Норвич қаласының «Кэрроу Роуд» стадионының тарихы

Кіріспе

Англияның Норвич қаласындағы футбол стадионы 1930 жылдары көбейіп келе жатқан көрермендерге арналған сыйымдылығы жеткіліксіз болып шықты: "The Nest" стадионының ең көп көрермені 1934–35 жылғы Англия кубогында 25 037 адамды құрады. "The Nest" алаңының физикалық шектеулері оны кеңейтуге мүмкіндік бермеді, сондай-ақ қолданыстағы құрылыстарда қауіпсіздік мәселелері туды. Стадион Дж. & J. Colman компаниясына тиесілі болды.

Стадионның атауы және алғашқы құрылыс тарихы

Жаңа стадион аты үш жағынан алаңды қоршап тұрған көшеден алған, ал төртінші жағы – Венсум өзені. "Карроу" атауы бастапқыда бір кезде өзен жағасында орналасқан бұрынғы Карроу аббаттығымен байланысты, оның атының скандинавиялық тегі болуы мүмкін. 1800 жылы Карроу аббаттығының және Торп Хамлеттегі Венсум жағалауындағы жердің иесі Джон Риджес, "Карроуға өтетін жолға өз жерінен рұқсат берді". 1811 жылы хирург Филип М. Мартино Карроу ғимаратының, жерлерінің және усадьбасының, соның ішінде көршілес Торп жерінің иесі болды. Норвич теміржол компаниясы 1840 жылдары Карроу жолы маңындағы Торп жерін сатып алды, ал 1860 жылы болашақ стадион орналасқан Торп жері Дж. және Дж. Колман фирмасына тиесілі болды. Стадионның Торп бұрышы осы тарихи байланысты еске салады. 1935 жылы Колман компаниясы Норвич Ситиге 20 жылға жалға беруді ұсынды, содан кейін жаңа стадионның құрылысы тез басталды: тендерлер жер сатып алынған күні жарияланды, ал он күннен кейін, 11 маусымда жұмыс басталды. Дәл 82 күннен кейін, 31 тамызда стадионда екінші дивизион матчы өтті, онда "Вест Хэм Юнайтед" командасы ойнады. Клуб басшылары жаңа стадионды "Норвич қаласы салынғаннан бергі ең ірі құрылыс жобасы", "бірнеше тілге келмейтіндей 82 күнде салынған" және "дүниедегі сегізінші керемет" деп сипаттады. 1935 жылдың тамызында түсірілген әуе суретінде үш жағы ашық террасалар және Colman's Mustard жарнамасы салынған, тек әуеден көрінетін жабық трибуна көрсетілген. Клубтың Колманмен байланысы қазіргі заманға дейін сақталды; 1997 жылы клуб компаниямен жеңілдік беру келісіміне қол қойды. Колманның алғашқы фабрикасы стадионның жанында, Карроу-роудта орналасқан. Автор Саймон Инглис Карроу-роудтың алғашқы күйін "Негізгі трибуна, жабық терраса және екі үлкен ашық жағалау" деп сипаттаған. Ол кезде стадионның сыйымдылығы 38 000 адамды құрады, ал жаңа Баркли трибунасында "үйдегі және қарсы команда жанкүйерлерінің ең белсенді" 10 000 орын болды. Бұл биліктегі монархтың екінші дивизион матчын тамашалаған алғашқы реті болды. Алайда, Норвичтің 1958–59 жылдарғы Англия кубогындағы сәттілігі (үшінші дивизион клубы ретінде жартылай финалға шығып, бірінші дивизионның "Лутон Тауннан" қосымша уақытта жеңілгені) клубтың қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етті және Оңтүстік трибунаның үстіне шатыр салуға жеткілікті қаражатты ұсынды. 2003 жылы Оңтүстік трибуна 8000 орындық жаңа Джаррольд трибунасымен ауыстырылды.

