Кіріспе

Фиброаденома – стромалық және эпителиялық тіндердің қоспасымен сипатталатын қатерсіз сүт безі ісігі. Сүт бездері сүт өндіретін бездер мен сүтті сосқаға жеткізетін өзекшелерден тұрады. Бұл бездерді бездік, талшықты және майлы тіндер қоршап тұрады. Фиброаденомалар сүт безінің безшелерінен пайда болады. Бездік тіндер мен өзекшелер безшеленің үстінен өсіп, қатты түйін түзеді. Фиброаденома мен сүт безі қатерлі ісігінің түйіні сыртқы түрінен ұқсас болғандықтан, дұрыс диагноз қою үшін ультрадыбыстық зерттеу және тіндердің биопсиясымен келесі гистопатологиялық талдау жүргізу ұсынылады. Сүт безі қатерлі ісігінің әдеттегі түйіндерінен айырмашылығы, фиброаденомаларды оңай жылжытуға болады және олардың шекаралары анық байқалады. Фиброаденомаларды сүт безіндегі жоғары жылдамдылығына байланысты кейде "сүт тышқандары" деп те атайды.

Себеп

Фиброаденоманың себебі белгісіз (идиопатиялық). Фиброаденома мен репродуктивті гормондар арасында байланыс бар деген болжам бар, бұл олардың репродуктивті жаста пайда болуын, жүктілік кезінде өлшемдерінің ұлғаюын және менопаузадан кейін кері дамуын түсіндіруге болады.

Цитология

Иінтірек биопсиясының диагностикалық қорытындылары аспираттың ішінде кең таралған, жалаңаш екіполюстік ядролар түрінде көрінетін көп мөлшерде стромальды жасушалардан тұрады; көбінесе мүйіз сияқты немесе бал ұясы сияқты пішінде орналасқан, шамамен бірдей өлшемдегі эпителий жасушаларының қабаттары. Бұл эпителий қабаттары Diff Quik бояуымен боялғанда әдетте метахроматикалық көк түс көрсетеді. Көпіршік жасушалары мен апокрин жасушалары да кездесуі мүмкін, бірақ олардың диагностикалық маңызы төмен.

Макроскопиялық

Фиброаденомалардың шамамен 90% -ының диаметрі 3 см-ден кем. Дегенмен, бұл ісіктер, әсіресе жас адамдарда, едәуір үлкен өлшемге жете алады. Ісік дөңгелек немесе жұмыртқа тәрізді, серпімді, түйінді және тегіс беткейлі болады. Кесілген беті әдетте біртекті және тығыз болып көрінеді, сұр-ақ немесе қоңыр түсті. Периканаликулярлық (қатты) түрі толық капсуламен, ал интраканаликулярлық (жұмсақ) түрі толық емес капсуламен сипатталады. Бұл екі типтің өсу үлгілері: периканаликулярлық (эпителий құрылымдарының айналасындағы строманың көбеюі) және интраканаликулярлық (эпителий құрылымдарын жіңішке жарықтарға сығып тастайтын строманың көбеюі). Бұл ісіктер қатерлі ісіктерге қарағанда гиповаскулярлық стромаға ие. Сонымен қатар, эпителийдің көбеюі жалғыз соқпақ түтікшелік бірлікте байқалады және фибробластикалық стромамен қоршалған түтікше тәрізді кеңістіктерді құрайды. Базальдық мембрана сақталады.

Молекулалық патология

Фиброаденомалардың 66%-ға дейін медиаторлық кешеннің 12-ші суббірлігі (MED12) генінің 2-ші экзонында мутацияларды қамтиды. Атап айтқанда, бұл мутациялар стромалық компонентке ғана тән.

Диагностика

Фиброаденома көбінесе клиникалық тексеру, ультрадыбыс немесе маммография арқылы, ал жиі түйіннің биопсиясы алынып қойылады.

Емдеу

Фиброаденомалардың табиғи түрде кішіреюі күтілуі мүмкін, сондықтан көпшілігі жай ғана бақыланады. Фиброаденомаларды бақылау сүт безінің ісігінің өспейтініне және қатерлі ісікке айналмауына көз жеткізу үшін жүйелі тексерулерді қамтиды. Егер операция алдындағы клиникалық зерттеулер осы процедураның қажеттілігін көрсететін болса, олар қалыпты сүт тінінің шағын бөлігімен бірге алынып тасталады. Микроскопиялық тексеруде бұл зақым филлодалық ісік екені анықталған жағдайда, қалыпты тіндің аз мөлшері алынып тасталуы керек. Инемен биопсия көбінесе сенімді диагностикалық зерттеу болып табылатындықтан, кейбір дәрігерлер зақымды алып тастау үшін операция жасамай, оның орнына клиникалық бақылауға қадам басып, зақымның өсу қарқынын анықтау үшін клиникалық тексеру және маммография қолдану арқылы уақыт өте бақылайды. Елу жасқа дейінгі әйелдердегі ай сайынғы он алты проценттен төменгі өсу қарқыны және елу жастан асқан әйелдердегі ай сайынғы он үш проценттен төменгі өсу қарқыны операциясыз емдеуді және клиникалық бақылауды жалғастыру үшін қауіпсіз деп есептеледі. Кейбір фиброаденомалар ормелоксифенмен емдеуге жауап береді. Фиброаденомалар толық алып тастағаннан кейін қайталанбайды немесе жартылай немесе толық алып тастағаннан кейін филлодалық ісікке айналмайды. Медициналық бейнелеудің жетілдірілген әдістерін қолдану арқасында бұл процедуралар инвазивті хирургияны қажет етпейді және дәстүрлі хирургиямен салыстырғанда жақсырақ косметикалық нәтижелерге қол жеткізуге мүмкіндік береді. Криоабляция кезінде ультрадыбыстық суреттеу сүт тінінің ісігіне зондты бағыттау үшін қолданылады. Содан кейін, өте төмен температуралар қолданылып, бұзылған жасушалар жойылса, уақыт өте келе денеге қайта сіңіріледі. Процедура жергілікті анестезия қолданылып, амбулаториялық жағдайда жасалуы мүмкін, бұл ашық хирургиялық процедураларға қарағанда айтарлықтай аз із қалдырады және сүт тінінің деформациясына әкелмейді. Американдық Сүт Безі Хирургтарының Қоғамы фиброаденоманың криоабляциясына үміткер ретінде пациентті анықтау үшін келесі критерийлерді ұсынады: Ультрадыбыстық сәуле сүт безіндегі белгілі бір нүктеге бағытталады, бұл аймақта температураның көтерілуіне және тіндердің өліміне, сондай-ақ белоктың ыдырауына әкеледі. HIFU-дың, әсіресе фиброаденомадағы тиімділігін анықтау үшін қосымша зерттеулер қажет, техниканы кеңінен қолдануға рұқсат беру үшін.