Кіріспе
3-ші эскадрилья RNZAF – Жаңа Зеландия Корольдік әуе күштерінің (RNZAF) құрамындағы бөлімше. Қазіргі таңда NHIndustries NH90 және Agusta A109 тікұшақтарымен қамтамасыз етілген. Эскадрилья алғаш рет 1930 жылы Крайстчерч қаласында Жаңа Зеландияның Тұрақты Әуе Күштерінің аумақтық бөлімшесі ретінде құрылған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде эскадрилья Тынық мұхитында патрульдік міндеттерді орындап, қызмет еткен. Соғыстан кейінгі алғашқы жылдары эскадрилья тұрақты қанатты ұшақтарды пайдаланатын аумақтық құрылымға айналды, бірақ кейіннен айналмалы қанатты ұшақтарға көшіріліп, қайтадан тұрақты мәртебеге ие болды. Осыдан бері эскадрильяның қызметкерлері Вьетнам соғысы, Шығыс Тимор, Сингапур, Синай және Соломон аралдарындағы операцияларға қатысты.
Тарих
3-ші эскадрилья 1930 жылы Крайстчерч қаласында орналасқан Жаңа Зеландияның тұрақты әуе күшінің (NZPAF) аумақтық бөлімшесі ретінде құрылды. Эскадрильяға қосылған ұшқыштар 1938 жылы 3-ші эскадрилья алғашқы Blackburn Baffin торпедалық бомбалаушы ұшағын алғанға дейін Визрамда орналасқан NZPAF ұшақтарын пайдаланды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін, бөлім Vickers Vincent және Vickers Vildebeest торпедалық/патрульдік бомбалаушы ұшақтарымен жабдықталды және Литтлтон портына кіретін кемелерді қорғау міндеті алды. Кейіннен эскадрильяға заманауи ұшақтар – Lockheed Hudson – беріліп, патрульдік бомбалаушы роліне көшті. 1942 жылдың 9 қазанында эскадрилья Эспириту Сантодағы Паликуло шығанағындағы әуеайлағына орналастырылды және 1942 жылдың 16 қазанында толыққандай жұмыс істеуге кірісті. 1942 жылдың 23 қарашасында 3-ші эскадрилья Гуадалканалдағы Хендерсон алаңындағы майдан желісіне орналасқан алғашқы RNZAF эскадрильясы болды.
Белл UH-1H Ирокез
Жаңа Зеландия Корольдік Әуе Күштері (RNZAF) 2015 жылдың 1 шілдесінен бастап 16 Iroquois тікұшақтарынан тұратын паркін қызметтен шығарды. Алғашқы жеткізілім 1966 жылы бес UH 1D, содан кейін 1970 жылы тоғыз UH 1H және 1976 жылы тағы бір UH 1H болды. Барлық UH 1D тікұшақтары 1970 жылдары 1H үлгісіне дейін жаңартылды. 1996 жылы АҚШ Армиясынан екі UH 1H тікұшағы сатып алынды, олардың біреуі әлі де қолданыста. Үш тікұшақ апатқа ұшырап жойылды. Сыйымдылығы толық жабдықпен 9 жолаушы немесе 5 әскер, не жеңіл жабдықпен 7 әскер болды. Жабдықта құтқару арқаны, түнгі іздеу шамдары және түнгі көру құралдары бар. Қару ретінде 7.62 мм М60 қолданылды, кейін 7.62 мм MAG58-ге алмастырылды. NH 90 тікұшақтары 2015 жылдың 1 шілдесінен бастап барлық ресми міндеттерді өз мойнына алды. Осыдан кейін 10 Bell UH 1H тікұшағының жарнамасы отандық және халықаралық сатып алушыларға сату үшін жарияланды, ал қалған үш тікұшақ Жаңа Зеландиядағы мұражайларға сыйға берілді. 2016 жылдың 2 наурызында сәтті тендерден кейін, Iroquois тікұшақтарының паркі Аризона штатының Финикс қаласындағы Dakota Air Parts International қоймасына жіберілді. Он тікұшақтың алтауы әлі де ұшуға жарамды күйде.