The new stadium took its name from the street which encloses the ground on three sides, the fourth boundary being the River Wensum. The name "Carrow" originally refers to the former Carrow Abbey that once stood on the riverside, its name in turn having possible Norse origins. In 1800, John Ridges, owner of the Carrow Abbey Estate and the land opposite on the banks of the Wensum in Thorpe Hamlet, "granted permission for a proposed road access across his grounds to Carrow". By 1811, Philip M. Martineau, a surgeon, owned the building, lands and manor of Carrow, including the adjacent Thorpe land. Norwich Railway Co. had acquired the land in Thorpe around Carrow Road by the 1840s, and by 1860 the Thorpe site of the future stadium belonged to the firm of J. & J. Colman. The stadium's Thorpe Corner acknowledges this historical link. In 1935, Colman's offered the 20 year leasehold to Norwich City and construction of the new stadium began swiftly on the site: tenders were issued on the day the site was purchased and ten days later, on 11 June, work began. and, after just 82 days, on 31 August, the ground was opened for a Second Division fixture featuring West Ham United. The new stadium was described by club officials as "the largest construction job in the city since the building of Norwich Castle", "miraculously built in just 82 days" and "the eighth wonder of the world". An aerial photograph from August 1935 shows three sides of open terracing, and a covered stand with a Colman's Mustard advertisement painted on its roof, visible only from the air. The club's association with Colman's has continued into the modern era; in 1997 the club signed a shirt sponsorship deal with the company. The mustard manufacturer's original factory was located adjacent to the stadium in Carrow Road, The author Simon Inglis describes the early Carrow Road as comprising "a Main Stand, a covered end terrace and two large open banks". At this time, the ground's capacity was 38,000, with space for 10,000 of "the more vociferous of the home and away supporters", in the new Barclay end. the first time a ruling monarch had watched a Second Division match. However, Norwich's success in the 1958–59 FA Cup (where as a Third Division club they reached the semi final, losing to First Division Luton Town after a replay) secured the financial status of the club and provided sufficient funds for a cover to be built over the South Stand. In 2003 the South Stand was replaced by the new, 8,000 seat Jarrold Stand.

Ауыртпалық

2004 жылы алаңды жақсартуға 700 000 фунт стерлинг инвестицияланды. Бұрынғы толығымен шөппен жабылған беті құм негізді Desso GrassMaster-ге ауыстырылды, бұл жасанды және нағыз шөптің қоспасы. Сол кездегі алаң күтүшісі Гэри Кемптің сөзіне сәйкес, бұл "әр матчты теледидардан көрсетуге лайықты жағдайды қамтамасыз етеді" деді. Мерекелік шаралардың бір бөлігі ретінде клуб маусымдық билет иелеріне өздерінің орындарын есімдерімен немесе қысқа хабарламасымен белгілеу мүмкіндігін ұсынды. Жанкүйерлерге де бірінші команда ойыншыларымен мерекелік кешкі асқа билет алу мүмкіндігі берілді, ал ас мәзірін клубтың көпшілік акционері, танымал аспаз Делия Смит дайындады.

Тұрақты

Қазіргі стадион төрт трибунадан тұрады: Регентстволық қауіпсіздік трибунасы, Барклей, Джеффри Уотлинг қалалық трибунасы және ең соңғы қосымша – қайта жаңартылған Оңтүстік трибунасы. 1979 жылдың сәуір айында ескі трибуна бұзылып, 1979 жылдың желтоқсан айында екі қабатты жаңа трибунаның құрылысы аяқталды. 1990 жылдары Norwich & Peterborough Building Society компаниясымен жасалған демеушілік келісімнен кейін трибуна ресми түрде Norwich & Peterborough трибунасы деп аталды. 2010 жылдың жазында тағы 160 орын қосылды, соның арқасында трибунаның сыйымдылығы 6239 орынға жетті.

Баркли

Барклей бұрынғы клуб вице-президенті, капитан Эвелин Барклейдің құрметіне аталған, ол бастапқы трибунаның шатырын салуға қажетті қаржыны сыйлаған. Бұл 1937 жылы, «Ривер Энд» трибунасының үлгісіндегі жаңа екі қабатты құрылыс Тейлор есебінің ұсынымдарымен үйлесімді салынған кезде жасалған.

