Кіріспе

Уолт Дисней әлемі курортындағы қоғамдық көлік монорельс жүйесі

Сәйкестендіру

Әрбір пойыз түсті жолақ арқылы анықталады және сол түске сәйкес ат қойылады. Коралл және Тил монорельстерінің ақ дельталары бар, олар тиісінше қызғылт және көк монорельстерден ерекшеленуі үшін жасалған. Монорель Пинк 2009 жылдың шілдесінде Монорель Пурпурмен соқтығысқаннан кейін қызметтен шығарылса да, Монорель Коралл 2021 жылдың 21 қазанына дейін ақ дельталарын сақтап келді. 2009 жылдың қарашасында Дисней Monorail Teal-ді пайдалануға берді. Monorail Teal 2009 жылдың 5 шілдесінде болған соқтығысқа қатысқан екі пойыздың зақымдалмаған бөліктерінен құрастырылды. Соқтығысқа қатысқан қызғылт және күлгін түсті екі пойыз қызметтен алынды. Ол күлгін пойыздың зақымдалмаған орталық вагондарын пайдаланып, бірақ қызғылт және күлгін пойыздардың зақымдалған бөліктерін жаңа аяқ кабиналарымен алмастыру арқылы құрастырылды. 2010 жылғы Tron бояу схемасынан кейін бірнеше басқа монорельс жабындары пайда болды. 2012 жылдың 31 наурызында Monorail Red, Tron: Legacy үшін жасалған бұрынғы акцияға ұқсас, «Азаушылар» фильмінің шығуына арналған арнайы схемаға айналдырылды. Монорельс Magic Kingdom желісімен және кейде Resort желісімен жүреді, себебі Epcot желісі парктің ішінде өтеді, өйткені Дисней 2009 жылы Marvel компаниясын сатып алуға дейін Universal Destinations & Experiences компаниясымен жасалған Marvel Entertainment лицензиялық келісіміне байланысты Флоридадағы парктерінде Marvel кейіпкерлерін көрсетуге құқығы жоқ. 2013 жылдың наурызында Monorail Black, Iron Man 3 фильмінің шығуын насихаттау үшін ұқсас түрлендіруге ие болды. 2013 жылдың сәуірінде Monorail Teal, Monsters University фильмінің шығуын еске алу үшін арнайы схемаға айналдырылды. 2015 жылдың қарашасында Monorail Black, Star Wars: Episode VII – The Force Awakens фильмінің шығуына орай Star Wars дизайнымен безендірілді. 2016 жылдың ақпанында Monorail Orange, Zootopia дизайнымен безендірілді және Zootopia шығуына орай Zootopia Transit Authority-ны бейнелеу үшін Zootopia Monorail System деп аталды. 2018 жылдың маусымында Monorail Orange, Incredibles 2 фильмінің шығуын насихаттау үшін Incredibles дизайнымен безендірілді. Бір жылдан кейін Monorail Yellow, Toy Story 4 фильмінің жарнамасы үшін Toy Story кейіпкерлерімен безендірілді. 2021 жылдың қыркүйегінде Monorail Gold, Walt Disney World-тің 50 жылдығына арналған жабынымен таныстырылды.

Алдын ала жазылған хабарландырулар

Монорельстік жүйе жолаушыларға нұсқау беру және ойын-сауық үшін алдын ала жазылған хабарламалар жиынтығын пайдаланады. Қозғалысқа шығар алдында, пилот есіктерді жапқанда, хабарлама қонақтарды: "Өтінеміз, есіктерден қашықта тұрыңыз. Por favor manténganse alejado de las puertas." деп ескертеді. Бұл фраза курортта ең танымал сөз тіркесінің бірі болып табылады және оны "Диснейленд дауысы" деп аталған Джек Вагнер жазған. Жүйенің алғашқы жылдарында, пойыздарда Вагнердің жол бойындағы көрікті жерлер мен пейзаждар туралы баяндамалары, сондай-ақ арнайы шаралар, курорт және монорельстік жүйе туралы ақпараттар ұсынылды. Хансон әлі де Уолт Дисней компаниясында жұмыс істейді. 2012 жылдың 13 сәуірінде, шамамен сағат 5:00 EDT-де, Дисней монорельстерде Том Кейннің жаңа баяндаушысы бар ойынның жаңа нұсқасын іске қосты.

