Кіріспе
Жаңа Зеландия саясаткері
Шейн Джеффри Джонс (3 қыркүйек 1959 жылы туған) – Жаңа Зеландия саясаткері және Жаңа Зеландияның бірінші партиясынан сайланған Парламент мүшесі. Джонстың саяси мансабы 2005 жылы Еңбек партиясының тізімі бойынша депутат ретінде басталды. Ол өзінің алғашқы мерзімінде министр болып, Жаңа Зеландияның Бесінші Еңбек үкіметінде Құрылыс министрі қызметін атқарды. 2008 жылғы сайлауда Еңбек партиясы жеңілгеннен кейін, ол оппозицияның жетекші депутаттарының бірі болды және 2013 жылғы сайлауда Еңбек партиясының төрағалығына үміткер болды, бірақ жеңіліске ұшырады. Ол бір жылдан кейін парламенттен кетіп, қысқа мерзімге дипломат қызметін атқарды, содан кейін 2017 жылғы жалпы сайлауда Жаңа Зеландияның бірінші партиясынан қайтадан Парламентке оралды. Джонс 2017 жылдан 2020 жылға дейін Еңбек партиясы мен Жаңа Зеландияның бірінші партиясының коалициялық үкіметінде Өңірлік экономикалық даму министрі және Орман шаруашылығы министрі болды. Ол 2023 жылғы жалпы сайлауда Парламентке бес мәрте (қатарынан емес) сайланды және Ұлттық партия, ACT және Жаңа Зеландияның бірінші партиясының коалициялық үкіметінде Мұхиттар мен балық шаруашылығы министрі, Өңірлік даму министрі және Ресурстар министрі болып тағайындалды.
Ерте өмір және мансап
Джонс Каитаяға жақын жердегі Авануиде туды, ол алты баланың үлкені, әкесі Питер шаруа, анасы Рут – мұғалім. Ол маори, Те Аупури және Нгаи Такото руларынан шыққан, сондай-ақ ағылшын, уэльс және хорват тегі де бар. Джонстың орта білімі Оклендтен оңтүстікке қарай Бомбей қаласындағы маори ұлдарына арналған Сент-Стефан мектеп-интернатында өтті. Оның ондағы уақыты болашақ Маори партиясының депутаттары Хоне Харавира мен Те Уруроа Флавеллмен бірге өтті. Джонс 1990 жылдары Виктория университетіне маоритану пәнінен лектор болып оралды. Ол те рео маори тілінде еркін сөйлейді. Джонс 1980 жылдары мемлекеттік қызметте жұмыс істеді. Ол Қоршаған орта министрлігіндегі маори хатшылығында, кейін Премьер-министр мен Министрлер кабинетінің департаментінде жұмыс істеді, Төртінші Лейборист үкіметіне Вэйтангі шарты бойынша бұзушылықтарды реттеу жөнінде кеңес берді. 1990 жылдары Төртінші Ұлттық үкімет елді мекендерді реттеу процесін бастаған кезде, ол Вэйтангі шарты бойынша Балық шаруашылығы комиссиясының мүшесі болып тағайындалды. 2000 жылдың тамызында комиссия төрағасы болып сайланды және 2004 жылы івилер арасында балық ресурстарын бөлуді аяқтады. Ол сонымен қатар маориге тиесілі балық аулау корпорациясы Sealord-тың төрағасы болды, осы кезеңде компания Nippon Suisan Kaisha-мен біріктірілді. 2004 жылғы «New Zealand Listener» журналының «күштілер тізімінде» ол ең ықпалды жаңа зеландиялықтардың тоғызыншысы деп танылды. Джонстың бірінші әйелі Нгаретадан жеті баласы бар. Джонс 2011 жылы сайлау кампаниясының жетекшісі болған бұрынғы сұлулық патшасы Дороти (Дот) Пумипимен қарым-қатынас бастады, олар 2018 жылы үйленді.
