Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық генетик (1856–1939)
American geneticist (1856–1939)
Эдмунд Бичер Уилсон (19 қазан 1856 – 3 наурыз 1939) – американдық зоолог және генетик, пионерлік еңбек еткен. Ол қазіргі заманғы биологиядағы ең ықпалды оқулықтардың бірі – "Клетка" кітабының авторы. 1905 жылы ол хромосомалық XY жыныс анықталу жүйесін ашты – адам еркектерінде XY, ал әйелдерде XX жыныс хромосомалары болады. Сол жылы Нетти Стивенс тәуелсіз түрде осы ашылуды жасап, одан кейін жариялады.
Edmund Beecher Wilson (October 19, 1856 – March 3, 1939) was a pioneering American zoologist and geneticist. He wrote one of the most influential textbooks in modern biology, The Cell. He discovered the chromosomal XY sex determination system in 1905—that human males have XY and females XX sex chromosomes. Nettie Stevens independently made the same discovery the same year and published shortly thereafter.
Мансап
Уилсон Иллинойс штатындағы Женева қаласында судья Исаак Г. Уилсон мен оның әйелі Кариолин Кларктың ұлы болып дүниеге келді. Ол 1878 жылы Йель университетін биология мамандығы бойынша бітірді. 1881 жылы Джонс Хопкинс университетінде биология ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. 1883–84 жылдары Уильямс колледжінде, ал 1884–85 жылдары Массачусетс технология институтында лекция оқыды. 1885 жылдан 1891 жылға дейін Брин-Мор колледжінде биология профессоры қызметін атқарды. 1888 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. Өмірінің қалған бөлігін Колумбия университетінде өткізді, онда ол тікелей биологияның қосымша профессоры (1891–94), омыртқасыз жануарлар зоологиясының профессоры (1894–1897) және зоология профессоры (1897 жылдан бастап) болды. Уилсон Американың алғашқы жасуша биологы деп есептеледі. 1898 жылы ол филогенетикалық байланыстарды сипаттау үшін эмбриондардың ұқсастығын пайдаланды. Молюскалар, жалпақ құрттар және сақиналы құрттарда спиральдік бөлінуді байқап, ол бірдей мүшелердің бір жасушалар тобынан пайда болғаны және барлық бұл организмдердің ортақ ата-тегі болуы керек деген қорытындыға келді. 1902 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 1907 жылы ол алғаш рет қосымша немесе супернумерарлық хромосомаларды сипаттады, қазір олар В хромосомалары деп аталады. Сол жылы Нидерланды Корольдік өнер және ғылым академиясының шетелдік мүшесі болды. Уилсон эмбриология саласында көптеген мақалалар жариялады және 1913 жылы Америка ғылымын дамыту қауымдастығының президенті болды. "The Cell in Development and Inheritance" атты еңбегі үшін 1925 жылы Ұлттық ғылым академиясының Даниэль Жиро Эллиот медалімен марапатталды. Америка жасуша биология қоғамы әр жыл сайын оның құрметіне Э. Б. Уилсон медалін табыстайды.
Wilson was born in Geneva, Illinois, the son of Isaac G. Wilson, a judge, and his wife, Carioline Clark. He graduated from Yale University in biology in 1878. He earned his Ph. D. in biology at Johns Hopkins in 1881. He was a lecturer at Williams College in 1883–84 and at the Massachusetts Institute of Technology in 1884–85. He served as professor of biology at Bryn Mawr College from 1885 to 1891. In 1888, he was elected as a member to the American Philosophical Society. He spent the balance of his career at Columbia University where he was successively adjunct professor of biology (1891–94), professor of invertebrate zoology (1894–1897), and professor of zoology (from 1897). Wilson is credited as America's first cell biologist. In 1898 he used the similarity in embryos to describe phylogenetic relationships. By observing spiral cleavage in molluscs, flatworms and annelids he concluded that the same organs came from the same group of cells and concluded that all these organisms must have a common ancestor. He was elected a Fellow of the American Academy of Arts and Sciences in 1902. In 1907, he described, for the first time, the additional or supernumerary chromosomes, now called B chromosomes. The same year he became a foreign member of the Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences. Wilson published many papers on embryology, and served as president of the American Association for the Advancement of Science in 1913. For his volume, The Cell in Development and Inheritance, Wilson was awarded the Daniel Giraud Elliot Medal from the National Academy of Sciences in 1925. The American Society for Cell Biology annually awards the E. B. Wilson Medal in his honor.
Саттон мен Бовери
1902 және 1903 жылдары Уолтер Саттон мендельдік үлгіде бөлінетін хромосомалардың мұрагерлік бірліктер екенін ұсынды: «Мен соңында аталық және аналық хромосомалардың жұптардағы қатар орналасуы және олардың кейіннен азайту бөлінісі кезіндегі айырылуы Мендель мұрагерлік заңының физикалық негізін құруы мүмкін деген мүмкіндікке назар аударғым келеді». Саттонның ұстазы және Боверидің досы Уилсон мұны «Саттон-Бовери теориясы» деп атады. 1902 және 1904 жылдар аралығында неміс биологы Теодор Генрих Бовери (1862–1915) бірқатар мақалаларында хромосома теориясына бірнеше үлес қосты, соңында 1904 жылы хромосомалар мен Мендельдің нәтижелері арасындағы байланысты 1902 жылы көргенін мәлімдеді (бірақ бұл оның жарияланымдарында жазылмаған). Ол хромосомаларды «өз ерекшелігін сақтайтын, тіпті ядроның тыныш күйінде де дербес болатын бірліктер» деп атады. «Ядродan шығатыны, оған енетінімен бірдей» деді ол.
In 1902 and 1903 Walter Sutton suggested that chromosomes, which segregate in a Mendelian fashion, are hereditary units: "I may finally call attention to the probability that the association of paternal and maternal chromosomes in pairs and their subsequent separation during the reducing division may constitute the physical basis of the Mendelian law of heredity". Wilson, who was Sutton's teacher and Boveri's friend, called this the "Sutton Boveri Theory". Between 1902 and 1904 Theodor Heinrich Boveri (1862–1915), a German biologist, made several contributions to chromosome theory in a series of papers, finally stating in 1904 that he had seen the link between chromosomes and Mendel's results in 1902 (although this is not documented in his publications). He said that chromosomes were "independent entities which retain their independence even in the resting nucleus What comes out of the nucleus is what goes into it".