Сақтау

Монорельс-шоп ("Шоп" деп қысқартады) – Диснейдің монорельс пойыздарын техникалық қызмет көрсету орталығы, ол Сиқырлы Патшалықтың солтүстік-шығысында орналасқан. Оның жоғарғы қабатында он екі Mark VI пойызының онға дейін орналаса алады, ал төменгі қабатында төрт бу локомотиві мен «Уолт Дисней Уорлд» теміржолының жолаушылар вагондары (Сиқырлы Патшалықта) батыс жағында, ал шығыс жағында көлік құралдарын жөндеу орталығы орналасқан. Кез келген түні жүйедегі әртүрлі станцияларда екі-бес монорельс поезды тұрады. Түнде температура нөл градустан төмен түсетін болса, екі поезд Contemporary Resort ішінде тоқтатылады; бірақ іс жүзінде пойыздарды кез келген станцияда (кез келген курорт станциясының жылдам қозғалыс жағында да) қалдыруға болады. Пойыздар әдетте жөндеу орталығында бір түн ғана болады, себебі күнделікті техникалық қызмет көрсету түнде жүргізіледі. Көлік қозғалысы көп болатын маусымда кейбір пойыздар 24 сағаттан астам уақыт бойы жұмыс істей алады. Монорельс-шопта 10-шы қабырғасында орналасқан бояу бөлмесі де бар, ол жерден 25 фут (8 метр) биіктікте және бояушылар үшін қабырғаға орнатылған лифт бар. Монорельс пойызын бояуға үштен алты аптаға дейін уақыт кетеді. Монорельстің дөңгелектеріне және астыңғы бөлігіне қол жеткізу үшін, шоптың ішіндегі 1-ші қабырғаның бір бөлігі алынып тасталады, негізінен жүк көтеру дөңгелектерін ауыстыру үшін пайдаланылады.

Ауыр ауа райы протоколы

Дауылдар мен басқа да ауыр сыртқы оқиғалар Уолт Дисней әлемінің курортына тиеді деп болжанған түндерде үш монорельс және екі сервистік трактор ауа райы салдарынан туындаған мәселелерге жауап беру үшін жүйеде қалады. Екі пойыз және бір жұмыс тракторы Contemporary Resort ішінде, қорғаныш есіктері жабық күйде тоқтатылады. Бір пойыз Epcot-қа, ал Epcot тармағында әдетте орналасқан жұмыс тракторы, көлік және билет орталығының Epcot платформасында тоқтатылады. Осылайша, егер ауыстыру балкаларының бірі істен шықса, техникалық қызмет тобы кез келген мәселені жөндеуге және қонақтарды тасымалдау үшін кем дегенде бір монорельс болуына мүмкіндік алады. Күшті желдің жылдамдығы белгілі бір деңгейден асып кететін болса, монорельс қызметі тоқтатылуы керек.

Тарту

Дизельмен жұмыс істейтін "жұмыс тракторлары" жүйенің сүйрегіш машиналарын құрайды және пойызды Space Mountain бұрылысынан айналып өтетін Монорельс шеберханасына сүйреуге мүмкіндік береді. Walt Disney World курортындағы монорельс қызметі үш жеке тракторға ие (қызыл, '1' деп белгіленген; көк, '2' деп белгіленген; және жасыл, '3' деп белгіленген), бұл үш монорельсті бір уақытта сүйреуге мүмкіндік береді. Монорельс желілерінің бірінде қуат үзілсе де, тракторлар жұмыс істей береді, себебі олар бортындағы дизельдік қозғалтқыштармен жабдықталған. Қолданылмайтын кезде, екі жұмыс тракторы әдетте сарайда тұрады, ал үшіншісі Көлік және билет орталығынан Эпкот бағытындағы шағын техникалық қызмет көрсету учаскесінде орналасады, бұл жүйенің сол бөлігінде туындаған кез келген мәселеге жылдам кіруге мүмкіндік береді.

