабрикада жұмыс істеген. Кішкентай кезінен бастап ол әлеуметтік әділдікке құштар болды және бұл үшін анасына алғыс айтты, оның анасы Польша еврей Бундының қызметінде болған. Ол Анакостиа орта мектебінде оқыды және Пол Робсонның "расизмді айыптауына" сілтеме жасай отырып, ақ студенттермен бірге қаралаған бетпен өнер көрсетуге қарсылық білдіргендігі үшін мектептен шығарылуға жақын болды. Гилберт 16 жасында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Вашингтон қаласына келді, үкіметтік жұмысқа орналасып, наразылық әндерін орындайтын Priority Ramblers тобына қосылды. Ол Пит Сигермен бірге Weavers тобын құруға дейін осы топпен бірге өнер көрсетті. Нью-Йоркке оралғаннан кейін Гилберт кеңсе қызметкерлерінің кәсіби одағын ұйымдастыруға қатысып, тоқыма жұмысшыларының одағында жұмыс істеді. Ол Конгресс кітапханасының фольклорисі Алан Ломакспен және Вуди Гатримен, сондай-ақ басқа да халық әншілерімен танысты.

Мансап

Гилберттің ән айтуы "кристаллдай таза, батыл контральто" деп сипатталған. Оның дауысы, "This Land Is Your Land", "If I Had a Hammer", "On Top of Old Smoky", "Goodnight, Irene", "Kisses Sweeter than Wine" және "Tzena, Tzena, Tzena" сияқты Weavers тректерінде басқалармен үйлесіп, олардан жоғары көтеріледі.

Ертедегі музыка және белсенділік

The Weavers - 1950 жылдардың басында кеңінен тараған антикоммунистік гистерия кезеңінде, солшыл көзқарастары болғандықтан қара тізімге енгізілген, ықпалды халық әндерін орындайтын топ. 1953 жылы "The Weavers" тобының қара тізімге ілігуіне байланысты таратылғаннан кейін, ол жеке деңгейдегі белсенділігін жалғастырды, 1961 жылы Кубаға сапар жасады және сол күні АҚШ-қа оралды, сол күні бұл ел Кубаға саяхатты тыйым салған болатын. Ол сондай-ақ 1968 жылы британдық театр режиссері Питер Брукпен жұмыс істеу үшін Францияға барғаннан кейін Париждегі наразылықтарға қатысты. 1968 жылы ол Бродвейде Роберт Шоудың "Сынық шатырдағы адам" пьесасының алғашқы қойылымында концлагерьтен аман қалған миссис Розен рөлінде, музыкалық емес драмалық рөлде ойнады. Гилберт 1971 жылы Берклиге көшіп, терапияны оқып, практикалауын бастады. Келесі жылы ол магистратураға түсті. 1974 жылға қарай ол клиникалық психология бойынша магистр дәрежесін алып, бірнеше жыл терапевт ретінде жұмыс істеді. Кейін Гилберт сол кезде Бродвейдегі мансабынан өзгеріс қажет болғанын, қызы өскенін және гештальт, Фрейд және Юнг тәсілдерін қоса алғанда, терапияға "құлай" түскенін айтты.

Холли Нир және HARP-пен бірге музыка

1974 жылы Холли Нир өзінің "A Live Album" альбомын Гилбертке арнады. Ол кезде Нир оның тірі екенін білмейтін, сондықтан Гилберттен рұқсат сұрамады. Гилберт арнау туралы қызынан біліп, көп ұзамай Нирмен кездесті. Гилберт Нирмен кездесуді былай сипаттайды:

