Кіріспе
Неміс фантазист (1872–1958)
Отто Витте (16 қазан 1872 – 13 тамыз 1958) – неміс цирк акробаты және фантазист, Албания патшасы атанғанын айтқан. 1913 жылы Албания Осман империясынан тәуелсіздік алғанда, албан мұсылмандарының бір тобы сұлтанның туысы Халим Эддинді патшалыққа шақырды. Витте өзінің Халим Эддинге ұқсастығын байқап, досы – семсер жұтқыш Макс Шлепсигпен бірге Дуррес қаласына сапар шекті. Ол 1913 жылдың 13 тамызында жергілікті әскерлер тарапынан патша етіп жарияланғанын мәлімдеді. Сонымен қатар, ол келесі бес күнде гаремде болғанын және оның алдауы ашылғанша Черногорияға соғыс жариялағанын айтты. Оның сөзіне сенсек, ол патшалық қазынасының бір бөлігін алып, Шлепсигпен бірге гаремнің көмегімен сарайдан қашып, елден шығып кеткен. Оқиғасының көп бөлігі нақты емес болып шықты. Халим Эддин деген адам болған жоқ, ал 1914 жылы таққа отыруға ұсынылған сұлтан Абдул Хамид II-нің ұлы Бурхан Эддин де келген жоқ. Бұл оқиғаның бастауы осы тұлға болуы мүмкін. Бастапқыда ол бұл оқиғаның 1913 жылдың ақпан айында, Албания сербтердің оккупациясында болған кезде болғанын айтқан, бірақ кейіннен күнді 1913 жылдың тамызына өзгертті. Оның мәлімдемелерін растайтын жергілікті деректер жоқ. Дегенмен, ол Германияда көпшілік алдындағы өнерімен танымал болды. Берлин полициясы кейіннен оның жеке куәлігінде «Албанияның бұрынғы патшасы» (ehemaliger König von Albanien) деген көркемдік псевдонимді көрсетуге рұқсат берді. Өмірінің соңына дейін ол осы атақпен қарсы алынуын қалады, және бұл атақ Гамбургтегі Ольсдорф зиратындағы (Parzelle Q 9, 430–433) оның қабір тасына жазылды. Ол псевдология фантастикадан зардап шеккен болуы мүмкін, мысалы, ол саяси партия құрғанын айтқан. 1925 жылы Германия президенттігіне кандидат болғанын, бірінші турда 25 000-ден 230 000-ға дейін дауыс жинағанын, бірақ Пауль фон Гинденбургтің пайдасына отставкаға кеткенін мәлімдеді. Бірақ дауыс беру тізімінде бұл ақпарат расталмады. Албанияға деген қызығушылық неміс тілді елдерде жоғары болды, себебі үлкен державалар таққа неміс ханзадасын отырғызуды жоспарлаған. Вильгельм Вид 1913 жылы таққа отыруға ұсынылып, 1914 жылы алты ай патшалық құрды. Вид және Витте есімдерінің ұқсастығы Виттені осы оқиғаны ойлап табуға түрткен болуы мүмкін.
Otto Witte (October 16, 1872 – August 13, 1958) was a German circus acrobat and fantasist who said that he managed to be crowned King of Albania. In 1913, when Albania broke away from the Ottoman Empire, some Albanian Muslims invited Halim Eddine, a nephew of the Sultan, to come and be crowned king. Noticing his own resemblance to Halim Eddine, Witte said, he traveled to Durrës with a friend, the sword swallower Max Schlepsig. He claimed that he had succeeded in being crowned king by the local troops on 13 August 1913. He also claimed that, over the next five days, he enjoyed a harem and declared war on Montenegro before his ruse was discovered. His claims also include that he took a substantial portion of the kingdom's treasury, and along with Schlepsig he managed to escape the palace with the aid of the harem, and eventually made their way out of the country. Most parts of his story were found to be impossible. There was no Halim Eddine and the Sultan Abdul Hamid II's son Burhan Eddine, who was offered the throne in 1914, never came; he may be the model for this story. Originally he claimed this escapade happened in February 1913, when Albania was still under Serbian occupation, so he changed the date to August 1913. There is no local evidence to support his claims. Nevertheless, he became famous in Germany for his public appearance. The Berlin police later allowed his official identity card to bear the artistic pseudonym ehemaliger König von Albanien ("former King of Albania"). For the rest of his life he insisted on being greeted with that title, and it was put on his tombstone at Ohlsdorf Cemetery, Hamburg (Parzelle Q 9, 430–433). He may have suffered from pseudologia fantastica; for example, he claimed to have founded a political party. He said he was a candidate for the German presidency in 1925, gaining 25,000 to 230,000 votes in the first round but resigning in favour of Paul von Hindenburg. The voting records do not support this either. Interest in Albania was high in the German speaking world because the Great Powers had chosen a German prince to sit on the throne. William of Wied offered the throne in 1913 and reigned for six months in 1914. The similarity in name between Wied and Witte may have inspired Witte to make up the story.
Бейімделулер
Отто Виттедің әңгімесін Гарри Тертлдоуф өзінің «Every Inch a King» фантастикалық романы үшін бейімдеген. Виттедің оқиғасы ең көп сатылған «Зенда тұтқыны» (1894) атты оқиғалық романына өте ұқсайды, оның алғашқы киноадаптациясы 1913 жылы шықты. «Зенданың» басты идеясы – қарапайым адамды патшаға қатыстырады және оның орнына өтуі. (Тағы бір мысал – Рэдъярд Киплингтің «Патша болғысы келген адам» туындысы, ол Виттедің оқиғасына одан да жақын болуы мүмкін.) Отто Виттедің әңгімесінің тағы бір бейімделуі 2012 жылы Эндрю Николлдың «Егер осыны оқып отырсаңыз, мен бұрыннан-ақ өлгенмін» романында кездеседі. Әртүрлі газеттер мен журналдар Оттоның оқиғасын шындық деп қабылдап, оны қайта жариялады, соның ішінде 1958 жылы оның оқиғасы туралы мақала жариялаған «Time» журналы.