Бесінші лейбористік үкімет, 2005-2008
2004 жылы Парламент балық шаруашылығы мәселесі бойынша келісімге келгеннен кейін Джонс алдағы сайлауда Еңбек партиясынан кандидат болуға ниетті екенін жариялады. Ол Нортленд сайлау округінен кандидат ретінде мақұлданды және партия тізімінде 27-орынға қойылды. Бұл Еңбек партиясының парламент мүшесі емес адамға берген ең жоғары рейтингісі болды. Джонс Нортлендте жеңіске жетпесе де, тізім бойынша депутат ретінде парламентке өтті және бірден Қаржы және мемлекеттік шығыстар комитетінің төрағасы болып тағайындалды. 2007 жылдың 31 қазанында, әлі бірінші мерзімінде жүргенде, Джонс Министрлер кабинетіне енгізілді. Ол Құрылыс және Тұрғын үй министрі болды, сонымен қатар Вайтанги шарты бойынша келіссөздер, Иммиграция және Сауда салаларындағы министрдің орынбасары ретінде қосымша міндеттерді атқарды. 2008 жылғы жалпы сайлауға дейін ол жаңа ғимараттарда су ағыны төмен душ бастары орнатуды талап ететін үкіметтік ұсыныстан бас тартты.
Қарсылық, 2008-2014
Еңбек партиясы сайлауда жеңілді және Джонс Нортленд сайлау округінде сәтсіз сайысқа түсті, бірақ 16-шы нөмірде тізімде болғандықтан парламентке тізім арқылы депутат болып қайта оралды. 2011 жылғы сайлауда Еңбек партиясы тағы да жеңіліске ұшырады; Джонс Тамаки Макаурауда жеңілді, бірақ тізімдегі депутаттығын сақтап қалды. Джонс алты жыл бойы оппозициялық депутат болған кезеңде Гофф, Ширер және Канлиффтің көлеңке кабинетінде түрлі портфельдерді атқарды, олардың ішінде құрылыс және тұрғын үй шаруашылығы, инфрақұрылым, экономикалық даму, көлік, балық шаруашылығы, орман шаруашылығы және маори мәселелері болды. Ол екі рет даулы жағдайларға байланысты портфелінен алынды. 2010 жылдың 10 маусымында министрлік кредиттік карталар туралы ақпарат жарияланғаннан кейін Джонс жеке шығындарға кредиттік картаны қолданғанын мойындады, бірақ барлық шығындарды толығымен өтегенін мәлімдеді. Кейін сол күні Джонс қызметтік сапарында қонақүйлерде порнографиялық фильмдерді жалға алу үшін картаны пайдаланғанын мойындады. Кредиттік картаның деректеріне сәйкес, ол 1200 долларға жеке ұшақ жалдаған, бұл нашар ауа райының салдарынан кестесін өзгертуге мәжбүр болғанын айтты. Төрт күннен кейін оппозиция жетекшісі Фил Гофф Джонсты және тағы екі Еңбек партиясы депутатын министрлік кредиттік карталарын дұрыс пайдаланбағаны үшін қызметінен шеттетуге мәжбүр болды. 2008 жылы иммиграция министрі ретінде Джонс Еңбек партиясының демеушісі, қытай бизнесмені және кейіннен ақша жылыстыру қылмысына кінәлі деп танылған Уильям Янның, сондай-ақ Билл Лю ретінде танылған азаматтық алу өтінімін мақұлдады. Төрт жылдан кейін Ян иммиграциялық құжаттарда жалған мәлімдеме жасады деген айып тағылды. 2012 жылдың 23 мамырында Джонс тергеу барысында алдыңғы қатардан және көлеңке портфельдерінен шеттеді. Еңбек партиясының жетекшісі Дэвид Ширер Бас аудитордан Джонстың азаматтық алу өтінімін қарауды сұрады. Джонс Янның бірнеше жеке басының болуы және Қытайда оны ұстауға ордер бар екені туралы сұрақтар туындағандықтан, ресмилердің өтінішті қабылдамау туралы кеңесіне қарамастан, өтінішті мақұлдады. Джонс өз шешімін гуманитарлық негізде қорғады, себебі жоғары лауазымды үкімет шенеунігі оған Ян Қытайға оралған жағдайда өлім жазасына кесілетінін айтқан. Ширер Джонстың мәселені Бас аудиторға жіберу туралы шешімін қолдады, өйткені Джонс өзін ақтау мүмкіндігіне ие болуы керек еді. 2012 жылдың 24 мамырында Янның барлық иммиграциялық айыптардан кінәсіз екені анықталды. Бас аудитордың тергеуі 2012 жылдың 30 мамырында басталды. Келесі жылы жарияланған есепте азаматтық беру туралы шешімде ешқандай бұрыс ниет, сөз байласу немесе саяси араласу болмағаны анықталды. 2014 жылы экономикалық даму жөніндегі өкіл ретінде Джонс Countdown супермаркеттеріне ие болған Progressive Enterprises рэкетшілік және қорқытумен айналысқанын мәлімдеді. Сауда комиссиясының тергеуі бұл мәлімдемені растайтын ешқандай дәлел таппады.