Джеффри Уотлинг қалалық стенді

Бір қабатты Джеффри Уотлинг қалалық трибунасы 1984 жылғы 25 қазандағы ескірген бұрынғы трибунадағы ауыр өрттен кейін салынды. Өртті клуб қызметкерінің түні бойы үш бағалы электр жылытқышын қосып қоюынан болған деп хабарланды. Бұл төрт трибунаның ең аз сыйымдылығына ие; сонымен қатар директорлардың ложасы, баспасөз орталығы және қонақтарға арналған люкс бөлмелері де осында орналасқан. Жаңа трибуна 2004 жылғы 31 қаңтарда «Шеффилд Юнайтед» командасына қарсы өткен ойынға ішінара ашылды, ал келесі үй матчы – «Уэст Хэм» командасына қарсы ойынға толық ашылды. Оны екі клубтың бұрынғы бас жаттықтырушысы Кен Браун ашты. 2004 жылдан 2016 жылдың мамырына дейін трибунаны жергілікті «Jarrolds» универмагы демеушілік етті. Бұл 8 434 орындық бір қабатты консольдік конструкция. «Jarrold» және «Norwich & Peterborough» трибуналары арасындағы бұрыштық бөлік «Joma Community Stand» деп аталады және мүгедектерге арналған кең мүмкіндіктерді де ұсынады. 2016 жылғы 15 маусымда «Jarrold» трибунаның демеушілігін тоқтатуына байланысты трибунаның тарихи атауы – «Оңтүстік трибунасы» есіміне қайта оралатыны жарияланды. Ирландиялық кофе компаниясы «The Galway Roast» трибунаның жаңа демеушісі болып жарияланды, ол ресми түрде «The Galway Roast» демеушілігіндегі «Оңтүстік трибунасы» деп аталатын болды. 2016 жылғы 2 қарашада клуб «The Galway Roast» компаниясымен жасалған демеушілік келісімі тоқтатылғанын және трибуна енді «Оңтүстік трибунасы» деп аталатынын хабарлады. 2016 жылғы 25 қарашада клуб «NVCS» компаниясымен және оның «Green Farm Coffee» брендімен «Оңтүстік трибунасының» жаңа демеушілігі туралы хабарлады. Алайда, жаңа демеушімен трибунаның атауы өзгеріссіз қалды.

Қатысушыларды қонаққа шақыру

Келуші жанкүйерлерге арналған орын Оңтүстік трибунаның Барклейге ең жақын соңында қарастырылған. The Essential Football Fan жанкүйерлер орналасатын бөлімді былай сипаттайды:

"Жаңа трибунадан күткендей, жағдай да, алаңдағы ойынды көру де жақсы. Бұл аймаққа әдетте 2500 жанкүйерге орын бөлінеді, бірақ кубок ойындары үшін бұл сан одан да арта түсуі мүмкін. Егер сіз трибунаның ең артқы қатарында отырсаңыз, қаланың әдемі көрінісін тамашалай аласыз."

Басқа да құралдар мен қызметтер

Барклей мен Джаррольд трибуналары арасындағы бұрышта 2007 жылы ашылған Holiday Inn қонақ үйі орналасқан. Аталған қонақ үй алты қабаттан және 150 бөлмеден тұрады.

Carrow Road стадионындағы тамақтандыру қызметін Delia's Canary Catering жүзеге асырады, ол Norwich City Football Club PLC компаниясының құрамына кіреді. Смит 1999 жылы клубтың тамақтандыру қызметін басқаруды өз қолына алды. Carrow Road стадионына кофе Green Farm Coffee компаниясы жеткізеді. Жанкөйерлерге киосктерде дайын кофе, ал ложаларда және Delia's Restaurant and Bar мен Yellows American Bar & Grill сияқты барлық мейрамханаларда жаңадан дайындалған сүзілген кофе ұсынылады. Тамақтандыру нысандары: "Yellows American Bar & Grill" – Норвич пен Питерборо трибунасында орналасқан американдық стильдегі кафе; және "Delia's Restaurant and Bar" – Норвич пен Питерборо трибунасында орналасқан.

