Ли́ттл-Ри́вер Каньо́ны Ұлтты́қ Қорғау Аймағы́

Кіріспе

Алабама штатында (АҚШ) Ұлттық парктер қызметі басқаратын 14 000 акр жер Кішкентай өзен каньоны ұлттық қорығы – АҚШ-тың ұлттық қорығы, Форт-Пейн қаласы, Алабама штаты және Десото мемлекеттік паркінің жанындағы Лоукаут тауының үстінде орналасқан. 1992 жылы Конгресс актісімен құрылған бұл қорық, кейде елдегі ең ұзын тау өзені деп есептелетін Кішкентай өзенді қорғайды. Каньон бұрын "Мэй шығанағы" деп аталған, "шығанақ" термині Камберленд жазығында осы сияқты географиялық нысандарды атау үшін жиі қолданылған. Ұлттық парктер қызметіне берілгенге дейін, каньон аймағы Алабама штатының Десото мемлекеттік паркінің ең оңтүстік бөлігі болған.

Өзен

Кіші өзеннің көбінесе барлық ұзындығымен солтүстік-шығыс Алабамадағы Лоукаут тауының ортасынан ағып өтеді. Ғасырлар бойы геологиялық уақыттың өтуімен Кіші өзен оңтүстік-шығыстағы ең терең каньондардың бірін жасады, ол Грузиядағы бастауларынан басталып, таудан шығып, Алабама штатының Лисбург қаласының жанындағы Куса өзеніне (Вейс көлінің суқоймасы) құяды. Аңыз бойынша, осы жерде Азамат соғысының шағын қақтығысы болған. Өзеннің басты арнасы 17 мильдік (27 км) Шығыс саласы мен 25 мильдік (40 км) Батыс саласының қосылуынан құралады. Кіші өзен салалардың қосылған жерінен каньон арқылы Вайс көліне дейін тағы 23 миль (37 км) ағып өтеді.

Каньон

Өзен Оңтүстіктегі ең таза және ең жабайы су жолдарының бірі саналады, Алабама штатының Ментон қаласына жақын Батыс саласындағы ДеСото шарлауығындағы кішкентай және тозығы жеткен гидроэлектр станциясынан басқа бөгеттелмеген. Құмтас жартастар тар каньонның түбінен 600 футқа (183 м) дейін көтеріледі және олар жиі 23 мильдік (37 км) көрікті саяхат – Little River Canyon Rim Parkway (AL 176, Dekalb C. R. 148, Cherokee C. R. 275) бойынан көрінеді. Бұл жолдың солтүстік жартысы Жаңа келісім дәуірінде федералдық бақылаумен салынған. Оңтүстік жартысын жергілікті билік салған. Өзенде үш ірі шарлауық бар: ДеСото шарлауығы, Кіші өзен шарлауығы (каньонның басында) және маусымдық Грейстің биік шарлауығы, ол Bear Creek арнасынан құйылып, Алабамадағы ең биік шарлауық – 133 фут (41 м) биіктікте орналасқан. Bear Creek пен Кіші өзеннің қосылған жерінен жоғары орналасқан Eberhart нүктесі каньонның түбіне түсуге ең қолайлы орын. Жайлаушылар қираған жолмен жүре алады. Бұл 1960 жылдардың соңында Алабама штаты Форт-Пейн кәсіпкерлерінің жеке консорциумына шаңғы трассасы мен ойын-сауық паркін салуға рұқсат берген кезде салынған көлік жолының қалдығы. Жоба бірнеше жылдан кейін тоқтатылды, бірақ келушілер оның қалдықтарын әлі де каньонның түбіндегі Pine Tree Hole-да көре алады. Жақсы анықталған, бірақ күтпеген жол каньонның аузына дейін шамамен сегіз шақырымға созылады. Ағысқа қарсы жүру әлдеқайда қиын және тек бұталардың арасынан өтуге дағдыланған жаяу жүргіншілер ғана осымен айналысуы керек. Өзенде тәжірибелі рафтингпен айналысатын және кемелерін Pine Tree Hole-ға жеткізуге дайын адамдар көп. Қазіргі уақытта каньонда кемпинг жасауға рұқсат жоқ. Қазіргі уақытта қорықта Ұлттық саябақтар қызметімен басқарылатын келушілерге арналған аз ғана нысандар бар. Алабама мемлекеттік саябақтар жүйесі басқаратын ДеСото мемлекеттік саябағы қорық шекарасында орналасқан және онда қонақ үй, мейрамхана, бірнеше кемпингтер және басқа да жайлылықтар бар. Кемпинг бір кезде орналасқан каньон аузында күндізгі демалыс орны бар. Бұл жерде пикник жасауға және суға түсуге қолайлы жағдайлар жасалған. Жаңа келісім дәуірінен бері жерді сатып алулар азайып кетті. Қаңтардың жақын маңына жылжымайтын мүлік құрылысы, демалыс үйлерін салу және тіпті шағын аудандарды дамыту арқылы қол сұғып жатыр. 1970 жылдардың басынан 1980 жылдардың басына дейін саябақ аумағында "Canyonland Park" деп аталатын шағын ойын-сауық паркі (коммерциялық жоба) жұмыс істеді. Оның құрамында зообақ және көтергіш болған. Көтергіштердің кейбір тіректері әлі де саябақ аумағында сақталған.

