Кіріспе

Орал экономикалық аймағы (Ура́льский экономи́ческий райо́н) – Ресейдің он екі экономикалық аймағының бірі. Бұл маңызды өнеркәсіптік аймақ келесі құрамдас бөліктерден (әкімшілік орталықтары көрсетілген): Башқортостан (Уфа), Челябинск облысы (Челябинск), Құрған облысы (Құрған), Орынбор облысы (Орынбор), Пермь өлкесі (Пермь), Свердловск облысы (Екатеринбург) және Удмурт Республикасы (Ижевск). Ол көбінесе Оралдың орталық бөлігінде, сондай-ақ оңтүстік және солтүстік бөліктерінде орналасқан, бірақ Шығыс Еуропа және Батыс Сібір жазықтарының да бөліктерін қамтиды. Оның аумағы Орал федералды округінен ерекшеленеді; Башқортостан, Орынбор облысы, Пермь өлкесі және Удмуртия Волга федералды округіне, ал қалған үшеуі Орал федералды округіне кіреді.

География және табиғи ресурстар

Аймақ Волга бассейніне (Кама, Вишера, Чусовая және Самара), Об бассейніне (Тобол, Исет, Тура және Тавда) және Орал өзені бассейніне жататын өзендермен кесіліп өтеді. Олардың потенциалды гидроэнергетикалық ресурстары 3,3 миллион киловаттқа бағаланады. 2010 жылға дейін Кама өзенінде ғана екі бөгет және олармен байланысты су қоймалары бар: Воткинск суқоймасы және Кама суқоймасы. Аймақтың климаты батыс бөлігінде қоңыржай континенттік, ал шығыс бөлігінде континенттік. Аймақтың 40% астамын тайга орман жабады, оның ағаш қоры 3,5 миллиард текше метрді құрайды. Оңтүстік бөлігін көбінесе өңделген дала басып жатыр. Аймақ әртүрлі кендер мен минералдарға, атап айтқанда, құнды халькопирит, никель оксиді, хромит, магнетит, боксит, калий тұздары, марганец, алюминий, алтын, платина, сондай-ақ көмір, мұнай және табиғи газға ерекше бай. Аймақ жартылай қымбат тастармен, мысалы, изумруд, аметист, аквамарин, жаспис, родонит, малахит және алмазбен әйгілі.

Өнеркәсіп

2008 жылы Орал экономикалық аймағы ұлттық ЖІӨ-нің 10%-ын құрады. Ол машина жасау және металлургия салаларының әртүрлі және күрделі құрылымымен ерекшеленеді. Темір және түсті металлургия, машина жасау, химия, минералдар мен табиғи газды өндіру, орман шаруашылығы және ағаш өңдеу – еліміз үшін маңызды салалар. Орал өнеркәсібі өндірістің белгілі бір аймақтарда, мысалы, көлік тораптарында шоғырлануымен, салалар арасындағы тығыз байланыспен және өнеркәсіптік қалдықтарды қайта өңдеумен сипатталады. Ағаш өндірісі көбінесе солтүстікте, ал ауыл шаруашылығы – оңтүстікте дамыған. Орталық Урал аймақтарында (Свердловск, Нижний Тагил, Челябинск, Магнитогорск, Орск) металл өндіру және өңдеу, сондай-ақ қала маңындағы ауыл шаруашылығы басым. Кама өзенінің алабында (Березники, Соликамск, Пермь, Краснокамск, Чайковский) химия, ағаш және ағаш өңдеу өнеркәсібі, машина жасау және ауыл шаруашылығының жекелеген салалары (көбінесе картоп, көкөніс және сүт өнімдері) жақсы дамыған.