Кіріспе
Кореялық саусақпен санау әдісі Чисанбоп немесе чисенбоп (корей тілінде chi (ji) – саусақ + sanpŏp (sanbeop) – есептеу 지산법 /指算法), кейде Fingermath деп аталады, – бұл қарапайым математикалық амалдарды орындау үшін қолданылатын саусақпен санау әдісі. Хан Ён Пайдың "Чисанбоптың толық кітабы" бойынша, чисанбопты 1940 жылдары Кореяда Сун Джин Пай ойлап тапқан, ал оның ұлы Хан Ён Пай 1977 жылы оны АҚШ-қа әкеліп, жетілдірген. Чисанбоп әдісімен қолдармен 0-ден 10-ға дейін емес, 0-ден 99-ға дейінгі барлық сандарды көрсетуге және сандарды қосу, алу, көбейту және бөлу амалдарын орындауға болады. Бұл жүйе көру қабілеті бұзылған оқушылар үшін нақты абакусқа қарағанда қолдануға ыңғайлы деп есептеледі.
Chisanbop or chisenbop (from Korean chi (ji) finger + sanpŏp (sanbeop) calculation 지산법/指算法), sometimes called Fingermath, is a finger counting method used to perform basic mathematical operations. According to The Complete Book of Chisanbop
by Hang Young Pai, chisanbop was created in the 1940s in Korea by Sung Jin Pai and revised by his son Hang Young Pai, who brought the system to the United States in 1977. With the chisanbop method it is possible to represent all numbers from 0 to 99 with the hands, rather than the usual 0 to 10, and to perform the addition, subtraction, multiplication and division of numbers. The system has been described as being easier to use than a physical abacus for students with visual impairments.
Негізгі түсініктер
Әр саусақтың мәні бір, ал бас бармақтың мәні бес. Сондықтан әр қол 0-ден 5-ке дейін емес, 0-ден 9-ға дейін санды көрсетуге болады. Екі қол екі санды білдіреді; оң қол бірлік орнында, ал сол қол ондық орнында болады. Осылайша, 0-ден 99-ға дейінгі кез келген санды көрсетуге болады, және тек 10-ға дейін емес, 99-ға дейін санауға болады. Қолдар үстел үстінде ұсталып, саусақтар үстелге басылуы мүмкін; немесе қолдар жай ғана жоғары көтеріліп, саусақтар созылуы мүмкін, бұл 0-ден 10-ға дейін санаудың қалыпты тәсілі сияқты.
Құрама Штаттардағы асырап алу
Чисанбоп математиканы оқыту үшін немесе жай ғана санау үшін қолданылуы мүмкін. Математиканы оқыту нәтижелері әртүрлі болды. Канзас штатының Шоуни Миссия қаласындағы мектеп 1979 жылы студенттермен пилоттық бағдарлама жүргізді. Олар үлкен сандарды жылдам қоса білгенімен, санау арқылы есептеуге келгенде қиналды. Бағдарлама тоқтатылды. Солтүстік Каролина университетінің профессоры Грейс Бертон: "Ол негізгі сандық мәліметтерді үйретпейді, тек жылдам санауға ғана көмектеседі. Жылдам қосу мен азайту – математиканың шағын бөлігі ғана".