Көлік

Кароу-роуд Норвич теміржол станциясынан шамамен он минуттық жерде орналасқан, ол Ұлы Шығыс магистраль желісі арқылы Ливерпуль-стрит станциясына қатынайды. Стадионды қоршаған көшелерде тұрғындарға арналған тұрақ схемасы қолданысқа енгенімен, қала орталығында көлік тікелей тоқтамайтын жерлерден автобуспен келуге мүмкіндік беретін арнайы тұрақтар ұйымдастырылған. 2013–14 маусымында стадионның 99,95% толғандығы тіркелді, бұл Премьер-лигадағы ең жоғары көрсеткіштердің бірі. Осыған байланысты клуб болашақта стадионның сыйымдылығын арттыруды жиі мәлімдейді. Джеффри Уотлинг Сити трибунасының іргетасы екінші қабатты қоса берсе, оны көтеруге арналған, ал екінші қабат салынғаннан кейін шатыры алынып, жаңасымен ауыстырылуы мүмкін.

Халықаралық футбол

Карроу-роуд стадионында Англия ұлттық құрамасының ойыны ешқашан өткізілмеген, бірақ Англияның 21 жасқа дейінгі құрамасы бұл стадионда бес рет ойнаған. Алғашқы матч 1983 жылы 21 жасқа дейінгі Еуропа чемпионатының іріктеу турында Данияға қарсы өтті, онда Англия 4:1 есебімен жеңіске жетті. 2010 жылы стадион Румынияға қарсы плей-офф матчын қабылдады, сол кезде жергілікті команда 2:1 есебімен жеңді, трибуналарда 25 749 жанкүйер болды – бұл стадион тарихындағы рекордтық көрсеткіш. Соңғы рет 2012 жылдың қазан айында Англияның 21 жасқа дейінгі құрамасы Карроу-роудта Сербия құрамасын 1:0 есебімен жеңді. Әйелдер құрамасы да бұл стадионда үш рет ойнады: алғашқы матчта 2002 жылдың шілдесінде Нигерияға 1:0 есебімен есе жіберді, бұл ойынды 8000-нан астам жанкүйер тамашалады, ал екінші матчта 2006 жылдың наурызында Исландияны 1:0 есебімен жеңді, трибуналарда 9616 адам болды. 2022 жылдың ақпан айында 14 284 жанкүйер Арнольд Кларк кубогы аясында Англияның Испаниямен 0:0 есебімен тең түскенін көрді, ал Норфолк тумасы Лорен Хэмп жергілікті стадионда қосалқы ойыншы ретінде алаңға шықты.

Музыка

Стадион кейде музыкалық концерттер қабылдайды. 1997 жылы "Status Quo" тобы онда концерт өткізді. 2005 жылы Лулудың қолдауымен Элтон Джон сахнаға шықты. Джордж Майкл 2007 жылдың 12 маусымында Софи Эллис Бекстордың қолдауымен концерт берді, ал 2011 жылдың маусымында Род Стюарт стадионда концерт өткізді. Элтон Джон мен Джордж Майклдың концерттерінің әрқайсысына 20 000-нан астам адам келді. "Карроу-роуд" стадионының сату және маркетинг директоры Эндрю Каллен Джордж Майклдың концерті алдында BBC Radio Norfolk радиосына егер жеткілікті деңгейде танымал әртістер шақырылса, мұндай концерттер жыл сайынғы жазғы шараға айналуы мүмкін екенін айтты. Westlife 2020 жылдың 19 маусымында "Жазғы стадиондар туры" аясында стадионда концерт беруге жоспарланған, бірақ коронавирус пандемиясы салдарынан концерт жойылды. Take That 2017 және 2019 жылдары стадионда концерт берді және 2024 жылы да концерт беруі күтілуде. 2022 жылдың жазында The Killers 9 маусымда, ал Элтон Джон 15 маусымда өнер көрсетті. 2023 жылдың жазында 7 маусымда Arctic Monkeys концерт берді.

Жер бетіндегі жазбалардың жиынтығы

Ең көп көрермен: 43,984, «Норвич Сити» 0–2 «Лестер Сити», 1962–63 ФА Кубогының алтыншы турында, 30 наурыз 1963 жыл. Ең ірі есебімен жеңіліс: 6, «Норвич Сити» 1–7 «Колчестер Юнайтед», Футбол Лигасы Бірінші дивизионы, 8 тамыз 2009 жыл. Бір ойындағы голдар: 9 (бірнеше рет). Соңғы рет: «Норвич Сити» 4–5 «Ливерпуль», 2015–16 Премьер-лигасы, 23 қаңтар 2016 жыл.