Басшылыққа қарсылық және отставка
Дэвид Ширер 2013 жылдың тамызында Лейборист партиясының төрағалық лауазымынан қанағаттанды. Джонс кандидатурасын жариялаған екінші депутат болды, Ширердің бұрынғы орынбасары Грант Робертсоннан кейін. Партияның экономикалық даму жөніндегі өкілі Дэвид Канлифф оларға қосылды, ол партия делегаттарының жеткілікті қолдауын алып, төрағалыққа ие болды. Кейін Джонс өзінің кандидатурасы сол жылы қайтыс болған Лейборист партиясының көрнекті өкілі Парекура Хоромияны құрметтеу мақсатында болғанын айтты. Джонс 34 депутаттың 7-сінің және партия мүшелері мен аффилирленген кәсіби одақтардың аз бөлігінің дауысын алды. Ең бастысы, ол Маори Лейборист партиясының жетекші депутаттары Наная Махута мен Луиза Уоллдың қолдауын алмады. 2014 жылдың 22 сәуірінде Джонс Лейборист партиясының депутаты лауазымынан кету ниетін жариялады және мамыр айының соңында қызметтен кетті. Ол Сыртқы істер министрі Мюррей МакКаллидің тағайындауымен Тынық мұхиты экономикалық елшісі болып тағайындалды. Джонс сондай-ақ Жаңа Зеландия Бірінші партиясының тізімінде сегізінші орынға қойылды, бұл сол кездегі парламенттегі Жаңа Зеландия Бірінші партиясының бірқатар мүшелерінен жоғарырақ болды, бұл оның парламентке қайта оралу мүмкіндігін арттырды. Жаңа Зеландияның The Spinoff онлайн журналы 2017 жылғы сайлаудың "ең қызықты" деп танылған жеті кандидатты Facebook желісіндегі тікелей дебатқа шақырды, олардың ішінде Жаңа Зеландия Бірінші партиясынан Джонс та болды. Джонс Уангарейде Ұлттық партияның үміткері Шейн Рети мен Лейборист партиясының үміткері Тони Савиджден кейін үшінші орын алды, бірақ Жаңа Зеландия Бірінші партиясының тізімінен сайланған тоғыз депутаттың бірі болды. Жаңа Зеландия Бірінші партиясы билік тепе-теңдігін сақтады. Джонс келіссөздер тобының құрамында болды, нәтижесінде Уинстон Питерс Лейборист партиясымен Ұлттық партиясы емес, коалиция құруды жөн көрді. Джонс Инфрақұрылым министрі, Орман шаруашылығы министрі және Аймақтық экономикалық даму министрі, сондай-ақ Қаржы және көлік министрлерінің орынбасары болып тағайындалды. Аймақтық экономикалық даму министрі ретінде Джонс 3 миллиард долларлық Провинциялық өсу қорына жауапты болды және Оңтүстік, Батыс жағалау, Вайрарапа және Кайпара аудандары сияқты әртүрлі аймақтарды дамытуға қатысты бірқатар гранттарды жариялады. 2018 жылдың ақпан айындағы алғашқы гранттар Вхангануи теміржолына 6 миллион доллар, Нейпиер-Вайроа теміржолына 5 миллион доллар және Гисборн портына 2,3 миллион доллар бөлді. Оңтүстік Дунединдегі Хиллсайд Инжиниринг кешеніне (20 миллион доллар) ірі ауыр техникалық және KiwiRail сервистік орталығы ретінде қосымша гранттар берілді. Ұлттық партия бұл қорды маргиналды сайлау округтеріне бағытталған "қанағаттандыру қоры" деп сынады, сондай-ақ қор өтінімдерінің арасындағы Жаңа Зеландия Бірінші партиясымен байланысқа назар салды. Джонс жаңа партиясында дау-дамайлар тудыруын жалғастырды. 2019 жылдың 25 қыркүйегінде Джонс пен Лейборист партиясының депутаты Киран МакАнултиді Парламент спикері Тревор Маллард премьер-министр Джасинда Ардерннің АҚШ президенті Дональд Трамппен өткен кездесуіне қатысты парламенттік пікірсайыс кезінде Ұлттық партияның депутаттарымен сөз алмасуынан кейін Парламенттен шығарып салды. 