Пойыз қауіпсіздігі

Пойыздардың арақашықтығы әрбір пойыздың кабинасына орнатылған, MAPO деп аталатын қозғалмалы блок-сигналдық жүйе арқылы сақталады. Әрбір монорельстік арқалық тіректердің нөмірленуіне сәйкес блоктарға бөлінеді. Қазіргі уақытта жанған MAPO-ның түсі алдыңғы пойыздың қанша блок алда екенін көрсетеді. Жасыл MAPO алдыңғы пойыз үш немесе одан да көп блок алда екенін, ал сары MAPO – екі блок алда екенін, ал қызыл MAPO – келесі пойыз бірден келесі блокта екенін көрсетеді. Блоктың ұзындығы шамамен 500-1000 фут (150-300 метр) аралығында, бірақ бұл көрсеткіш өзгеруі мүмкін. Әрбір блоктың басы "тоқтау нүктесі" деп аталады, себебі пилоттар алдыңғы пойыз алысқа кеткенше пойыздарын сол жерде ұстауы керек. Монорельстің алдыңғы кабинасында отырған жолаушылар тоқтау нүктелерін тіректің нөмірінің айналасындағы сары шамды лента және сол тіректе монорельстің сыртқы жиектеріне бекітілген екі сары шам арқылы анықтай алады. Қауіпсіздік мақсатында, пойыздар қалыпты жағдайда кем дегенде екі блок арақашықтықта болуы керек. Қызыл MAPO пойыз арақашықтығының қауіпсіз емес екенін көрсетеді. Қызыл MAPO пайда болған кезде, пойыздың бортындағы компьютері пилоттың жылдамдық басқаруын тоқтатып, шұғыл тежегіштерді қосады. Пилот MAPO белгісі жойылғанша немесе MAPO-ны күшпен іске қосу батырмасын басып тұрғанша пойызды басқаруды қайта ала алмайды. MAPO жүйесінің әрбір пойызда дұрыс жұмыс істейтінін қамтамасыз ету үшін күнделікті қауіпсіздік тексерулері жүргізіледі. Тексеруді жүргізетін монорельстік станцияның нұсқауымен, әрбір пойыз қызыл MAPO белгісінің пайда болуын және шұғыл тежегіштердің іске қосылуын тексеру үшін тоқтау нүктесінен қасақана өтеді. Пилоттар күні бойына жүйеге алғаш рет кірген пойыздарды алға және артқа қарай сынап жатады. Нәтижелер шұғыл тежегіштердің қысымымен бірге Монорельстік орталыққа хабарланады. Қызыл MAPO пилоттың қуаты жоқ учаскеге, қосым жолға немесе қосым жолға бұрылған ауыстырғышқа жақындағанда да пайда болады. Пилоттар пойыздарды ауыстырғыш арқылы қосым жолға жылжытқанда MAPO-ны күшпен іске қосуы керек. Қауіпсіздік сынақтары, ауыстыру немесе қуат жоғалту салдарынан пайда болған қызыл MAPO-лар пилотқа қарсы жазалау ретінде есептелмейді.

COVID-19 алдын алу шаралары

COVID-19 пандемиясы кезінде Уолт Дисней Уорлд қонақтарды COVID-19 жұқтыру қаупінен қорғау және монорельстің жолтарқабаттылығын қауіпсіз түрде арттыру мақсатында монорель вагондарына пластик бөлгіштер орнатты. Бөлгіштер екі ересек адамға арналған төрт бөлікке бөлінді. Пластик материал қолдағы барьерлерге қауіпсіз бекітілу үшін, зымды ленталармен бекітілді.