The river is said to be among the cleanest and wildest waterways in the South, undammed aside from a small and derelict hydroelectric project at DeSoto Falls on the West Fork near Mentone, Alabama. Sandstone cliffs tower up to 600 feet (183 m) above the narrow canyon floor, frequently visible from the 23 mile (37 km) scenic drive known as Little River Canyon Rim Parkway (AL 176, Dekalb C. R. 148, Cherokee C. R. 275) on the canyon's western rim. The northern half of this road was built under federal supervision in the New Deal era. The southern half was built by local authorities. The river boasts three major waterfalls: DeSoto Falls, Little River Falls (at the beginning of the canyon), and the seasonal Grace's High Falls, which falls into the side canyon created by Bear Creek and is Alabama's highest waterfall at 133 feet (41 m). Eberhart Point, above the confluence of Bear Creek and the Little River, is the most convenient point for descents to the bottom of the canyon. Hikers may follow a rough eroded path. This is the remnant of a vehicle access way which was constructed during the course of a ski lift and amusement park project that the State of Alabama permitted a private consortium of Fort Payne businessmen to construct in the late 1960s. The project was abandoned after a couple of years, though visitors may still see associated debris in Pine Tree Hole, in the bottom of the canyon. An unmaintained but fairly well defined trail proceeds approximately eight miles to the canyon mouth. Heading upstream is much more problematic and should only be undertaken by hikers accustomed to bushwhacking. The river is popular with practiced whitewater enthusiasts who are willing to carry their vessels down to Pine Tree Hole. Camping is not currently permitted in the canyon. There are currently few visitor facilities operated by the National Park Service within the preserve. DeSoto State Park, operated by the Alabama State Park System, is located within the preserve boundaries and has a lodge, restaurant, several campgrounds, and other facilities. There is a day use area at the mouth of the canyon where a campground was once operated. The area provides places for picnics and is a popular swimming location. There has been little land acquisition since the New Deal era. The immediate area of the canyon is being encroached upon by real estate speculation, construction of vacation houses, and even subdivision development. From the 1970s to the early 1980s, a mini theme park (a commercial venture), called "Canyonland Park," operated in the park area. It included a zoo and a lift. Some of the lift pedestals are still in the park area.

Іс-шаралар

Little River Canyon ұлттық қорығында артқа қарай кемпинг жасауға рұқсат жоқ. Қорғауда аң аулау үшін Алабама штатының немесе басқа штаттың аң аулау лицензиясы қажет. Квадроциклдермен (ATV) жүруге рұқсат етілмейді. Балық аулау үшін Алабама штатының балық аулау лицензиясы керек, ал тормен немесе желімен балық аулауға тыйым салынған. Джексонвилл мемлекеттік университетінің Литтл Ривер Каньон орталығы – LEED сертификаты бар 23,000 шаршы фут көлемдегі келушілер орталығы.