2019 жылдың қазан айының ортасында Джонс демалыс кезінде AR-15 стиліндегі мылтықпен суретке түскені туралы ақпараттар БАҚ назарына ілікті. AR-15 мылтығы Крайстчерч мешітіндегі оқиғадан кейін Жаңа Зеландия үкіметінің 2019 жылғы Қару-жарақ (тыйым салынған қарулар, дүкендер және бөлшектер) туралы түзету заңымен тыйым салынған жартылай автоматты қарулардың бірі болды. 2019 жылдың қазан және қараша айларында, сондай-ақ 2020 жылдың ақпан айында Джонс Үндістанға қарсы бірқатар мәлімдемелер жасады, бұл сынға ұшырады. Иммиграциялық Жаңа Зеландияның ресімделген некелер бойынша серіктестік визасын қатаңдату туралы шешімін Жаңа Зеландиядағы Үнді қауымының мүшелері сынаған кезде Джонс былай деді: Джонстың пікірлерін Уайтакер Үнді қауымдастығы айыптады және Ардерн мен Этникалық қауымдастықтар министрі Дженни Салесаны Джонстан қоғамдық кешірім сұрауға және Үнді қауымының алаңдаушылықтарын шешуге шақырды. 2019 жылдың 3 қарашасында Джонстың мәлімдемелеріне қарсы Мигрант жұмысшылары қауымдастығы мен Love Aotearoa Hate Racism мүшелері наразылық митингін өткізді. Джонстың пікірін телеарнаның жүргізушісі Патрик Гоуэр де айыптады, оны "батыл емес" деп сипаттады. Ардерн, сауда министрі Дэмиен О'Коннор және иммиграция министрі Иэн Лис Галлоуэй Джонстың пікірлерін Жаңа Зеландия үкіметін білдірмейтін мәлімдеме деп қарады. 2019 жылдың 5 қарашасында Джонс қоғамдық реакцияны "Болливуд реакциясы" деп сипаттап, иммиграцияға қатысты алаңдаушылықтары бар Жаңа Зеландиялықтар үшін сөйлеп отырғанын мәлімдеді. Келесі жылы Джонс телеинтервьюда иммиграция елдің әлеуметтік және экономикалық инфрақұрылымына "зор стресс" түсіріп жатыр және Үндістаннан келген көптеген халықаралық студенттер Жаңа Зеландияның жоғары білім беру мекемелерін бұзды деген пікірін білдірді. Джонстың пікірлерін Ардерн, Уайтакер Үнді қауымдастығы, Ұлттық партияның лидері Саймон Бриджес, Жасыл партияның тең төрағасы Джеймс Шоу және Лейборист партиясының депутаты Иэн Лис Галлоуэй сынға алды. Жаңа Зеландияның нәсілдер аралық қатынастар комиссары Мэнг Фун оларды "расистік, білімсіз және зиянды" деп айыптады. Джонс өзінің пікірлерін қорғап, Үнді қауымының мүшелері өз халқынан пайдаланып отырғанын мәлімдеді. Орман шаруашылығы министрі ретінде Джонстың маңызды саясаты – миллиард ағаш отырғызу болды. 2019 жылдың қараша айында үкіметтің орман шаруашылығы саясатына қарсы фермерлердің наразылығы Джонстың ызасын келтірді, ол оларды "кейбір ауылдықтар" деп сипаттады. Жаңа Зеландия фермерлер федерациясының вице-президенті Эндрю Хоггард Джонстың пікірлерін пайдасыз деп сипаттап, үкіметтің ауыл шаруашылығы секторының алаңдаушылықтарын елемегенін айтты. 2020 жылы Джонс климаттық өзгерістерге қарсы белсенділердің ет тұтынуын азайту туралы ұсыныстарын "орта ғасырлық пытқылаушылардың" жұмысы деп сипаттап, "абсолютизмнің жақсы хабарларын" уағыздап отырғанын мәлімдеді, бұл үкіметтің мектептерде климаттық өзгерістер туралы білім беруді енгізу туралы жақындағы хабарламасына жауап ретінде айтылды.
