Кіріспе
Випперфюрт – Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия федералды жеріндегі Обербергишер округіндегі муниципалитет. Ол Кёльн қаласының солтүстік-шығысына қарай шамамен 40 км қашықтықта орналасқан және Бергиш ланд аймағындағы ең көне қала.
Тарих
Ең көне құжаттағы жазба 1131 жылға дейін жетеді. Siegburger Mirakelbuch-те бұл жер Oppidum (қала) деп белгіленген. Алғашқы атаудың жазылу түрі: "Weperevorthe". Випперфюрт 1217 және 1222 жылдар аралығында қала құқығын алды. 1283 жылдан бастап қала әкімшілігі граф Адольф V фон Бергтің басқаруында болды. 1275 жылы король Рудольф фон Габсбург графқа өзінің монета айналымын Вильдбергтен Випперфюртке көшіруге рұқсат берді. Мұнда Кельн үлгісімен пфенниг монеталары соғылды. 1328 жылы король Людовик Баварияның құқығымен Германияда грошен монетасының алғашқы соғылуы Випперфюртте басталды. 14 ғасырдан бастап қала Ханза одағының мүшесі болды. Қаланың саудагерлері Стокгольм, Дорпат, Мальмё, Новгород, Реваль және Любек қалаларына сапар шекті. 1267 жылғы қала гербінде тік бұрышты қабырғамен қоршалған шіркеу бейнеленген. Осы қала қабырғасының қалдықтары әлі күнге дейін Клостербергте сақталып қалған. Ең көне ғимараттар базар алаңында, базар құдығымен бірге орналасқан. Қаланың дамуына көптеген өрттер кедергі келтірді: 1333, 1352, 1368, 1383, 1404, 1412 және 1465 жылдар. 1815–1932 жылдар аралығында Випперфюрт сол аттас округтің орталығы болды.
Географиялық орналасуы
Випперфюрт Вуппер өзенінің ағысында орналасқан, оның жоғарғы ағысы қаланың шығысында Випперден басталады.
Көршілес муниципалитеттер
Көршілес муниципалитеттер мен көршілес қалалар: Линдлар, Кюртен, Вермельскирхен, Хюккесваген, Радевормвальд, Халвер, Киерспе және Мариенхайде.
Випперфюрт қаласының гербі
Қару 1975 жылдың 9 желтоқсанында ресми түрде бекітілді, бірақ одан бұрын көптен бері қолданылып келген. Випперфюрт 1217 және 1222 жылдар аралығында қала құқығын алды. Ең көне мөр шамамен 1250 жылға дейін сақталып қалған, онда қала қабырғасы, шіркеу және қаланы билеген Берг графтарының гербі бейнеленген кішкентай қалқан көрсетілген. 14 ғасырда кішкентай қалқан алынып тасталды. Қазіргі герб алғашқы мөрдің композициясына негізделген және оған дерлік толық сәйкес келеді. Қала қабырғасы Випперфюрттің қалалық ерекшелігін көрсетеді, ал шіркеу – жергілікті Санкт-Николай шіркеуі.
Шіркеулер
Випперфюрттегі ең көне шіркеу – Випперфюрт қаласының орталық бөлігінде орналасқан католик приход шіркеуі Әулие Николаус. Одан алыс емес, 1875 жылы базар алаңының жанына протестант шіркеуі салынды. «Антоний шіркеуі» деп аталатын (пасторлық қызмет көрсететін) шіркеу «монастыр төбесі» аталған Klosterberg тауында салынған.
Бос уақыт және спорт
Қалада түрлі спорт алаңдары, стадион, алаңы бар, 25 метрлік жолдармен жабдықталған жабық бассейн (ішінде сауна және күнге күю алаңы бар), әуежай, теннис корты, сквош алаңдары, атпен жүруге арналған жерлер және боулинг ойнауға арналған алаңдар бар.
Экономика
Өнеркәсіптік революция кезінде тоқыма өнеркәсібі саласында бірнеше компания құрылды. Ең маңызды өнеркәсіптік кәсіпорын – 1904 жылы іске қосылған Radium электр шамдары зауыты. Radium бүгінге дейін VOSS арматура зауытымен бірге Випперфюрт қаласындағы ең ірі жұмыс беруші болып табылады. Аталған қалада электр өңдеу, пластик өңдеу, металл өңдеу және қағаз өңдеу өнеркәсіптері шоғырланған.
Федералды автомобиль жолдары
Випперфюрт федералды тас жолдар B 237 (Ремшайд – Майнерцаген) және B 506 (Кельн – Випперфюрт) тоғысқан жерде орналасқан. B 256 тас жолы Оль жерінде B 237 тас жолына бір бағытта қосылады, Gummersbach қаласынан келеді.
Денсаулық
Ауруханалар: St. Josef ауруханасы Випперфюрт (258 төсек)
Білім
Муниципалитетте екі жоғары мектеп бар: Энгельберт фон Берг гимназиясы (жоғары мектеп) және Архиепископ Санкт-Анжела гимназиясы (жоғары мектеп), бір орта буын мектебі, Конрад Аденауэр орта мектебі, кәсіптік-педагогикалық мектеп (кәсіптік сабақтар), сегіз бастауыш мектеп және екі арнайы мектеп.