Итальяндық Форте Спаньоло қамалы: тарихы, құрылысы, маңызы. Неаполь Корольдігі үшін болған соғыстар, испан билеушілері және қамалдың архитекторы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Forte Spagnolo (италия тілінде «испандық бекінісі», жергілікті жерде il Castello деп аталады) – Италияның орталық бөлігіндегі Л'Акуила қаласындағы Ренессанс кезеңінде салынған қамал.
The Forte Spagnolo (Italian for Spanish fortress; locally called il Castello) is a Renaissance castle in L'Aquila, central Italy.
Тарих
15 ғасырда Л'Аквила Неаполь патшалығында Неапольден кейін екінші ең қуатты қалаға айналды: жарты миллион қой, жүн және шафран бүкіл Еуропаға экспортталды; бірақ француздар мен испандар арасындағы Неаполь тағы үшін болған соғыста аквилалықтар француздардың жағына шыққандықтан, мұның бәрі жоғалды. 1504 жылы Аквила испан басып алушыларының иелігіне өтті, алайда 1527 жылы француздар қала тұрғындары мен айналасындағы қалалардың қолдауымен қаланы қайтарып алды. Бір жыл өткен соң, Испания королі Карл V атынан билік еткен Оранж герцогы Филипбер аквилалық көтерілісшілерді жеңіп, қаланың солтүстігіндегі ең биік жерде бекініс салуға бұйрық берді – дәл сол жерде 1401 жылы король Ладислав тәртіпсіз және бүлікші аквилалықтарды бақылау үшін гарнизон салған болатын. Жобаны Неапольдегі Сант-Эльмо қамалын салуды бастаған испандық сәулетші Педро Луис Эскриваға тапсырды. Оқ-дәрінің табылуы қорғаныс құрылысының жаңа әдістерін енгізуге мәжбүр етті. Эскрива 2 жыл бойы жобаны басқарды, содан кейін осы міндетті Джан Жироламо Эскрибаға жүктеді. Келесі 30 жыл бойы бекініс салуға кеткен ауыр салықтар қаланы кедейлендірді, сондықтан 1567 жылы ол испандықтардан құрылысты тоқтатуды өтінді; Корольдік кеңес өтінішті қабылдады, жұмыстар тоқтатылды, нәтижесінде қамалдың бір бөлігі ешқашан аяқталмады. Бұл бекініс сол кездегі үшін өте қымбатқа түсті, сондықтан Аквила сондай-ақ әйісә Сент-Бернардино Сиенскийдің денесі сақталған күміс қапты сатуға мәжбүр болды. Қаланы қорғау үшін емес, оны бақылау үшін (оның зеңбіректері қалаға бағытталған) және толыққанды дербес құрылым ретінде салынған бұл бекініс ешқашан жаумен шайқаста қолданылмады.
In the 15th century, L'Aquila had become the second most powerful city in the Kingdom of Naples after Naples itself: there were half a million sheep, wool and saffron were exported throughout Europe; all this was lost when the Aquilans, during the war between the French and the Spaniards for the throne of Naples, sided with the French. In 1504 Aquila was occupied by the Spanish conquerors, though in 1527 the French recovered the city with the support of the citizens and the surrounding town. One year later Viceroy Philibert of Orange, ruling for King Charles V of Spain, finally defeated the Aquilan rebels and ordered the city to build a fortress in the highest spot North of the city, exactly where in 1401 King Ladislaus had built a garrison to control the unruly and rebellious Aquilans. The project was entrusted to a Spanish architect, Pedro Luis Escrivà, an expert of firearms, who had begun to build Castel Sant'Elmo in Naples. The discovery of gunpowder obliged to new methods of defensive construction. Escrivà was in charge of the project for 2 years, leaving the task to Gian Girolamo Escribà. In the following 30 years the heavy taxes necessary to build the fortress impoverished the city, which in 1567 begged the Spaniards to stop the construction; the Royal Court granted the request, and works were interrupted, so parts of the castle were never completed. The fortress had cost an enormous sum for the times, and Aquila was obliged also to sell the thick silver case containing the body of St. Bernardino of Siena. The fortress, which had been built not to defend the city, but to control it (its cannons pointed to the city) and to be a completely self sufficient structure, was never used in a battle.
Сәулет
Ескрива төрт бастионнан тұратын алып қамал жоспарлаған, олар 60 метрлік қабырғалармен біріктірілген. Қабырғалардың қалыңдығы түбінде 30 метр, ал жоғарғы жағында 5 метр болды. Қабырғалардың үстінде садақшылар мен алысқа оқ атуға арналған тесіктері бар үлкен мерлондар орналасқан. Қамалдың айналасында 23 метр ені мен 14 метр тереңдігі бар, бірақ су толтырылмаған арық салынған, ол қамалдың негізін жаудың артиллериясынан қорғауға арналған. Еңкейтілген қабырғалар жаудың оқтарын қанатын жоғалады. Әр бастион екі жеке және толыққанды дербес бөлімнен тұрады, олар "case matte" деп аталады, дерлік тәуелсіз гарнизон сияқты. Сонымен қатар, қалаға су жеткізуге арналған акведук алдымен қамалға бағытталды, ал көтеріліс болған жағдайда сумен жабдықтау тоқтатылатын болды. Сонымен қатар, Ескрива арнайы минаға қарсы дәліз жоспарлаған, сыртқы және ішкі қабырғалар арасындағы тар кеңістік, бір уақытта бір адам ғана өте алатын (қазір де көруге болады), жау саперлер қамалдың негізіне мина орнату үшін туннель қазған жағдайда қаланы қорғауға арналған. Қамалға қажетті ақ тас алу үшін бүкіл төбе тегістелді, ал қаланың қоңыраулары зеңбіректер жасау үшін балқытылды. 1798 жылы қала тұрғындары Италияға басып кірген француз әскеріне қарсы күресіп, қамалға сәтті шабуыл жасамады. Содан бері ғимарат түрме ретінде пайдаланылды. 1860 жылдан кейін ол әскери штабқа айналды, ал Екінші дүниежүзілік соғыста немістер басып алып, зақымдады. 1949 және 1951 жылдар аралығында қамал қалпына келтіріліп, Музео Национале д'Абруццоның орны ретінде таңдалды.
Escrivà planned a giant fortress, made of four bastions connected through 60 meters long walls, with a thickness of 30 metres at the bottom and 5 meters at top. The walls were surmounted by massive merlons, with openings for the archers and the long distance cannons. All around the fortress was a ditch (never filled with water) 23 meters wide and 14 meters deep, aimed at defending the foundations from the enemy's artillery. The slanted walls would reject enemy fire to the sides; each bastion consisted of two separate and completely self sufficient environments called "case matte" almost independent garrisons on their own. Also the aqueduct to the city was deviated so as to supply the fortress first of all, and in case of rebellion block the water supply. Moreover, Escrivà planned a special anti mine corridor, a kind of empty space between the outer and inner walls which could be walked only by one man at a time (and which can be visited today), aiming at defending the castle in case of explosion in case enemy soldiers excavated tunnels to leave mines at the foundations. A whole hill was leveled down to supply the white stone necessary for the fortress, while the city's bells were melted to make the cannons. In 1798 the citizens fought against the French who had invaded Italy, attacking, in vain, the fortress. From then on, the building was used as a prison. After 1860 it became a military headquarters, and in the Second World War was occupied and damaged by the Germans. Between 1949 and 1951 the castle was restored, and chosen as the seat of the Museo Nazionale d'Abruzzo.