Тез арада эвакуациялау

Төтенше жағдайлар, пойызды эвакуациялауды талап ететін жағдайлар, пойыздың орналасқан жеріне және төтенше жағдайдың сипатына қарай әртүрлі қарастырылады. Егер пойыз станция платформасында немесе Epcot арқауындағы жұмыс платформасында тоқтаса, қонақтар пойыздан платформаға түсе алады. Пойыз вагондарының есіктері жабық болғанда да пойыздан түсу мүмкін. Әр вагонның ортасындағы үлкен тікбұрышты терезе – төтенше шығу болып табылады және оны вагон ішінде алып тастауға болады. Вагон сыртындағы қызметкер вагондағы оң жақ панельді, оны жабық ұстап тұрған ауа қысымын босату арқылы қолмен аша алады. Ауа қысымын босату тұтқасы – тікбұрышты орталық терезе астында орналасқан, көлік есігі тұтқасына ұқсас құрылғы. Егер пойыз ашық арқада тоқтаса, онда қонақтар пойыздың төбесіндегі төтенше шығулар арқылы эвакуацияланады. Қонақтар төбедегі люкті ашу үшін, ең алдымен қабырғадағы аяқ тірегішінің үстіндегі әсемдеу пластигін алып тастайды, содан кейін екі вагонды бөлетін қабырғаға қарай ашылатын шарнирлі люкті көтереді. Қонақтар ашық люк арқылы пойыздың төбесіне көтеріліп, эвакуацияланады. Вагонды бөлетін қабырғалар өрттен қорғайтын қабырға ретінде жасалған, ол өртті бір вагонның ішінде ұстап тұрады. Ашық люк зардап шеккен вагоннан көрші вагонға өтуге мүмкіндік береді, онда олар өрт сөндіру бригадасы келгенше қауіпсіз күте алады. Егер төтенше жағдай бүкіл пойызға әсер етсе, онда қонақтар арқаның бетіне эвакуацияланады. Қонақтар қайтадан төбедегі төтенше люкті ашады, бірақ көрші вагонға жай ғана өтпейді. Олар әр вагонның үстінде орналасқан кішкентай қол тіреуін пайдаланып, пойыздың алдыңғы жағына дейін жүреді. Пойыздың жүргізушісі жел терезесінің үстіне және төменгі жағына байланған арқанды бекіте алады, ал қонақтар арқанды тіреп, жел терезесінен арқа бетіне түседі. Содан кейін олар пойыздан алыстап, арқа бойымен жүре бастайды. Reedy Creek Emergency Services Уолт Дисней әлемінің монорельс жүйесі үшін өрт сөндіру және құтқару қызметтерін ұсынады және монорельсті құтқаруға арналған төрт дөңгелекті өрт сөндіру машинасына ие.

Қауіпсіздік тексерулері

2017 жылдың сәуір айынан бастап, қонақтар монорельске отырмас бұрын, Көлік және билет орталығында және үш курорттық монорельстік аялдамаларда, сөмкелерді тексеру және металл іздегіштерден өту рәсімі жүйелі түрде жүргізіледі. Magic Kingdom кіреберісіндегі қалыңдықты азайту мақсатында қауіпсіздік кордоны кеңейтілді. 2019 жылдың соңына дейін Эпкотқа монорельспен барушы қонақтар Эпкот кіреберісінде қайтадан қауіпсіздік тексеруінен өтуге тиіс болды, бірақ бұл мәселе 2019 жылдың соңында Эпкоттың негізгі бақылау-өткізу бекеттерінің орны ауыстырылуы арқылы шешілді.

Платформа қауіпсіздігі

Транспорт және билет орталығындағы экспресс станциясы мен Magic Kingdom-нің екі станциясында да жолаушыларға пойызға отыру қауіпсіз деп операторлар шешкенге дейін, жолға жақындауларына (соның ішінде, келген немесе кеткен пойызға) тыйым салатын қашықтан ашылатын немесе автоматтандырылған қақпалар орнатылған. Станциядағы қызметкерлер жолаушыларға отыру тәртібін түсіндіреді. Басқа станцияларда осы мақсатта қолмен басқарылатын қақпалар қолданылады. Барлық платформалар ADA талаптарына сәйкес жабдықталған. Пойыз платформадан биік болғандықтан, барлық станцияларда мүмкіндігі шектеулі жолаушыларды түсіру және отырғызу үшін жылжымалы пандус қолданылады. Бұрын Contemporary Resort станциясында ADA мүмкіндігі болмаған, бірақ қазір платформаға лифт орнатылды.

Оқиғалар

Уолт Дисней әлеміндегі монорельс жүйесінің тарихында бір ғана қаза тапқан оқиға болды. 2009 жылдың 5 шілдесінде, Эпкот желісіндегі Көлік және билет орталығының жанында қызғылт және күлгін монорельстер соқтығысып, оператор қаза тапты. Соқтығысуға дейін төртке дейін жолаушы оператормен бірге алдыңғы кабинада отыруға мүмкіндік алған. Оқиғадан кейін оператор кабинасына жолаушыларға рұқсат етілмейді.