Кіріспе

Киринал төбесіндегі Әндір шіркеуі (S. Andreae in Quirinali) – Италияның Рим қаласындағы, иезуит семинариясы үшін салынған рим-католик титулды шіркеуі. Сант-Андреа шіркеуі – римдік барокко архитектурасының маңызды мысалы. Оны Джованни де Россибен бірлесіп Джан Лоренцо Бернини жобалаған.

Тарих

Бернини 1658 жылы тапсырыс алды және шіркеу 1661 жылға дейін салынды, бірақ ішкі әрлеуі 1670 жылға дейін аяқталмады. Бұл жерде бұрын 16 ғасырдағы Сант-Андреа-а-Монтекавалло шіркеуі орналасқан. Бұрынғы кардинал Камилло Франческо Мария Памфилидің тапсырысымен және Папа Александр VII-нің келісімімен, Сант-Андреа – Иса шіркеуі мен Сант-Игнацио шіркеуінен кейін Римде салынған үшінші иезуит шіркеуі болды. Ол 1566 жылы құрылған иезуит жаңалықтарына (новициатқа) қызмет ету үшін салынды. Бернини бұл шіркеуді өзінің ең тамаша туындыларының бірі деп есептеді; оның ұлы Доменико кейінгі жылдары Бернинидің сағаттап ішінде отырып, өзінің жетістіктерін бағалайтынын еске алды. Француз драматургі Викториен Сарду өзінің "La Tosca" пьесасының бірінші әрекетін осы шіркеуде өткізді. 2007 жылдан бері бразилиялық кардинал Одило Шерердің титулдық шіркеуі ретінде қызмет етеді.

Сыртқы

Шіркеудің басты қасбеті Виа-дель-Квиринале (бұрынғы Виа-Пиа) көшесіне қарап тұрады, сондай-ақ сол көше бойымен сәл төменде орналасқан Бороминидің Сан-Карло алле-Кватро-Фонтан шіркеуі де осы көшеге қарап тұрады. Сан-Карлодан өзгеше, Сант-Андреа көшеден ішке қарай орналасқан, ал шіркеудің сыртындағы кеңістік төмен қисық квадрант қабырғаларымен қоршалған. Күмбезді овалды цилиндр жауып тұрады, ал ірі волюттар бүйірлік қысымды қабылдап, таратып жібереді. Көшеге қараған басты қасбеттің ортасында жартылай дөңгелек сөресі мен екі ионикалық бағанасы бар негізгі кіреберіс орналасқан. Сөренің үстінде Памфили әулетінің гербы бейнеленген.

Интерьер

Ішкі жағында негізгі кіреберіс шіркеудің қысқа осі бойында орналасқан және тікелей жоғары алтарьға қарап тұрады. Шіркеудің негізгі жиынтық кеңістігінің овалды пішіні қабырғалар, пилястралар және антаблетурамен белгіленеді, олар бүйірлік шағын ғибадатханаларды және үстіндегі алтын күмбезді шеңкейді. Бұл әсерлі көркемдік сюжет шіркеу кеңістігінде ғана емес, сонымен қатар әртүрлі көркемдік тәсілдерді пайдалана отырып сақталған. Бернини сурет салу, мүсін және сәулет өнерін біріктіріп, осы рухани сахнада Әулие Андрейдің қасиеттілікке көтерілуінің бейнесін жасады. Ол Санта-Мария-делла-Витториядағы Корнаро капелласындағы Әулие Терезаның шабыттанып құлпыратын күйінің дизайнында да осындай көркемдік тәсілдердің синтезін қолданды. Бұл синтез "көрнекі өнердің бірлігі" деп аталады.

Шатырлар

Оң жақтағы алғашқы шіркеу, Қасиетті Франциск Ксавьер шіркеуі Бачиччоның үш полотносын және бұрынғы, тозуға ұшыраған фрескаларды қамтиды.