Кіріспе

Шотланд адвокаты және судьясы

Роберт Блэр Эвонтундық (1741–1811) – шотланд адвокаты және судьясы, 1789 жылдан 1806 жылға дейін Шотландияның бас прокуроры, 1801 жылдан 1808 жылға дейін адвокаттар факультетінің деканы, ал 1808 жылдан өмірінің соңына дейін Сессия сотының президенті қызметін атқарған.

Өмір

Ол ақын Роберт Блэрдің үшінші ұлы және оның әйелі Изабелла Лоу, Шығыс Лотианның Элвингстон қаласының Уильям Лоу мырзасының қызы болды. 1741 жылы әкесі пастор болған Ательстейнфордтағы пасторлық үйінде дүниеге келді. Жас Блэр білімін Хэддингтондағы грамматикалық мектепте бастады, онда Генри Дандас, 1-ші виконт Мелвиллмен достық қарым-қатынас орнатты, бұл достық олардың өмірінің соңына дейін жалғасты. Хэддингтоннан ол Эдинбургтегі жоғары мектепке, содан кейін Эдинбург университетіне ауыстырылды. 1764 жылы ол Адвокаттар факультетінің мүшесі болып қабылданды және көп ұзамай адвокаттық тәжірибе жинады, онда ол мен Генри Эрскин жиі қарсылас болып шықты. 1789 жылы Блэрді оның досы Дундас адвокаттардың бірі етіп тағайындады, ол 1806 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. Бірнеше жыл бойы ол Эдинбург қаласының сақтаушыларының бірі болды. 1783 жылдың қараша айында ол Эдинбург Корольдік қоғамының негіздеуші мүшелерінің бірі атанды. 1789 жылы, қырық жеті жасында Блэр Шотландияның бас прокуроры (Solicitor General) болды. Ол 1806 жылы Питттің қайтысына байланысты үкіметтік өзгеріске дейін осы лауазымды атқарды. Осы кезеңде ол сот төрелігіне қатысу ұсынысын екі рет қабылдаудан бас тартты, ал 1802 және 1805 жылдары Лорд-адвокат лауазымын қабылдаудан бас тартты. 1801 жылы ол адвокаттар факультетінің деканы болып сайланды. 1807 жылы достарының билікке оралуымен ол бас прокурор және Лорд-адвокат лауазымдарынан бас тартты, бірақ келесі жылы сэр Илай Кэмпбелл отставкаға шыққаннан кейін сот колледжінің президенті болды. Содан кейін ол Лорд-президент Блэр ретінде танылды. Ол 1811 жылдың 20 мамырында Эдинбургтегі 56 Джордж скверіндегі үйінде кенеттен қайтыс болды. Ол жақын жердегі Грейфрайрс шіркеуіне жерленді. Қабірі "Келісімшілердің түрмесі" деп аталатын зираттың оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан. Оның ескі досы, Генри Дандас, 1-ші виконт Мелвилл, Блэрдің жерлеу рәсіміне қатысу үшін Эдинбургке арнайы келді, бірақ ауырғаннан кейін, Блэр жерленген күні қайтыс болды. Бұл ерекше оқиғадан "Құрметті Генри Лорд Виконт Мелвилл және Құрметті Роберт Блэрдің өліміне арналған жоқтау" атты жариялым тарады (Эдинбург, 1811), оны белгісіз автор жазған. Оқиғаның дұрыс екенін ескерсек, жерлеу 1811 жылдың 28 мамырында өткен болуы керек.

Отбасы

Блэр Фиф округындағы Лаухиллде полковник Чарльз Крейг Халькеттің кіші қызы Изабелла Корнелия Халькетке үйленді. Оның жесірі, бір ұлы және үш қызы одан аман қалды, бірақ ол оларды мүсіркеусіз жағдайда қалдырды, сол себепті патшайымның өкімімен жесірі мен қыздарына Персевальдың көмегімен зейнетақы тағайындалды. Оның қызы Александр Маконочиге, Медоубанк лордына үйленді және профессор Аллан Александр Маконочидің анасы болды.

Бағалау

Ол өте зор ой-қабілетімен, толыққанды логикалық ойлау қабілетімен және заң принциптерін терең түсінумен ерекшеленетін адам еді, бірақ сөзді көркем жеткізе алмайтын, тілі шешен емес еді. Оның әділдікке табиғи құштарлығы және зұлымдыққа деген жек көруі соншалық, ол заңды кең көзқараспен қарастырып, өте қысқа мерзімде атқарған лауазымына толыққанды лайық болды. Блэрдің парламентке ешқашан қатыспағаны қызық. Бос уақытында ол ауыл шаруашылығымен шұғылданып, Линлитгоу маңындағы Авентун шағын мүлкін ең жоғары деңгейде дамытты. Шантри жасаған оның мүсіні Сессия сотының ішкі үйінің бірінші бөлімінде орналасқан. Оның екі портретін Эдинбургтік Кей 1793 және 1799 жылдары салған.