Шахматтағы f3 бастауышы: Барнс ашылуы

Кіріспе

Барнс ашылуы (кейде Гедулт ашылуы деп те аталады) — шахматта ақтардың 1. f3 жүргілісімен басталатын ашылу. Бұл ашылу Томас Уилсон Барнс (1825–1874) есімімен аталған, ол Пол Морфиге қарсы сегіз жеңіске жеткен ағылшын шахматшысы. Оның ішінде Барнс 1. e4-ке 1...f6 деп жауап берген ойын, Барнс қорғанысы деп белгілі. Шахмат ашылулары энциклопедиясында (Encyclopaedia of Chess Openings) бірнеше тағы да сирек кездесетін алғашқы жүргілістермен бірге, бұл ашылу A00 (ретсіз немесе сирек ашылулар) кодымен жіктеледі.

Стратегия

Шахматтағы 20 мүмкін алғашқы қимылдың ішінде автор және гроссмейстер Эдмар Меднис 1. f3 ең нашар деп санайды. Гроссмейстер Бенджамин Файнгольд «Ешқашан f3 ойнама» деп үйретеді. Пауль ван дер Стеррен ашылулар туралы мәтінінде 1. f3-ті тіпті атаумен атауға лайық деп санамады:

Бұл қимыл орталық алаңға e4 әсер етеді, бірақ дерлік кез келген басқа алғашқы қимылмен бірдей немесе одан да маңызды мақсаттарға жетуге болады. 1. f3 қимылы бір фигураны дамытпайды, фигураларға жол ашпайды және Ақтардың дамуына кедергі келтіреді, өйткені олардың ең табиғи алаңы f3-тен айырылады. Бұл сонымен қатар Ақтардың пешка құрылымын әлсіретеді, Ақтардың қамалданбаған патшасына қарсы e1–h4 диагоналін ашады және Ақтардың патша жағындағы болашақ қамалдық позициясына қарсы g1–a7 диагоналін ашады. 1. f3 нашар қимыл болғандықтан, оны жиі ойнамайды. Дегенмен, ол ең сирек кездесетін ашылу қимылы емес. 1. f3 e5 соңынан кейбір ойыншылар тіпті 2. Kf2 деп жалғастырады, бұл Bongcloud Attack деп аталатын ашылу қимылдарының бірі. Оны Fried Fox Attack, Wandering King Opening, The Hammerschlag, Tumbleweed, Pork Chop Opening немесе Ұлыбританияда оны көбінесе Half Bird деп атайды, себебі оның ашылу қимылы f3, Bird's Opening-те қолданылатын f4 қимылының жартысы болып табылады. Мысалы, 1999 жылғы Британ чемпионатының соңғы турында Саймон Уильямс Мартин Саймонсты жеңген кезде. 2020 жылы Магнус Карлсен блиц ойынында Уэсли Соға қарсы 2. Kf2 ойнады, психологиялық әсер ету үшін. Со: «Біреу f3 және Kf2 ойнап, сізді жеңіп алғанда сол ойынды ұмыту қиын. Бұл өте қорлау». Сондай-ақ 2. e4 ойналады, ол Патшаның басы ашылуы деп аталады. Қара нормалды тәсілдермен ыңғайлы артықшылыққа ие болуы мүмкін – орталық пешкаларды жылжыту және фигураларды жылдам дамыту арқылы орталықты бақылауға алу. Егер Қара 1... e5 деп жауап берсе, ойын Көк ай қорғанысы деп аталатын пассивті бағытқа өтуі мүмкін. Бұл әдетте 1. f3 e5 2. Nh3 d5 3. Nf2 (3. Bxh3 4. gxh3 патша жағын әлсіретуден сақтану үшін) 3... Nf6 4. e3 Nc6 5. Be2 Bc5 6. O-O-O қимылдарынан кейін болады. Ақтардың орталықта тікелей үлесі жоқ, бірақ олар бұзып кіруге мүмкіндік тудыруға үміттенеді. Егер Ақтар нашар ойнап, 2. Kf2 соңынан патшаларына қарсы көп фигура қалдырса, олар тез шайқауға ұшырауы мүмкін. Мысалы: 1. f3 d5 2. Kf2 e5 (Қара жылдам дамуға дайындалу үшін орталыққа екі пешканы орналастырады) 3. e4 Bc5+ 4. Kg3 Qg5#.

The move does exert influence over the central square e4, but the same or more ambitious goals can be achieved with almost any other first move. The move 1. f3 does not a piece, opens no for pieces, and actually hinders the development of White's by denying it its most natural square, f3. It also weakens White's pawn structure, opens the e1–h4 diagonal against White's uncastled king, and opens the g1–a7 diagonal against White's potential kingside castling position. Since 1. f3 is a poor move, it is not played often. Nonetheless, it is probably not the rarest opening move. After 1. f3 e5 some players even continue with the nonsensical 2. Kf2, one of several sequences of opening moves known as the Bongcloud Attack. It can also be known as the Fried Fox Attack, Wandering King Opening, The Hammerschlag, Tumbleweed, the Pork Chop Opening, or the Half Bird as it is often called in the United Kingdom, due to its opening move f3 being half that of the f4 employed in Bird's Opening. One example of this is the game Simon Williams beating Martin Simons in the last round of the British Championship 1999, where Williams had nothing to play for. In 2020, Magnus Carlsen played 2. Kf2 against Wesley So in a blitz game, for the psychological effect. So commented, "It's hard to forget the game when someone plays f3 and Kf2 and just crushes you. That's so humiliating." Also played is 2. e4, called the King's Head Opening. Black can secure a comfortable advantage by the normal means – advancing central pawns and rapidly developing pieces to assert control over the If Black replies 1 e5, the game might proceed into a passive line known as the Blue Moon Defence. It usually occurs after the moves 1. f3 e5 2. Nh3 d5 3. Nf2 (avoiding 3 Bxh3 4. gxh3 weakening the kingside) 3 Nf6 4. e3 Nc6 5. Be2 Bc5 6.0 0 0 0. White has no stake in the centre, but hopes to make a to break into. If White plays poorly and leaves too many against their king after 2. Kf2, they might be quickly checkmated. One example: 1. f3 d5 2. Kf2 e5 (Black places two pawns in the centre to prepare for quick development) 3. e4 Bc5+ 4. Kg3 Qg5#.

Ақымақ дос

Барнс ашылуы еңбекке толы матқа (fool's mate) әкелуі мүмкін: 1. f3 e5 2. g4 Qh4#. 1. f3 e5 соққысынан кейін ақтардың барлық заңды жүргендерінің тек біреуі бір соққыда мат беруге мүмкіндік береді, ал тағы біреуі, 2. h3, екі соққыда мат беруге мүмкіндік береді: 2. Qh4+ 3. g3 Qxg3#.