Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Латын католик шіркеуінің Вашингтондағы діни юрисдикциясы, АҚШ. Спокан епархиясы (Dioecesis Spokanensis) – Америка Құрама Штаттарының Вашингтон штатындағы Католик шіркеуінің діни аумағы немесе епархиясы. Бұл Сиэтл митрополиялық архиепископтығының діни провинциясындағы суфраган епархия. Спокан епархиясының бас шіркеуі – Спокандағы Лурд Діңгезі Анамыз соборы. 2023 жылғы мәлімет бойынша, Спокан епископы – Томас Дейли. Епархия 1913 жылдың 17 желтоқсанында құрылды.
Latin Catholic ecclesiastical jurisdiction in Washington, USA
The Diocese of Spokane (Dioecesis Spokanensis) is a Latin Church ecclesiastical territory or diocese of the Catholic Church in Washington State in the United States. It is a suffragan diocese in the ecclesiastical province of the metropolitan Archdiocese of Seattle. The mother church of the Diocese of Spokane is the Cathedral of Our Lady of Lourdes in Spokane. As of 2023, the bishop of Spokane is Thomas Daly. The diocese was erected on December 17, 1913,
1830 жылдан 1913 жылға дейін
Католик шіркеуінің қазіргі Вашингтон штатындағы тарихы 1830-шы жылдарға дейін жетеді. Сол кезде миссионер дін қызметкерлері Ұлыбританияның Квебек провинциясынан қазіргі Орегон, Вашингтон штаты және Британ Колумбиясындағы католиктерге көмек көрсету үшін сапарлады. 1843 жылы Ватикан Калифорниядан Аляскаға дейінгі аумақты қамтитын Орегон территориясының апостолдық викариатын құрды. 1846 жылы Рим папасы Григорий XVI викариатты үш дін аймағына (диоцез) бөлді, сонда Вашингтон аймағы жаңа Уолла-Валла дін аймағының құрамына кірді. 1847 жылы наразы Кайюс тайпасының өкілі оңтүстік-шығыс Вашингтонда 11 протестант миссионерін өлтірді және басқаларын тұтқынға алды, бұл оқиға Уитман қырғыны деп танылды. Осы жылы Кайюс соғысы басталды, ол тайпа мен Орегонның аумақтық үкіметі арасында бірнеше жылға созылды. Осы қақтығыстардың нәтижесінде Ватикан 1850 жылы Уолла-Валла дін аймағын таратып, аймақтардың басқару құқығын Орегон қаласының дін аймағына берді. 1881 жылы Споканда қайта жаңғыртылған ағаш шеберханасында Киелі Жозеф шіркеуі ашылды, ол Спокан қаласындағы алғашқы католик шіркеуі болды. 1887 жылға дейін миссионер Джозеф Каталдо Спокан қаласында Гонзага университетін ашты. 1907 жылы Ватикан Несквали дін аймағын таратып, оның орнына Сиэтл дін аймағын құрды, ол қазіргі Вашингтон штатының барлық аумағын қамтыды.
The Catholic Church presence in the present day state of Washington dates to the 1830s. At that time, missionary priests traveled from the British Province of Quebec to minister to Catholics in present day Oregon, Washington State and British Columbia. In 1843, the Holy See established the Vicariate Apostolic of the Oregon Territory, which covered a huge swath of territory from California to Alaska. In 1846, Pope Gregory XVI divided the vicariate into three dioceses, with the Washington area part of the new Diocese of Walla Walla. In 1847, dissident Cayuse tribesman killed 11 Protestant missionaries and kidnapped others in southeastern Washington in what became known as the Whitman massacre. It was followed that same year by the Cayuse War, lasting several years between the tribe and the territorial government of Oregon. As the result of these conflicts, the Vatican in 1850 abandoned the Diocese of Walla Walla, shifting jurisdiction of the areas to the Diocese of Oregon City. In 1881, the Church of St. Joseph was started in a converted carpenter's shop, the first Catholic church in Spokane. Gonzaga University was opened by 1887 by the missionary Reverend Joseph Cataldo in Spokane. In 1907, the Vatican suppressed the Diocese of Nesqually, replacing it with the Diocese of Seattle, covering all of what was now Washington State.
