Кіріспе
Агнес Смедли (23 ақпан 1892 – 6 мамыр 1950) – американдық журналист, жазушы және белсенді, Үндістанның тәуелсіздік қозғалысын және Қытайдың коммунистік революциясын қолдаған. Миссури және Колорадодағы кедей шахтер отбасында өскен ол, өзінің феминистік және социалистік санасының қалыптасуын "Жер қызы" (1929) автобиографиялық романында көркемдеп бейнеледі. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде колледж студенті болып оқығанда, ол Германия үкіметінен қаржылық қолдау алып, Ұлыбританиядан Үндістанның тәуелсіздігі үшін күреске қолдау көрсетті. Соғыстан кейін ол Германияға барып, үндістандық ұлтшылдармен кездесіп, бірге жұмыс істеді. 1928-1941 жылдары Қытайда тұрып, негізінен журналист ретінде қызмет етті. Қытай Азамат соғысының алғашқы кезеңінде ол Шанхайда болып, коммунистік мақсатты қолдап кеңінен жарияланды; кейін Екінші Қытай-Жапон соғысы кезінде Сегізінші маршрут армиясымен бірге саяхаттап, біраз уақыт Янъань коммунистік базасында өмір сүрді. "Жер қызынан" басқа, Смедлидің жарияланымдарына Қытай туралы төрт ғылыми еңбек, АҚШ, Англия және Германия газеттеріне жазған репортаждар, сондай-ақ Қытай коммунистік генералы Чжу Дэнің өмірбаяны кіреді. Ол Коминтерн үшін тыңшылық жасады және Ричард Сорге сияқты агенттермен, соның ішінде оның сүйіктілерінің бірімен бірге жұмыс істеген деп айыпталады.
Agnes Smedley (February 23, 1892 – May 6, 1950) was an American journalist, writer, and activist who supported the Indian Independence Movement and the Chinese Communist Revolution. Raised in a poverty stricken miner's family in Missouri and Colorado, she dramatized the formation of her feminist and socialist consciousness in the autobiographical novel Daughter of Earth (1929). As a college student during World War I, she organized support for the independence of India from the United Kingdom, receiving financial support from the government of Germany. After the war she went to Germany, where she met and worked with Indian nationalists. Between 1928 and 1941, she lived and worked in China, mainly as a journalist. During the first phase of the Chinese Civil War, she was based in Shanghai and published widely in support of the communist cause; later, during the Second Sino Japanese War, she traveled with the Eighth Route Army and lived for a time in the communist base in Yan'an. In addition to Daughter of Earth, Smedley's publications include four non fiction books on China; reportage for newspapers in the United States, England, and Germany; and a biography of the Chinese communist general Zhu De. She is accused of being a spy for the Comintern, and working with such agents as Richard Sorge, who was among her lovers.
Өмірбаян
Агнес Смедли 1892 жылғы 23 ақпанда Миссури штатының Осгуд қаласында бес баланың екіншісі болып дүниеге келді. 1901 жылы, тоғыз жасында, ол отбасымен бірге Тринидадқа (Колорадо штаты) көшіп барды, онда 1903–1904 жылдардағы көмір шаруаларының ереуіліне куә болды. Сол жылы Смедли әпкесінің көмегімен Грилидегі (Колорадо штаты) бизнес мектебіне оқуға түсті, содан кейін саяхат сатушысы болып жұмыс істеді. 1911 жылы физикалық және эмоционалдық стрестен зардап шеккен Смедли санаторийге жатты. Аризонадағы отбасы досы оны шығарылғаннан кейін тұруға шақырды, және 1911 жылдан 1912 жылға дейін Смедли Темпе Нормальдық мектебінде оқыды. 1928 жылы ол өзінің автобиографиялық романын – «Жер қызын» аяқтады. Содан кейін ол Чаттопадхьяяны тастап, Шанхайға көшіп барды, бастапқыда либералды неміс газетіне тілші болып жұмыс істеді. «Жер қызы» 1929 жылы жарық көрді және көпшіліктің мақтауына ие болды. 1937 жылы ол Қытай Коммунистік партиясына мүшелікке өтініш берді, бірақ партия оның тәртіпсіздігі және дербестікке тым құштарлығы туралы алаңдауларға байланысты қабылдамады. Смедли осы бас тартуға қатты ренжіді, бірақ Қытай коммунистік қозғалысына адал болды. Смедли 1937 жылы Яньаньнан кетіп, содан кейін медициналық жабдықтарды ұйымдастырды және жазуын жалғастырды. 1938 жылдан 1941 жылға дейін ол соғыс аймағындағы Коммунистік және Гоминьдан күштеріне сапарлады. Ол Ұзақ жорықтан кейін Яньаньдағы Коммунистік күштерімен болған кезде генерал Чжу Дэмен кеңінен сұхбаттасты, бұл оның оған арналған кітабының негізі болды. Кейіннен оған 1940 жылдары АҚШ-та тұратын актриса және жазушы Ван Ин көмектесті. Бұл кез келген шетелдік тілшінің – ер немесе әйелдің – Қытай соғыс майданындағы ең ұзақ сапары ретінде тіркелген.
Соңғы жылдар
Ол 1941 жылы Қытайды қолдау үшін Вашингтон қаласына көшіп келді және Қытай революциясы туралы бірнеше еңбек жазды. 1940-жылдардың ортасында ол қоғамдық алаңдарда және NBC радиосында Қытай коммунистерін қолдаған ықпалды тұлға болды. Оның 1944 жылы жарық көрген "Қытайдың шайқас әні" кітабы кеңінен оқылды және жақсы пікірлер алды. 1940-жылдары ол Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі Яддо жазушылар колониясында тұрды және кейде Эдгар Сноумен бірге өмір сүрді. 1947 жылы генерал МакАртур оны тыңшылықпен айыптады және ФБР оны қадағалады. Қысымды сезіне отырып, ол 1949 жылдың күзінде АҚШ-тан кетіп қалды. 1950 жылы Ұлыбританияда асқазан жарасына байланысты операциядан кейін қайтыс болды. Оның күлі 1951 жылы Бейжіңдегі Бабаошань революциялық зиратына қойылды.
Мұра
Смедлидің соңғы кітабы, Чжу Де туралы өмірбаяны, оның қайтыс болған кезде толыққан жоқ еді. Ол 1956 жылы жарияланды. Смедли Джуди Чикагоның «The Dinner Party» атты инсталляциялық туындысындағы маңызды тұлға болып табылады, ол Мұралық едендегі 999 есімнің бірі ретінде көрсетілген. PBS телеарнасы мәлімдегендей, Қытай, Үндістан және Кеңес Одағындағы коммунистер үшін үштік агент ретінде жұмыс істеген Смедли «20 ғасырдағы ең өнімді әйел тыңшылардың бірі» болды.