Кіріспе

1993 жылғы бюджетке қатысты келісім туралы заң (немесе OBRA 93) – 103-ші АҚШ Конгресі қабылдаған және президент Билл Клинтон 1993 жылдың 10 тамызында қол қойған федералды заң. Ол сондай-ақ 1993 жылғы дефицитті азайту туралы заң деп бейресми аталады. Заңның XIII бөлігі 1993 жылғы кірістерді үйлестіру туралы заң деп те аталады. Бұл заң жобасы 1993 жылдың ақпан айында Клинтон жасаған бюджет ұсынысынан туындады; ол 1997 жылға дейін дефициттің көлемін екі есеге азайту мақсатында салықтарды көтеру және шығындарды қысқартуды көздеді. Барлық конгресс мүшесі республикашылдар заң жобасына қарсы дауыс берсе де, ол Өкілдер палатасы мен Сенатта тар маржамен қабылданды. Заң бойынша ең жоғары федералды табыс салығы 31%-дан 39,6%-ға дейін өсті, корпоративтік табыс салығы артты, жанармай салығы және басқа да түрлі салықтар көтерілді. Заң жобасына бес жылдық кезеңде 255 миллиард доллар көлемінде шығындарды қысқарту шаралары енгізілді. 1998 жылы заңның нәтижесінде АҚШ федералды үкіметі 1960 жылдардан бері алғаш рет бюджет профицитін иеленді.

Қаулылар

Бұрын жеке табыс салығының ең жоғары мөлшерлемесі 31% 51 900 доллардан асып түсетін барлық табысқа қолданылатын. Заң 115 000 доллардан жоғары табысқа 36% және 250 000 доллардан жоғары табысқа 39,6% жаңа салық диапазондарын енгізді. Бұрын 335 000 доллардан асып түсетін корпоративтік табыс 34% салықпен салынатын. Заң 10 миллион доллардан 15 миллион долларға дейінгі табысқа 35%, 15 миллион доллардан 18,33 миллион долларға дейінгі табысқа 38% және 18,33 миллион доллардан асып түсетін табысқа 35% мөлшерлемелерін белгіледі. Бұрын Medicare салық мөлшерінің 2,9% кірістің алғашқы 135 000 долларына ғана қолданылуы шектелген. Бұл шектеу алынып тасталды. Көлік отынына салынатын салықтар галонға 4,3 центке өсірілді. Әлеуметтік қамсыздандыру жәрдемақыларының табыс салығына табиғи бөлігі 50%-дан 85%-ға дейін көтерілді. Жеке босатудың жойылуы және бөлшектелген шегерімдерге шектеулер мерзімізсіз ұзартылды. АМТ салық ставкасы 24%-дан 26% және 28% екі деңгейлі ставкаларға дейін арттырылды. IV бөлім 14131: Еңбек табысына төленетін салық жеңілдігін кеңейту және инфляциялық түзетулерді қосу. Бес жыл ішінде 255 миллиард доллар көлемінде шығындарды қысқарту; қысқартулардың көп бөлігі Медициналық сақтандыру немесе әскери салаға тиесілі болды.

Заңнамалық тарихы

Клинтон Рейган және Буш әкімшіліктерінен қалған үлкен бюджет тапшылығын мұра етті; 1992 қаржы жылында 290 миллиард долларлық тапшылық тіркелді. Тапшықты азайту үшін Бенсен, Панетта және Рубин Клинтонды салықты көтеру және шығындарды қысқарту шараларын бірдей қабылдауға ынталандырды. Олар Клинтонның тапшықты азайту арқылы Федералды резерв төрағасы Алан Гринспанды пайыздық ставкаларды төмендетуге көндіретінін, бұл инвесторлардың сенімін арттырып, экономикалық өркендеуге алып келетінін мәлімдеді. Клинтонның кейбір кеңесшілері де тапшықты азайтуға баса назар аудару саяси жағынан тиімді болады деп ойлады, себебі бұл демократтардың «салықты көтеруші және ысырапшыл» деген бейнесінен құтылуға көмектесер еді. Еңбек министрі Роберт Райх кірістің тоқырауы тапшылықтан гөрі маңызды экономикалық мәселе екенін айтса да, Клинтон өзінің алғашқы жылында тапшықты азайтуды басты экономикалық басымдық деп белгіледі. Осының нәтижесінде ол сайлау кампаниясы кезінде жақтаған орта тапқа арналған салық жеңілдіктерінен бас тартуға мәжбүр болды. 1993 жылдың ақпанында Клинтон Конгреске бюджет жоспарын ұсынды, онда салықты көтеру және шығындарды қысқарту шараларының үйлесімі қарастырылды, бұл 1997 жылға дейін тапшылықты екі есеге азайтуға мүмкіндік беретін еді. Республикашылдардың жетекшілері салықты көтерудің кез келген түріне қатысты қарсылық білдіріп, конгрессшіл республикашыларды Клинтонның бюджетіне қарсы бірігуге шақырып, қысым жасады. Бірде-бір республикашыл Клинтонның ұсынған заң жобасын қолдамады. Сенаттағы демократтар жанар май бағасын көтеру арқылы жаңа энергия салығын енгізуге қарсы болды, бірақ Клинтон жұмыс істегендерге арналған салық жеңілдіктерін кеңейтуге бағытталған күш-жігерге қарсы тұрды. Соңында Конгресстегі барлық республикашылар мен бірқатар демократтар заң жобасына қарсы дауыс берді. Вице-президент Ал Гор Сенаттағы заң жобасы және конференция есебі бойынша теңдікті бұзды. 1993 жылдың 27 мамырында Өкілдер палатасы 219-213 дауыспен заң жобасын қабылдады. Палата 1993 жылдың 5 тамызында конференция есебін 218-216 дауыспен (217 демократ және 1 тәуелсіз – Берни Сандерс (I VT) қолдады; 41 демократ және 175 республикашыл қарсы дауыс берді) қабылдады. Сенат конференция есебін 1993 жылдың 6 тамызында, демалысқа шығар алдындағы соңғы күні 51-50 дауыспен (50 демократ және вице-президент Гор қолдады, 6 демократ (Фрэнк Лаутенберг (D NJ), Ричард Брайан (D NV), Сэм Нунн (D GA), Беннетт Джонстон (D LA), Дэвид Л. Борен (D OK) және Ричард Шелби (D AL) қазір (R AL)) және 44 республикашыл қарсы дауыс берді) қабылдады. Президент Клинтон 1993 жылдың 10 тамызында заң жобасына қол қойды. Бұл үкіметке қосымша кіріс табуға мүмкіндік берді, бұл бюджетті теңгерлеуге көмектесті және 1990 жылдардың соңына қарай жеке тұлғалардың мемлекеттік қарызын азайтуға бастады.

