Кіріспе

Солтүстік Голландиядағы қала және муниципалитет, Нидерланды.

Алкмар – Нидерландыдағы, Солтүстік Голландия провинциясында орналасқан қала және муниципалитет. Алкмар дәстүрлі ірім базарымен әйгілі. Туристер үшін бұл танымал мәдени орын. 2023 жылғы мәлімет бойынша муниципалитетте 111 766 адам тұрады. 1572 жылдың 24 маусымында Гейзендер қаланы басып алғаннан кейін, Алкмардан бес францискан монахы Энхуизенге алып келініп, дарға асылды, олар Алкмар шейіттері болып тарихта қалды.

Алкмар қоршауы

1573 жылы қала Альва герцогының ұлы Дон Фадрике бастаған испандық әскерлердің қоршауына түсті. Қала тұрғындары Оранж князіне шұғыл көмек сұрап хабар жіберді; ол қажет болған жағдайда бөгеттерді ашып, аймақты суға батыруға уәде берді. Шаруалар егініне қатысты алаңдауға қарамастан, ол осы уәдесін орындады. Оның кейбір хаттары Дон Фадрике қолдарына тиді, ал су деңгейі көтеріле бастағанда испандықтар қоршаудан бас тартып, қашқанда кетті. Бұл оқиға сексен жылдық соғыста шешуші кезең болды және «Биж Алькмар бегинт де виктори» («Жеңіс Алькмардан басталады») деген мәтел пайда болды. Бұл оқиға әлі күнге дейін Алкмаар қаласында 8 қазан күні, қоршау аяқталған күні жыл сайын тойланады.

Француз революциялық соғыстарынан бері

1799 жылы Француз революциялық соғыстары кезінде ағылшын-орыс экспедициялық күштері қаланы басып алды, бірақ Кастрикум шайқасында жеңіліске ұшырады. Сол шайқастан кейін, 1799 жылдың 18 қазанында екі тарап жеңілген ағылшын-орыс күштерінің тағдырын шешу үшін Алкмар конвенциясын өткізді. Француздардың жеңісі Париждегі Триумф аркасында "Алькмаер" деп бейнеленді. 1824 жылы ашылған Солтүстік Голландия каналы Алкмар қаласынан өтіп салынды. 1865 және 1867 жылдары Алкмар мен Ден-Хелдер, сондай-ақ Алкмар мен Харлем арасындағы теміржолдар салыныс. 20 ғасырдың екінші жартысында Алкмар жаңа шағын аудандардың дамуымен тез кеңейді. 1972 жылдың 1 қазанында Оудорп қаласы және Коедийк пен Синт Панкрастың оңтүстік бөліктері Алкмар муниципалитетіне қосылды.

Әкімшілік бөлімшелер

Алкмар муниципалитеті тарихи тұрғыдан келесі қалалар, кенттер, ауылдар мен аудандардан құралған: Алкмар, Бергермер, Даалмер, Де Хоф, Де Хорн, Де Нолен, Хет Рак, Хуисуард, Коедиджк (оңтүстік-шығыс бөлігі), Оверди, Оудорп және Омвал. 2015 жылдың 1 қаңтарында Графт-Де Рейп және Шермер муниципалитеттері Алкмар муниципалитетіне қосылды. Осылайша, Де Рейп тарихи ауылы Алкмардың бір бөлігіне айналды. Бұрын жеке-жеке болған бұл ауылдар қазір 1970 жылдардың соңы мен 1990 жылдардың басында пайда болған құрылыстардың қала сыртындағы кеңеюі арқылы біріктірілген. Осы кезеңде Алкмар халқы шамамен екі есеге өсті.

Негізгі көрікті жерлер

Алкмарда әлі күнге дейін сақталған көптеген ортағасырлық ғимараттар бар, ең танымалдары – Грот немесе Синт-Лоранск шіркеуінің биік мұнарасы, онда көптеген алкмарлықтар үйлену тойларын өткізеді. Әсіресе жаз айларында, Ваагплейнде орналасқан Алкмардың ірімшік базары – елдің ең танымал туристік орындарының бірі. Ірімшік базары дәстүрлі түрде сәуір айының бірінші жұмасынан қыркүйек айының бірінші жұмасына дейін өтеді. Әр жұма күні таңертең (10:00–12:30) Ваагплейн осы дәстүрлі ірімшік базарына алаң болады. Ескіше қол шапалақтау арқылы саудагерлер мен тасымалдаушылар ірімшіктерді өлшейді. Бұл – әлі күнге дейін сақталған төрт голландтық ірімшік базарының бірі. Бұл ірімшік базарында жергілікті өндірісте жасалған ірімшіктер танымал, ал Эдам мен Гуда сияқты Голландияның танымал брендтерінен ерекшеленеді. Шындығында, базарда ірімшік сатып алу мүмкін емес, ол – бұрынғы саудагерлер нарығының қалай жұмыс істегенін көрсететін демонстрация ғана. Дегенмен, ортағасырлық таразыхананың алдында өтетін демонстрацияның айналасында түрлі-түрлі мамандандырылған дүкендер орналасқан, онда ірімшік және оған қатысты өнімдерді сатып алуға болады. Ваагта сонымен қатар жергілікті туристік кеңсе мен ірімшік мұражайы да орналасқан. Алкмарда 399 тіркелген мемлекеттік ескерткіш бар, олардың көпшілігі қаланың ескі каналдарының бойында орналасқан. Алкмарда екі ірі театр және үлкен кинотеатр (бастапқыда екі кинотеатр болған) бар. Ахтердамда қызыл шамдар ауданы орналасқан, сондай-ақ Алкмарда сыр базарының алдындағы пабтарда түнгі өмір де қызығушылық тудырады. Жыл сайын мамыр айының соңында Алкмар төрт күндік Алкмар Прайд шарасын өткізеді, оның құрамында сенбі күні канал бойынан жүретін шеру болады.

Спорт

Алкмарда AZ (Alkmaar Zaanstreek) кәсіби футбол командасы орналасқан. 2006 жылы клуб 17 000 адам сыйымдылығы бар жаңа стадионға, DSB стадионына, қазір AFAS стадионы деп аталады. 2008–2009 жылдары AZ Эредивизиеде жеңіске жетті, бұл голландиялық футбол лигасы. Бұл клубтың 1980/81 жылғы Эредивизиеден кейінгі екінші лига титулы болды, тек бір жеңіліспен. Атақты жаттықтырушылардың қатарында бұрынғы «Барселона» футбол клубының жаттықтырушысы Рональд Куман және Нидерланды ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушысы Луи ван Гаал бар. Қалада жыл сайын голландиялық ұлттық трек велосипедтік чемпионаттары өтетін велодром да бар. Қала 2019 жылғы Еуропа жол чемпионатының өткезілді.