«Мен оған оның пластинкасы маған қаншалықты әсерлі болғанын айттым, қатты толқыдым. Алдымен мен ашуландым, содан кейін барлық уақыт бойы көз жасымды тоқтаталмай, мен осының бәрі мен байқамай жатқанда болып жатыр екенін түсіндім. Осы сана, осы әйел санасы музыкада қалыптасып, дамып жатты. Әрине, мен оны жақсы көретінмін, өйткені ол менің музыкадағы барлық жақсы нәрселердің бірігуі еді – фольклорлық музыкадан Бродвейге дейін. Оның өнер беруі мен дауысы керемет еді, ол кез келген нәрсені орындай алатын. Оның әлеуметтік санасы, жаңа заманауи көзқарасы, тоқымашылардың санасы сияқты еді. 1980 жылы "Тоқымашылар: Ол уақыт емес пе?" фильмінің бір бөлігі Гилберт тұрған шатырда түсірілді. Фильм режиссері Нирмен сұхбаттан кейін камераны іске қосып, Нир мен Гилбертті "Hay Una Mujer" әнін орындағанда түсірді. Бұл ән фильмде қалды, және көрермендердің бір бөлігі Нирдің жазба компаниясына хабарласып, олар Гилбертпен бірге гастрольде болады ма деп сұрады. Гилберт бұл оқиғаның «олардың Нирмен музыкалық серіктестігіне бастама болғанын» айтады. Олар 1983 жылы алғашқы концерттік альбомы Lifeline үшін бүкіл ел бойынша гастрольдік сапарға шықты. Нир және Гилберт 1984 жылы төрттік HARP альбомы үшін Арло Гатри мен Пит Сигерге қосылды (бұл "Холли, Арло, Ронни және Пит" аббревиатурасы). Бұл гастроль кезінде Гилберт болашақ әйелі Донна Коронесті кездестіріп, ғашық болды. Коронеспен танысқаннан кейін ол өзін лесбиянка ретінде таныстырды. 1985 жылы Гилберт Нир, Гатри және Сигермен Огайо штатының жәрмеңкесінде өнер көрсетті. Ол 10-шы Мичиган әйелдер музыка фестивалінде және Нирмен бірге өткен алғашқы Редвуд фестивалінде өнер көрсетті. Ол сондай-ақ Ванкувер халық фестивалінде, Ұлттық әйелдер музыка фестивалінде және Sisterfire фестивалінде өнер көрсетті. 1986 жылы ол Нирмен бірге "Singing With You" әнін жазды. Сол кезеңде Гилберт Мэри Харрис "Ана" Джонс туралы бір әйелдің көрсетілімін және автор Студс Теркелдің "Ересек болу" кітабына негізделген екінші туындысын жазды және сахнаға қойды. Джонсты сомдауда Гилберт бірден "көкпейіл және әзілқой, қорқынышсыз және өз пікірі бар" әйелді бейнелеуді мақсат етті, ал көрсетімдегі әндер, олардың көпшілігін Гилберт жазған, АҚШ-тағы әділетсіздікке қарсы күрестің дәуіріне шолу ұсынады.

Кейінгі музыка және белсенділік

1991 жылы Гилберт "Линкольн және Азаттық" және "Джонни үйге оралғанда" әндерін жинақ альбом үшін жаздырды. 1992 жылы ол "Signature" альбомындағы "Анасының үйінен шыққан музыка" әнімен Ванкувер ерлер хорына сүйемелдеді. 10 жасында Пол Робсон әнін алғаш рет естігеннен кейін Гилберт: "Әндер қауіпті, әндер көтеріліс тудырады және өміріңді өзгерте алады" деді. Ол 80 жасқа дейін гастрольдік сапарлармен, халықтық және музыкалық фестивальдарда өнер көрсетуді жалғастырды. Ол наразылық қызметін жалғастырып, Израильдің Палестина территорияларын оккупациялауына, сондай-ақ АҚШ-тың Таяу Шығыстағы саясатына қарсы "Қара киімдегі әйелдер" сияқты ұйымдарға қатысты. 2006 жылы "Weavers" тобы "Grammy" сыйлығында өмірлік жетістіктері үшін марапатталды. Гилберт пен Хеллерман сыйлықты қабылдады. Пит Сигер салтанатқа қатыса алмады, ал Хейс 1981 жылы қайтыс болды. Сигер 2014 жылы дүние салды.

Жеке өмір

Гилберт 1950 жылдан 1959 жылға дейін Мартин Вегке үйленген. Олардың қызы Лиза (1952 жылы туған) бар. Олардың некесі ажырасумен аяқталды. 2004 жылы Сан-Францискода бірқатар гей-некелер заңдастырылғанда, Гилберт өзінің менеджері және шамамен екі он жылдық серіктесі Донна Коронеске үйленді. Гилберт 2006 жылы Калифорния штатының Каспар қаласына көшті. Гилберт 2015 жылғы 6 маусымда 88 жасында Калифорния штатының Милл-Вэлли қаласындағы күтім үйінде табиғи себептерден қайтыс болды.