Юрий Манин (1937-2023): қазақша мәліметтер. Ресейлік математик, алгебралық геометрия, диофанты геометриясы және теориялық физика сарапшысы. Биографиясы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Орыс математигі (1937–2023)
Russian mathematician (1937–2023)
Юрий Иванович Манин (Ю́рий Ива́нович Ма́нин; 16 ақпан 1937 – 7 қаңтар 2023) – алгебралық геометрия және диофантикалық геометрия салаларындағы еңбектерімен, сондай-ақ математикалық логикадан теориялық физикаға дейінгі көптеген танымдық жұмыстарымен белгілі ресейлік математик.
Yuri Ivanovich Manin (Ю́рий Ива́нович Ма́нин; 16 February 1937 – 7 January 2023) was a Russian mathematician, known for work in algebraic geometry and diophantine geometry, and many expository works ranging from mathematical logic to theoretical physics.
Өмір және мансап
Манин 1937 жылғы 16 ақпанда Крым АССР-інің Симферополь қаласында дүниеге келген. Оның жылдар бойы 40-тан астам докторанттары болды, олардың ішінде Владимир Беркович, Мариуш Водзицкий, Александр Бейлинсон, Иван Чередник, Алексей Скоробогатов, Владимир Дринфельд, Михаил Капранов, Вячеслав Шокуров, Ральф Кауфман, Аренд Байер, Виктор Колывагин, Александр А. Воронов және Ха Хуй Хоай бар. Манин 2023 жылғы 7 қаңтарда қайтыс болды.
Manin was born on 16 February 1937 in Simferopol, Crimean ASSR, Soviet Union. He had over the years more than 40 doctoral students, including Vladimir Berkovich, Mariusz Wodzicki, Alexander Beilinson, Ivan Cherednik, Alexei Skorobogatov, Vladimir Drinfeld, Mikhail Kapranov, Vyacheslav Shokurov, Ralph Kaufmann, Arend Bayer, Victor Kolyvagin, Alexander A. Voronov, and Hà Huy Khoái. Manin died on 7 January 2023.
Зерттеу
Маниннің ертедегі еңбектері абельдік сорттардың арифметикалық және формальды топтары, функциялық өріс жағдайындағы Морделл болжамы және алгебралық дифференциалдық теңдеулер туралы мақалаларды қамтиды. Гаусс-Манин байланысы алгебралық сорттар отбасындағы когомологияны зерттеудің маңызды құралы болып табылады. Ол Манин кедергісін жасады, ол Гротендиктің жаһандық Азумая алгебралары теориясы арқылы Хассе принципіне кедергілерді есепке алуда Брауэр тобының рөлін көрсетті, соның нәтижесінде одан әрі зерттеулердің бір буыны қалыптасты. Манин арифметикалық топология саласын қадағалап (Джон Тейт, Дэвид Мамфорд, Майкл Артин және Барри Мазурмен бірге). Ол сондай-ақ алгебралық сорттардағы шектелген биіктіктегі рационалдық нүктелер санының асимптотикалық мінез-құлқын болжайтын Манин болжамын ұсынды. Математикалық физикада Манин Янг-Милл теориясы, кванттық ақпарат және айна симметриясы туралы жазды. 1980 жылы ол "Есептелетін және есептелмейтін" атты кітабында кванттық компьютер идеясын алғашқылардың бірі болып ұсынды. Ол текше беттер және текше формалар туралы кітап жазып, алгебралық геометрияның классикалық және заманауи әдістерін, сондай-ақ ассоциативті емес алгебраны қалай қолдануға болатынын көрсетті.
Manin's early work included papers on the arithmetic and formal groups of abelian varieties, the Mordell conjecture in the function field case, and algebraic differential equations. The Gauss–Manin connection is a basic ingredient of the study of cohomology in families of algebraic varieties. He developed the Manin obstruction, indicating the role of the Brauer group in accounting for obstructions to the Hasse principle via Grothendieck's theory of global Azumaya algebras, setting off a generation of further work. Manin pioneered the field of arithmetic topology (along with John Tate, David Mumford, Michael Artin, and Barry Mazur). He also formulated the Manin conjecture, which predicts the asymptotic behaviour of the number of rational points of bounded height on algebraic varieties. In mathematical physics, Manin wrote on Yang–Mills theory, quantum information, and mirror symmetry. He was one of the first to propose the idea of a quantum computer in 1980 with his book Computable and Uncomputable. He wrote a book on cubic surfaces and cubic forms, showing how to apply both classical and contemporary methods of algebraic geometry, as well as nonassociative algebra.
Марапаттар
Ол 1987 жылы Брауэр медалімен, 1994 жылы математикадан алғашқы Неммерс сыйлығымен, 1999 жылы Швеция Корольдік Ғылым академиясының Шок сыйлығымен, 2002 жылы неміс математикалық қоғамының Кантор медалімен, 2002 жылы Король Фейсал халықаралық сыйлығымен және 2010 жылы Венгрия Ғылым академиясының Болай сыйлығымен марапатталды. Ол тағы сегіз ғылым академиясының мүшесі және Лондон математикалық қоғамының құрметті мүшесі болды. , автор мен Борис Зилбердің жаңа тараулары қосылған екінші, кеңейтілген басылымы, Springer 2010.
He was awarded the Brouwer Medal in 1987, the first Nemmers Prize in Mathematics in 1994, the Schock Prize of the Royal Swedish Academy of Sciences in 1999, the Cantor Medal of the German Mathematical Society in 2002, the King Faisal International Prize in 2002, and the Bolyai Prize of the Hungarian Academy of Sciences in 2010. He was a member of eight other academies of science and was also an honorary member of the London Mathematical Society. , second expanded edition with new chapters by the author and Boris Zilber, Springer 2010.