NHӨнеркәсіп NH90
NHIndustries NH90 тікұшағы Bell UH-1H-ты негізгі алмастырушы ретінде таңдалды. NH90 Жаңа Зеландия армиясын, Жаңа Зеландия полициясын, Жаңа Зеландияның Табиғатты қорғау департаментін қолдауға, іздеу-құтқару жұмыстарына, өте маңызды қонақтарды тасымалдауға және ауыр жүк көтеруге пайдаланылады. 2007 жылы тоғыз NH90 тікұшағы бір тікұшаққа 70 миллион NZ$ бағамен сатып алынды және 2012 жылы жеткізілім басталды, алғашқы екі тікұшақ RNZAF Ohakea әуе базасына жеткізілді. NH90 2015 жылдың 1 шілдесінен бастап Bell UH-1H-тың барлық ресми міндеттерін өз мойнына алды.
AgustaWestland A109LUH
Жаңа Зеландия Корольдік Әуе Күштері (RNZAF) Bell 47 ұшақтарын ауыстыру үшін бес AW109 тікұшағын сатып алды, негізгі мақсаты RNZAF ұшқыштарын алғашқы айналмалы қанатты ұшқыштарға дайындау болды. AW109 тікұшақтары Жаңа Зеландия Армиясы, Жаңа Зеландия Полициясымен терроризмге қарсы күресте, VIP қызметтерінде және Жаңа Зеландия Кеденін қолдауда сияқты басқа да міндеттерде қолданылды. RNZAF тағы үш AW109 тікұшағын сатып алуды жоспарлап отыр, осылайша жалпы саны сегіз AW109-қа жетеді.
Апаттар
Белгілі бір қызмет мерзімі ішінде, елу жылдан астам уақыт бойы, Bell UH 1H Iroquois тікұшайына қатысты бірнеше ауыр апаттар тіркелді. Олар: NZ3810 (c/n11938 69 15650) роторлық пернелері төменгі деңгейдегі тактикалық жақындау кезінде құмды төбеге соқтығысып, жарамсыз деп танылды. 1972 жылдың 27 сәуірінде ұшақ Кайпара портының жанындағы 70 фут биіктіктегі құмды төбеден ұшып өтіп, үш адамның өмірін қиды. NZ3807 (c/n11706 69 15418) және NZ3814 (c/n11942 69 15654) 1981 жылдың 23 қазанында Австралиядағы Шоалвотер шығанағындағы оқу полигонында ортада соқтығысты. Бұл тікұшайлар жөнделіп, қайтадан пайдалануға берілді. NZ3803 (c/n11707 69 15419) 1982 жылдың 28 қарашасында Аораки / Кук тауында SAR миссиясы кезінде тұтқындалған альпинистерді құтқаруға тырысқанда жерге соқтығысып, ауыр зақымдар алды. Осы таушылардың бірі белгілі жаңазеландиялық Марк Инглис еді. Кейін тікұшай жөнделіп, қайтадан пайдалануға берілді. NZ3809 (c/n11708 69 15420) 1990 жылдың шілдесінде Кайпарада антеннаны көтеру кезінде зақымдалды. NZ3813 (c/n11941 69 15653) 1995 жылдың наурыз айында төменгі деңгейдегі тактикалық жақындау кезінде құлап, Вайору маңындағы Нгаматеа батпағында аударылып, жарамсыз деп танылды. Апатқа отын бақылау құрылғысының істен шығуынан кейін отын жетіспеушілігіне байланысты қозғалтқыштың өрт сөнуі себеп болды. Тексеру көрсеткендей, АҚШ-тағы зауыттағы күрделі жөндеу кезінде FCU ішкі отын сорғысының жетегі дұрыс майланбаған, нәтижесінде жетек тозып, істен шығып, отынның қозғалтқышқа жеткізілуіне кедергі келтірген. Қаза болғандар жоқ. 2010 жылдың 25 сәуірінде сағат 05:45 шамасында NZ3806 Веллингтоннан солтүстік-шығысқа қарай 40 шақырым жердегі Паэкакарики Хилл тауының жанында апатқа ұшырады. Ирокез тікұшайы Анзак күнін еске алу шараларына қатысу үшін RNZAF базасы Огакеадан келе жатқанда, таңертеңгі қараңғыда тік төбеге соқтығысып, үш адам қаза тапты. Төртінші экипаж мүшесі ауыр жарақаттармен аман қалды. Апаттың себебі 2011 жылдың 16 желтоқсанында жарияланды. Қорғаныс күштерінің апатты тергеу комиссиясы 3-ші эскадрильядағы стандарттан төмен протоколдар мен "ережелерді бұзу" мәдениеті де кінәлі екенін анықтады. Есепте экипаж таңертеңгі қараңғыда қалың бұлтқа түсіп, жағдайды бағалай алмаған және қашу шараларын қабылдау үшін уақытында әрекет етпегені көрсетілді. Тергеу комиссиясы 20 ұсыныс жасады, олардың жартысы апаттың алты себебі деп саналған мәселелерді шешуге бағытталған.