Jones' comments were condemned by the Waitakere Indian Association, who called on Ardern and Minister for Ethnic Communities Jenny Salesa to demand a public apology from Jones and to address the Indian community's concerns. A rally in protest of Jones' remarks was held on 3 November 2019 by members of the Migrant Workers Association and Love Aotearoa Hate Racism. Jones' remarks were also condemned by the broadcaster Patrick Gower, who described Jones as a "gutless wonder." Ardern, Trade Minister Damien O'Connor, and Immigration Minister Iain Lees Galloway have disavowed Jones' remarks as not representative of the New Zealand Government. On 5 November 2019, Jones described the community response as a "Bollywood reaction" and claimed that he was speaking for New Zealanders who were anxious about immigration. The following year, Jones claimed in a television interview that immigration was placing "enormous stress" on the country's social and economic infrastructure and that the large number of international students from India had ruined New Zealand tertiary institutions. Jones' remarks were criticised by Ardern, the Waitakere Indian Association, National Party leader Simon Bridges, Green Party co leader James Shaw, and Labour MP Iain Lees Galloway. The Race Relations Commissioner Meng Foon also condemned them as "racist, ignorant and harmful." Jones defended his comments, claiming that members of the Indian community were exploiting their own people. As Forestry Minister, Jones' flagship policy was to plant one billion trees. A farmers' protest in November 2019 against the Government's forestry policy caught Jones' ire; he described them as "rednecks." Federated Farmers vice president Andrew Hoggard described Jones' comments as unhelpful and alleged that the Government was ignoring the agricultural sector's concerns. In 2020, Jones described climate change activists for advocating reduced meat consumption as "medieval torture chamber workers" hellbent on "preaching this gospel of absolutism" in response to the Government's recent announcement that they would be introducing climate change education in schools.
Парламенттен тыс, 2020-2023
Джонс 2020 жылғы жалпы сайлауға «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясының Нортлендтен кандидат болып таңдалды. Ол жеңіліске ұшырап, «Еңбек» партиясының Виллоу Джин Прайм (17,066 дауыс) және «Ұлттық» партиясының Мэтт Кинг (16,903 дауыс) үміткерлерінен кейін 5,119 дауыспен үшінші орын алды. «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясы парламенттегі барлық орындарын жоғалтып, партиялық дауыс беруде 2,6% ғана жинады, бұл парламентке өту үшін қажетті 5% шегінен төмен болды. Сайлаудан кейін бір күні Джонс, басы ауырған күйде, футболка мен бейсболка киіп, «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясынан алғашқы болып БАҚ өкілдеріне сөйлеп, «Еңбек» партиясының сайлаудағы сәттілігіне «таң қалғанын» айтты. Парламентке екінші рет оралғаннан кейін Джонс алтыншы «Еңбек» үкіметін сынап, пікір білдірді. 2023 жылғы жалпы сайлауда Джонс қайтадан «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясының Нортлендтен кандидат болып тіркелді және партия тізімінде екінші орын алды. Сайлау кампаниясы барысында ол «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясының төрағасының орынбасары және қаржы жөніндегі өкілі ретінде таныстырылды, сондай-ақ аймақтық Жаңа Зеландияға инвестицияны арттыруды қолдады. 2023 жылдың тамыз айының ортасында ол американдық «Journey» рок-тобының «Don't Stop Believin'» әнінің әуенімен өзінің TikTok видеосын жариялады. Джонс бұл әнді үкіметтің «Провинциялық өсу қоры» бағдарламасын ілгерілетудегі рөлін көрсету үшін де пайдаланды. Ол сайлау округінде үшінші орынды иеленді. «Жаңа Зеландия біріншілігі» партиясы партиялық дауыс беруде 6,08% нәтиже көрсеткендіктен, Джонс парламентке тізім бойынша депутат ретінде бесінші рет оралды.