Баламалар

Заң жобасына бірнеше балама ұсыныстар енгізілді, соның ішінде сенатор Дэвид Бореннің (D OK) ұсынысы болды. Ол жоғары табыстыларға салықтың көп бөлігін сақтап, бірақ барлық энергияға салынатын салықты жойып, еңбек табысына байланысты салық жеңілдіктерін қысқартуды көздеді. Билл Коэн (R ME), Беннет Джонстон (D LA) және Джон Данфорт (R MO) осы ұсынысты қолдады. Бореннің ұсынысы комитетте мақұлданбады. Клинтон өзі энергияға салық салуға басымдық берген баламалы салық ұсынысы бар екенін мәлімдеді. 1995 жылы Клинтон салықтардың тым көп көтерілгеніне сендірді (1997 жылы Конгресс капиталдық табыс салығын 28%-дан 20%-ға дейін төмендетті). Тағы бір ұсынысты Өкілдер палатасының депутаты Джон Касич (R OH) жасады. Ол шығындарды 355 миллиард долларға қысқарту арқылы дефицитті азайтуға бағытталған түзетуді ұсынды, оның ішінде 129 миллиард доллары әлеуметтік қызметтер бағдарламаларынан үнемдеу есебінен. Бұл түзету кез келген салық көтерілуін болдырмас еді. Түзету 138-295 дауыспен қабылданбады, көптеген республикашылдар қарсы дауыс берді, ал демократтардың тек алтауы ғана қолдады.

Салдары

1993 жылғы бюджет тапшылығын азайту жоспары, күшті экономикамен бірге, жыл сайын бюджет тапшылығының төмендеуіне әкелді. 1998 жылы федералды үкімет 1969 жылдан бері алғаш рет бюджет профицитін бастан өткізді. Бюджеттік артықшылықтың маңыздылығын көрсететін "Нью-Йорк Таймс" газеті бюджет тапшылығының аяқталуын "Берлин қабырғасының құлауымен тең келетін қаржылық жетістік" деп сипаттады. Ақ үйдің Басқару және Бюджет бюросы (OMB) бұл заң жобасы федералды бюджет тапшылығын 504,8 миллиард долларға дейін азайтады деп болжады, оның ішінде 250,1 миллиард доллары салықтардың өсуінен, ал 254,7 миллиард доллары шығындарды қысқартудан түсті. Конгресс Бюджеттік кеңсесінің (CBO) талдауы бойынша, бюджет тапшылығын азайту 433 миллиард долларға жетеді деп күтілді. Екі бағалау арасындағы айырмашылықтар OMB-нің бюджеттен тікелей емес, болжамды үнемдеулерді есепке алғандығынан туындады, мысалы, 5 жылға 107,7 миллиард долларлық дискрециялық шығыстарды тоқтату, борыштық қағаздардың шығарылуын азайту арқасында болашақтағы борыш бойынша сыйақы төлемдерінің 59,6 миллиард долларға төмендеуі және Ұлттық қазынаның ұлттық борыштың қысқартылған пайыздық мөлшерлемелермен қайта қаржыландыруынан 16,4 миллиард доллар. CBO бағалауы қарызды қайта қаржыландыру жоспарын есепке алмады немесе оған толық баға бермеді, сондай-ақ бұрынғы 1990 жылғы бюджет заңында көзделген, бірақ 1993 жылғы заңмен күшейтілген шығындарды қысқарту шараларын және радиожиілік спектрінің бөліктерін коммерциялық байланыс операторларына аукционға шығару жоспарын толық есепке алмады. 1993 жылғы Біріктірілген Бюджеттік Келісім заңы Клинтон әкімшілігіне республикашылар тарапынан сын-қатердің басты нысанына айналды. Республикашылар Клинтонның жоғары табыс иелеріне салықты көтеруі оның бұрынғы уәдесін – салықты көтермеймін және бюджет тапшылығын азайтамын деген уәдесін бұзғанын мәлімдеді. Заң жобасының кіріс ағынының кешігуі Клинтонға 1994 жылғы аралық сайлауларға дейін ол тапшылықты азайтыпты деп мәлімдеуге мүмкіндік бермеді.