NZ3810 (c/n11938 69 15650) was written off after its rotor blades clipped a sand dune during a low level tactical approach. The aircraft careered over a 70 foot high sand dune near the Kaipara Harbour on 27 April 1972 with the loss of all three lives. NZ3807 (c/n11706 69 15418) and NZ3814 (c/n11942 69 15654) were involved in a mid air collision in the Shoalwater Bay Training Area, Australia, on 23 October 1981. These aircraft were rebuilt and put back into service. NZ3803 (c/n11707 69 15419) suffered serious damage in a ground strike on Aoraki / Mount Cook on 28 November 1982 while trying to retrieve trapped climbers during a SAR mission. One of these climbers was notable New Zealander Mark Inglis. The aircraft was subsequently rebuilt and returned to service. NZ3809 (c/n11708 69 15420) was badly damaged while lifting an aerial at Kaipara in July 1990. NZ3813 (c/n11941 69 15653) was written off in March 1995 after crashing during a low level tactical approach and overturning in the Ngamatea swamp near Waiouru. The crash was caused by an engine flame out after fuel starvation due to the fuel control unit failure. On investigation it was found that the FCU internal fuel pump drive splines had been incorrectly lubricated during a factory overhaul in the USA causing the splines to wear and fail, preventing fuel delivery to the engine. Nil fatalities. NZ3806 on 25 April 2010, at about 5.45 am, crashed near Paekākāriki Hill Rd, about 40 km north east of Wellington. The Iroquois was en route to Anzac Day commemorations from RNZAF Base Ohakea when the helicopter crashed into a steep hill in the morning darkness, killing three men. A fourth crew member survived the crash with serious injuries. The cause of the crash was released to the public on 16 December 2011. The Defence Force's court of inquiry into the accident found sub standard protocols and a culture of "rule breaking" among 3 Squadron was partly to blame. The report found the crew lost situational awareness when they inadvertently flew into heavy cloud in the early morning darkness, and did not recover in time to take evasive action. The court of inquiry made 20 recommendations – half of those directly addressed what it deemed to be the six causes of the crash.
Сақталған әуе кемелері
Эскадрилья пайдаланған Auster AOP, 3-эскадрильяның түсімен боялған Iroqouis, Westland Wasp және бұрын эскадрильяның теңіз авиациясы қолданған F үлгісіндегі Kaman SH 2 Seasprite Жаңа Зеландия Корольдік әуе күштері мұражайында қойылған. Тағы бір Wasp көлік және технология мұражайында сақталып тұр, сондай-ақ No. 2 және 3-эскадрильялар қолданған Lockheed Hudson ұшағы да бар. 3-эскадрильяға тиесілі бірнеше Bristol Freighter ұшақтары сақталған, олардың бірі Жаңа Зеландия Корольдік әуе күштері мұражайында. Үш зейнеткер Bell UH 1H ұшағы Жаңа Зеландиядағы мұражайларға тапсырылды, NZ 3801 Крайстчерчтегі RNZAF мұражайына берілді, ол қазір АҚШ армиясының UH 1H ұшағын алмастырып қойылған, ал NZ 3808 Biggin Hill ангарындағы RNZAF Охакеа базасында көрсетілімде тұр.