Алтыншы Ұлттық үкімет, 2023 жылдан қазіргі уақытқа дейін
Джонс 2023 жылғы 27 қарашада Жаңа Зеландияның алтыншы үкіметінде Мұхиттар және балық шаруашылығы министрі, Аймақтық даму министрі, Ресурстар министрі және Қаржы және Энергетика вице-министрі болып тағайындалды. 2024 жылғы қаңтар айының соңында Джонс, Жаңа Зеландия Бірінші және Ұлттық партияларының әріптестерімен бірге, оның ішінде Уинстон Петерс және премьер-министр Кристофер Лаксон, Ратана шіркеуінің жылдық арнайы хуи (кеңесіне) қатысты. Сөз сөйлеген кезде Джонс Вэйтангі трибуналының өкілеттіктерін қарауды қолдап, былай деді: «50 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан институт, тағы бірнеше онжылдықтар бойы ешқандай сынсыз жұмыс істей беруін күте алмайды». 2024 жылғы 6 ақпандағы Вэйтангі күніне арналған сөйлесінде Джонс Үкіметтің келісім принциптері заңнамасын қорғады және оппозицияның Үкіметтің тино рангитатангa (өздік шешім қабылдау құқығы) құрметсіздік танытып отыр деген талаптарын жоққа шығарды. Сондай-ақ, ол Үкіметтің вананга (маори жоғары білім беру орындары) мен марае (кеңес үйлері) қаржыландырып отырғанын айтты. 2024 жылғы наурыз айының соңында Джонс, Балық шаруашылығы министрі ретінде, Үкімет Кермадек аралдарының айналасында 620 000 шаршы километрлік мұхитты қорғау аймағын құру бойынша жұмысты тоқтатқанын жариялады. 2024 жылғы сәуір айының ортасында Вэйтангі трибуналы ACT партиясының депутаты және Балалар министрі Карен Чхорды 1989 жылғы Оранга Тамарики заңының 7AA-бабын жою жоспарлары бойынша шұғыл тыңдауға шақырды. Жауабында Джонс Waatea News тілшісіне берген сұхбатында: «Вэйтангі трибуналының министрлерді шақырып, тексеру үшін жұлдызды палата сияқты әрекет етуіне ешқандай құқығы жоқ» деді. Джонстың бұл сөздерін Маори заң қоғамы тиімсіз деп сынады және премьер-министр Кристофер Лаксон мен Бас прокурор Джудит Коллинске шағым түсірді. Олар Джонстың сөздері Министрлер кабинетінің нұсқаулығын бұза ма және Үкімет сот жүйесінің беделін сақтауы керек пе деп сұрады.
Саяси көзқарастар
Джонс 2012 және 2013 жылдары Жаңа Зеландияда бір жынысты некелерді заңдастыру үшін «Неке (Неке туралы анықтама)» түзету туралы заң жобасын қолдады. Ол 2017 және 2019 жылдары «Өмір соңының таңдауы» заң жобасын барлық кезеңдерде қолдады. 2019 және 2020 жылдары ол аборт заң жобасын бірінші және екінші оқылымдарда қолдады, бірақ 2020 жылы үшінші оқылымда заң жобасына қарсы пікір білдіру үшін өз ұстанымын өзгертті. 2024 жылдың ақпан айының ортасында Джонс климаттық белсенді Майк Смитке бірнеше ластаушыларға қарсы сот процесін бастауға рұқсат бергені үшін Жаңа Зеландияның Жоғарғы сотын сынады, бұл шешімді Жаңа Зеландия сот жүйесінің «американдануы» деп сипаттады. Кабинет нұсқаулығы министрлерді «сот алдындағы мәселелер немесе сот шешімдері туралы пікір білдірмес бұрын сақтық танытуға» шақырады, «егер олар кез келген судьяның бейтараптығына, жеке көзқарасына немесе қабілетіне кері әсер ететіндей болса, жариялануы мүмкін пікір білдірмеуі керек». Джонс сондай-ақ саясаткерлердің темекі өнеркәсібін жамандап отырғанын айтты, «темекі өнеркәсібіндегі адамдармен үлкен апаттар мен жалақорлықтар болып жатыр. Олар экономиканың әлі де заңды бөлігі болып табылатын саланы басқарып отыр». Джонс темекі өнеркәсібімен байланыстары болғандықтан сынға ұшырады, сондай-ақ «Жаңа Зеландия бірінші» партиясы Ұлттық партиямен жасасқан коалициялық келісімнің аясында темекіге қатысты заңнаманы күштен шығаруға жұмыс істеді. Radio New Zealand хабарлағандай, Philip Morris International компаниясының сыртқы қатынастар директоры және бұрынғы «Жаңа Зеландия бірінші» партиясының қызметкері Апи Доусон 2023 жылдың соңында Джонстың Парламенттегі ант беру рәсіміне қатысты. Джонс Доусонның партияның темекі саясаты бойынша «талқылауларға» қатысқанын да растады. 2024 жылдың наурызында Джонс темекі лоббистерімен байланыс жасағанда Кабинет нұсқаулығының ережелерін сақтауға қызығушылық танытпағанын мәлімдеді.