Кіріспе

Браунвилл, Небраска қаласының жанындағы ядролық электр станциясы.

Купер ядролық станциясы (CNS) – қайнаған су реакторы (BWR) типіндегі ядролық электр станциясы. Ол Небраска штатының Миссуримен шекарасында, Миссури өзенінің 532.9 және 532.5 шақырымдық белгілері арасында орналасқан. Бұл Небраска штатындағы ең ірі электр генераторы.

Сипаттама

CNS Небраска мемлекеттік электр энергиясы округінің (NPPD) меншігінде және басқарылуында, ол Небраска штатының саяси бөлімшесі болып табылады. Бұл нысан Гумбольдт қаласының тумалары Гай Купер кіші және Гай Купер үлкеннің құрметіне аталған. Үлкен Купердің әкесі О. А. Купер 1890 жылы Гумбольдт қаласында алғашқы электр стансасын салған; екі Гай Купер NPPD және оның алдыңғы ұйымы, Тұтынушылардың қоғамдық электр энергиясы округінің басқармасында барлығы 27 жыл қызмет еткен. CNS алғаш рет 1974 жылдың шілдесінде пайдалануға берілді және шамамен 800 мегаватт (MWe) электр энергиясын өндіреді. Зауыт General Electric BWR/4 сериялы реакторлық қондырғысынан және Westinghouse турбиналық генераторынан тұрады. Зауытта Mark I қорғау жүйесі бар. 1998 жылы CNS АҚШ-та «Мегатоннан мегаватқа» бағдарламасы бойынша ұсынылған уранды қамтитын ядролық отынды алғаш жүктеген зауыт болды, онда бұрынғы КСРО-ның ядролық қаруларынан алынған уран төмен байытылған уранға, содан кейін отынға айналдырылды. 2008 жылдың қыркүйегінде NPPD АҚШ Ядролық реттеу комиссиясына (NRC) CNS жұмыс лицензиясын жаңару туралы және оны тағы 20 жылға ұзарту туралы өтініш берді. 2010 жылдың қарашасында CNS лицензиясын жаңартты, бұл NRC берген 60-шы жаңару лицензиясы болды. 2003 жылдың соңында NPPD Entergy Nuclear компаниясымен басқару қолдауы көрсету бойынша келісімге келді. 2010 жылдың қаңтарында NPPD Entergy компаниясының басқару қолдау қызметтерін 2029 жылдың қаңтарына дейін ұзарту туралы келісімді бекітті. 2003 жылы қол қойылған алғашқы келісім-шарт зауыттың бастапқы жұмыс лицензиясының қалған мерзіміне қатысты болды, ол 2014 жылдың 18 қаңтарына дейін күшінде болды. 2022 жылдың наурыз айында NPPD Entergy компаниясымен жасалған келісімнің тоқтатылатынын хабарлады.

Айналадағы халық

Ядролық реттеу комиссиясы ядролық электр станцияларының айналасында екі төтенше жағдай жоспарлау аймағын белгілейді: 16 км радиусы бар, негізінен ауадағы радиоактивті ластануға және оның тыныспен ішке жұтылуына қатысты аймақ, және шамамен 80 км радиустағы жұтылу жолы аймағы, негізінен радиоактивті ластанған тамақ пен суды ішумен байланысты. 2010 жылы Купер станциясының 16 км радиусындағы халық саны 4414 адамды құрады; 80 км радиусындағы халық саны 163 610 адамды құрады. 80 км радиуста орналасқан қалалардың ішінде Небраска қаласы бар, оның халқы 7289 адамды құрайды және станциядан 40 км қашықтықта орналасқан.

Сейсмикалық қауіп

2010 жылдың тамызында жарияланған Ядролық реттеу комиссиясының зерттеуіне сәйкес, CNS реакторының активін зақымдауға жеткілікті күшті жер сілкінісінің жыл сайынғы қауіп деңгейі 1:142 857 болды.

Оқиғалар

2011 жылдың 19 маусымында сағат 0402 CDT-де Миссури өзенінің орташа теңіз деңгейінен 899,1 футқа дейін көтерілуіне байланысты ерекше оқиға туралы хабарлама (ҚРЯ-ның төтенше жағдайлардың ең төменгі санаттамасы) жарияланды. Бұл 899 фут биіктіктегі HU1.5 төтенше жағдай деңгейінен жоғары. Кейіннен, 2011 жылдың 23 маусым күні Миссури өзенінің деңгейі 900,6 футқа жетті, ал 902 фут – электр станциясы үшін ескерту деңгейі. Электр станциясы өзеннің деңгейі 895,8 футқа – төтенше жағдай деңгейінен 3 фут төмен түскеннен кейін 12 шілде күні сағат 09:47-де төтенше жағдайдан шықты. Осы кезеңде жақын орналасқан Форт-Калхун ядролық электр станциясы да су басу қаупіне тап болды. 2019 жылдың 15 наурызында Куперде су тасқынына байланысты тағы бір ерекше оқиға жарияланды, болжам бойынша су тасқыны 2011 жылғы деңгейден асып кетеді.