1913 жылдан 1950 жылға дейін
Спокан епархиясы 1913 жылдың 17 желтоқсанында папа Пий X-тің жарлығымен құрылды, оның аумағы Сиэтл епархиясынан бөлініп алынды. Папа Споканның алғашқы епископы ретінде Супериор епархиясынан Августин Шиннер епископын тағайындады. Шиннер 1925 жылы зейнетке шықты. Споканның екінші епископы 1927 жылы папа Пий XI тағайындаған Гранд-Рапидс епархиясынан Чарльз Дэниел Уайт монсеньор болды. 28 жылдық қызметі барысында Уайт Сент-Энтони мектебі мен монастырын, Сакральді Жүрек мектебі мен монастырын, Спокандағы Жақсы Көрушілер қарындастарының үйін, Спокандағы қыздарға арналған Мэриклиф орта мектебін, Сент-Чарльз приходын, Трентвудтағы Сент-Жозеф приходын және Спокандағы Сент-Жан Вианней приходын салдырды. Епархияның басқа аймақтарында Уайт Гранд-Кулидегі Гранд-Кули бөгетінің приходын, Колфакста медбикелер үйі мен мектебін, ал Тонаскетте Тонаскет ауруханасын салдырды. Түпкілікті американдықтар үшін ол Монседе Сент-Гертруд және Ускте Сент-Жуд приходтарын құрды. 22 жылдық қызметі ішінде Топель бірнеше приходтар мен мектептерді, Колберттегі Матер Клери семинариясын, Спокандағы Гонзага университетінің кампусындағы епископ Уайт семинариясын, Таза Жүрекпен тынығу үйін, жалғыз аналар мен қарттарға арналған үйлерді құрды. Топель 1978 жылы зейнетке шықты. Топельдің орнына папа Иоанн Павел II 1978 жылы Хеленадан Лоуренс Уэлш діни қызметкерін тағайындады. 1990 жылы Уэлш мас күйде көлік жүргізгені үшін Спокан қаласында тұтқындалғаннан кейін, Спокан епископы лауазымынан кетті. 2011 жылы Купич өз епархиясындағы діни қызметкерлер мен семинаристерді жоспарлы тууды болдырмау клиникаларының алдындағы наразылықтарға қатысудан немесе абортқа қарсы «40 күндік өмір» қозғалысын қолдаудан бас тартуға шақырды. Кейін Купич клиникалардың сыртында дұға етуге тыйым салмайтынын мәлімдеме арқылы түсіндірді. 2012 жылы Купич Гонзага университетінің англикандық епископ Десмонд Тутуды бітіру салтанатында сөз сөйлеуге шақыруы мен құрметті диплом беруіне қолдау көрсетті, бұл шешімге Кардинал Ньюман қоғамы және абортқа қарсы қозғалыстағы басқа да белсенділер наразылық білдірді. 2014 жылы Купич Чикаго архиепископы болды.
The Diocese of Spokane was erected by Pope Pius X on December 17, 1913, its territory taken from the Diocese of Seattle. The pope named Bishop Augustine Schinner from the Diocese of Superior as the first bishop of Spokane. Schinner retired in 1925. The second bishop of Spokane was Monsignor Charles Daniel White from the Diocese of Grand Rapids, named by Pope Pius XI in 1927. During his 28 year tenure, White built St. Anthony School and convent, Sacred Heart School and convent, Sisters of the Good Shepherd Home in Spokane, Marycliff High School for Girls in Spokane, St. Charles Parish, St. Joseph Parish in Trentwood, and St. John Vianney Parish in Spokane. In other areas of the diocese, White built the Grand Coulee Dam Parish in Grand Coulee, the nurses' home and school in Colfax and Tonasket Hospital in Tonasket. For Native Americans, he established St. Gertrude Parish in Monse and St. Jude in Usk. During his 22 year tenure, Topel established several parishes and schools, the Mater Cleri Seminary in Colbert, the Bishop White Seminary on the Gonzaga University campus in Spokane, the Immaculate Heart Retreat House, homes for unwed mothers, and housing for the elderly. Topel retired in 1978. To replace Topel, Pope John Paul II named Reverend Lawrence Welsh of Helena in 1978. In 1990, shortly after Welsh was arrested in Spokane for driving under the influence of alcohol, he resigned as bishop of Spokane. In 2011, Cupich discouraged priests and seminarians in his diocese from participating in demonstrations in front of Planned Parenthood clinics or supporting 40 Days for Life, an anti abortion movement that conducts vigils at facilities that offered abortion services. Cupich later clarified his position through a statement that said that he wouldn't forbid priests from praying outside the clinics. In 2012, Cupich supported the decision of Gonzaga University to invite Anglican Bishop Desmond Tutu to speak at its graduation ceremonies and receive an honorary degree, against which the Cardinal Newman Society and others active in the anti abortion movement were protesting. In 2014, Cupich became archbishop of the Archdiocese of Chicago.
