Кіріспе

Ирландиялық католик діни қызметкері Гавайиде

Арсений Уолш, SS. CC., (1804 – 14 қазан 1869), Гавайи корольдігіндегі алғашқы Рим католик миссионерлерінің бірі болған ирландтық католик діни қызметкері. Ол Парижде орналасқан, француз революциясының қауырсынында құрылған және "Пикпус аталары" деп белгілі Иса мен Мәриямның қасиетті жүректері қауымының мүшесі болды. Ол Гавайи апостолы деп аталады.

Гавайидегі католиктік миссионерлік қызмет

Оның қауымының алғашқы мүшелері 1827 жылғы 9 шілдеде Гавайидегі Гонолулу қаласына, әке Алексис Башелоттың басшылығымен келді, ол Киелі Тақ тарапынан осы аймақтың алғашқы апостолдық префекті деп тағайындалды. Діни қызметкерлер мен діндар бауырластардан құралған Пикпус қауымы, көп ұзамай-ақ Гавайи азаматтары арасында дінге кіргендердің қатарын көбейтіп, үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Алайда, бұл жедел табыс бірнеше жыл бұрын Америка Құрама Штаттарынан келген және патшалықтың басшылары тарапынан қолдау тапқан конгрегациялық миссионерлердің наразылығын тудырды. Протестант дін қызметкерлерінің ықпалымен басшылар католицизмді қабылдаған халқына қатаң жазалар – мәжбүрлі еңбек, сауатсыздық және түрмеге қамау сияқты шаралар көздейтін заңдар қабылдады.

Уолштің келуі

Ирландиялық семинарист, Гавай қауымының мүшесі, бауырлас Колумба Мерфи, SS. CC., үкімет алдында әлі де мирян болып саналатын ол, Мексикадағы әкелер үшін жағдайды үнемі бағалап, миссияға жиі баратын. 1830 жылдардың ортасына қарай Гавайидегі саяси ахуал өзгерді. Мерфи Монтеррейге екі дін қызметкерін қайта оралуға шақыру үшін барды. Оларды таба алмағандықтан, уақыт жеткенін ескертетін хабар қалдырды. Осыған жауап ретінде Уолш Гавайиге жіберілді. Уолш, мүмкін Роберт Уолш деген есіммен туған – оған көбінесе осы ат берілетін, 1836 жылдың 4 қыркүйегінде Гавайиге келді және өз қауымының миряндарымен бірге қоныстанды. Патшаның құлағына шағылысқан протестант дін қызметкерлері оны елден қууды талап етті. Дегенмен, басқа Пикпус әкелерінен өзгеше, ол британдық азамат болды және Гавайидегі британ консулының қолдауын алды, патшалық оның ықыласын іздеді. Осының салдарынан, ол жергілікті халықты дінге көндіруге қатыспаса, қала беруге рұқсат алды. Содан кейін Уолш дін сабақтарын бастады және миссияда мектеп ашты, одан кейін миссиясын айналасындағы халыққа тарату үшін аралды аралап шықты. Келесі наурыз айында ол осы жерде шағын шіркеу салдырды. Бірақ осы аралда Уолш Оахуда болғандай жаушылық пен қуғын-сүргінге тап болды. Аралдың басшысы Кекауонохи – мұқтамал протестант, ол ешқандай ашық қадам жасамаса да, төменгі басшылар миссиямен байланыс жасағандарды тұтқындап, ауыр жазалар салғанда оған кедергі келтірмеді. Осылайша ол өзінің күшін халыққа Евангелиені уағыздау мен жергілікті басшыларға қарсы ізбасарларын қорғау арасында бөлді. 1842 жылы ол тіпті Ниихау аралына сапар шекті, 31 шілдеде онда алғашқы қасиетті мисса өткізді.

Өлім

Уолш Оахуға оралып, Ахуиманудың пасторы болды. Ол 1869 жылдың 14 қазанында дүние салды.