Кіріспе

Солтүстік Корнуолл жағалауындағы мүйіс, Англия

Пентир бас мүйісі (Pentire Head, "мүйіс" деген мағынаны білдіреді) – Англияның Солтүстік Корнуоллдағы Атлант мұхитының жағалауындағы мүйіс және жартыарал. Оның ауданы шамамен бір шақырым төртбұрыш. Мүйіс солтүстік-батысқа қарай домалап жатыр, солтүстік-батыс бұрышында Пентир нүктесі, ал солтүстік-шығыс бұрышында Румпс мүйісі орналасқан.

Этимология

Атау корн тіліндегі penn (бас) және tir (жер) сөздерінен туындаған: Pentire деген атпен тағы бір мүйіс батысқа қарай, Крантокқа жақын жерде орналасқан.

География

Пентир нүктесі мен Степпер нүктесі Камель өзенінің сағасының екі жағында орналасқан (Пентир солтүстік-шығыста, Степпер оңтүстік-батыста). Пентир нүктесінің оңтүстігінде Пользеат атты шағын теңіз жағажайы бар. Бас жағалаудың айналасындағы жер Ұлттық сенім қорына тиесілі, бірақ бас жағалаудың көп бөлігі Пентир шаруашылығына жалға берілген. Бүкіл жағалау Пентир түбегінің ғылыми маңызы бар арнайы аумағы болып табылады, ол геологиясы, флорасы мен фаунасы, соның ішінде ерекше сирек кездесетін өсімдіктері үшін белгіленген. Маңызды мысалдарға Жоғарғы девон кезеңінің тақталары, бірнеше омыртқасыз жануарлар түрлері, хищ құстар мен сұр иттіктер жатады. Пентир мүйізі жастық лавадан тұрады, ал "Рмпс" өзгерген долериттен құралған, сонымен қатар жартастарда табиғи пренит те табылды. Басқа да құнды минералдар бар және жылдар бойында жағалауда екі кеніш жұмыс істеген. Пентир кеніші бұл жердегі алғашқы кеніш болды, ол 1580 жылдары қорғасын кенінің өндірісін бастады, кем дегенде төрт шахта және кенге кіретін тоннель салынды. Бұл үшін жардың үстіне машина үйі салынды, бірақ "Пентир Глейз" және "Пентир Біріккен күміс-қорғасын кеніштерінің" өндірісі бірнеше жылдық нәтижесіздіктен кейін 1857 жылы тоқтатылды. Көзінде екі кеніштің атаулары әрқашан сәйкес келмейді, бірақ 19 ғасырдың ортасынан бастап жағалаудан 1000 тоннадан астам қорғасын кені және күміс өндірілді. Өндіріс тоқтатылғаннан кейін, "Engine Shaft" шахтасындағы машина үйі біртіндеп қирады және 1957 жылға қарай толығымен бұзылды, ал оның орны және оған байланысты қалдық үйінділері (басқа кеніштен әкелінген материалдармен ластанған) қазір "Lead Mines" автотұрағы деп аталатын Ұлттық сенім қорының автотұрағы болып табылады. Пентир нүктесінен солтүстік-батысқа қарай шамамен бір миль (1600 метр) қашықтықта "Ньюленд" деп аталатын, кейде "Пуффин аралы" деп те аталатын кішкентай арал орналасқан. Тағы бір кішкентай арал, "Мулс" "Рмпс" аралынан солтүстік-шығысқа қарай 300 метр қашықтықта жатыр және теңіз құстарының колонияларын қамтамасыз етеді. "Рмпс" аралынан өтетін жағалау оңтүстік-шығысқа қарай Порт Куин шығанағына бұрылады. Оңтүстік-Батыс жағалау жолы жағалаудың бойымен тығыз өтеді, ал көрікті жерлерге саяхаттайтын кемелер жақын маңдағы Пэдстоу портынан жағалау бойымен үнемі жүріп тұрады.

Тарих

The Rumps – б.з.б. II ғасырға жататын темір дәуіріндегі жартастағы қамал. Бұл орын алғаш рет 1584 жылы Pentire Forte деп тіркелген, ал 1963 және 1967 жылдар аралығында Корнуолл археологиялық қоғамы оны қазба жұмыстарынан өткізді. Бүгінде қамалдың өзін Румпс мүйісін Пентир мүйісінің басты бөлігіне жалғастыратын тар жолақты кесіп өтетін үш қоршаумен анықтауға болады. Әр түрлі қоршаулардың әртүрлі уақыттарда салынғаны және олардың құрылысында бұрыннан бар нысандар пайдаланылған болуы мүмкін деп саналады. Қазба жұмыстары үш құрылыс кезеңі және екі тұру кезеңі болғанын көрсетті, сонымен қатар үй-жай платформалары мен тұрмыстық қалдықтар, сондай-ақ қоршау және ағаш есіктердің іздері табылды.