2015 жылдан қазіргі уақытқа дейін
2015 жылы Папа Франциск Сан-Хосе епархиясының көмекші епископы Томас Дейлиді Спокан епархиясының келесі епископы деп тағайындады. 2020 жылдың 19 ақпанындағы мәлімдемесінде Дейли, Гонзага университетінің құқық мектебі ЛГБТҚ+ құқықтарын қорғау клиникасын онымен ақылдаспай құрғанына алаңдаушылық білдірді. Өз мәлімдемесінде Дейли клиника құқық мектебін «христиандық тұлғалар мен ұйымдардың діни бостандығына қарама-қарсы келуі мүмкін» деп болжады және «заң саласында және кампуста католик дініне және Табиғи заңға қайшы келетін құндылықтарды белсенді түрде насихаттауы мүмкін» деп қорқыныш білдірді. Дейли Макканнмен кездесіп, содан кейін Джордж Флойдқа қарсы наразылықтарда болған зорлық-зомбылықпен бірге Макканнның мәлімдемелеріне қарсы пікір білдірді. Дейли «BLM неке, отбасы және өмір қадірлігі туралы шіркеу тағылымымен қайшы келеді» деді. Ол Джордж Флойдты «қорқынышты және ақтауға келмейтін» өлтіруді айыптады және епархия Католик қайырымдылық қорымен бірге расизммен күресу үшін қандай қадамдар жасайтынын баяндады. 2023 жылдың қазіргі күніне дейін Дейли Спокан епархиясының ағымдағы епископы болып табылады.
In 2015, Pope Francis named Auxiliary Bishop Thomas Daly from the Diocese of San Jose as the next bishop of Spokane. In a February 19, 2020, statement, Daly wrote that he was concerned by the Gonzaga University School of Law's establishment of an LGBTQ+ Rights Clinic without first consulting him. In his statement Daly speculated that the clinic might bring the law school "into conflict with the religious freedom of Christian individuals and organizations," and expressed fear that it "will be actively promoting, in the legal arena and on campus, values that are contrary to the Catholic faith and Natural Law." Daly met with McCann, then posted a statement disapproving of McCann's statements along with the violence at some George Floyd protests. Daly further stated that "BLM is in conflict with Church teaching regarding marriage, family and the sanctity of life." He condemned the "horrific and unjustified" murder of George Floyd and outlined steps that the diocese would take with Catholic Charities to address racism. As of 2023, Daly is the current bishop of the Diocese of Spokane.
Жыныстық қатынас пен банкроттық
2004 жылдың желтоқсан айында Спокан епархиясы өзінің діни қызметкерлері тарапынан сенімсіз қорланған адамдардың талап-арыздарын басқару үшін 11-тараудағы банкроттық туралы мәлімдеді. Банкротқа ұшыраған кезде, епархия құрбандарға кем дегенде 48 миллион доллар өтемақы төлеуге келісті. Келісу үшін ақша сақтандыру компанияларынан, шіркеудің меншігін сатудан, католик топтарының және епархияның приходтарының жарналарынан түсетін болды. 2007 жылдың 12 сәуірінде шіркеудің төрт танымал иесі Скайлстадқа жеке хат жазып, оның отставкаға кетуін сұрады. Хаттарда донорлар оның жыныстық қатынаспен байланысты келісімді "толық апат" деп атады. Скайлстад "Спортсмен" журналының жеке хаттардың мазмұнын жариялағаны үшін көңілін қалдырды. 2012 жылдың мамырында епархия төтенше талаптарды шешу үшін медиаторлар мен дауласқандармен келісімге келді. 2015 жылы епархия өзінің бұрынғы заң фирмасымен банкроттық процесінде келісімге келді, осылайша соттан аулақ болды.
In December 2004, the Diocese of Spokane declared Chapter 11 Bankruptcy to manage the claims of people credibly abused by its priests. As part of its bankruptcy agreement, the diocese agreed to pay at least $48 million to the victims as compensation. The money for the settlement was to come from insurance companies, the sale of church property, contributions from Catholic groups and from the diocese's parishes. On April 12, 2007, four prominent donors to the diocese wrote private letters to Skylstad asking him to resign. In the letters, the donors termed the sexual abuse settlement he approved as a "complete disaster". Skylstad expressed disappointment that the Spokesman Review had published the contents of private letters. In May 2012, the diocese made an agreement with mediators and litigants to settle outstanding claims, In 2015, the diocese reached a settlement with its former legal firm during the bankruptcy process, thus avoiding trial.