Кіріспе

Вильгельм Мохнке (15 наурыз 1911 – 6 тамыз 2001) – неміс әскери офицері, 1933 жылы құрылған Schutzstaffel SS Stabswache Berlin (Берлин штабтық күзеті) ұйымының алғашқы мүшелерінің бірі. 1931 жылы қыркүйекте нацистік партияға қосылған Мохнке, Еуропадағы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталған кезде Адольф Гитлердің соңғы генерал-офицерлерінің біріне айналды. SS дивизиясы Leibstandarte құрамында Мохнке Францияда, Польшада және Балқандағы шайқастарға қатысты. 1943 жылы ол SS дивизиясы Hitlerjugend полкінің командирі болып тағайындалды. Ол Каен шайқасында бөлімге басшылық етті және 1944 жылдың 11 шілдесінде Темір крестің рыцарь кресімен марапатталды. 1944 жылдың желтоқсанындағы Арденн шайқасы кезінде Мохнке бастапқы дивизиясы Leibstandarte-ге қолбасшылық етті. Берлин шайқасы кезінде Мохнке Kampfgruppe Mohnke-ке қолбасшылық етті және Рейхс канцеляриясы мен Рейхстагты қоса алғанда, Берлиннің үкіметтік ауданын қорғауға жауапты болды. Соғыстан кейін ол соғыс қылмыстары бойынша тергелді, оның ішінде 1940 жылы Францияда, 1944 жылдың маусымында Нормандияда және 1944 жылдың желтоқсанында Бельгияда тұтқындарды өлтіруге кінәлі деген айыптамалар болды. Мохнке 10 жыл Совет тұтқынында болды, бірақ оған ешқандай қылмыс тағылмады және 2001 жылы 90 жасында қайтыс болды.

Ерте өмір және СС қызметі

Мохнке 1911 жылғы 15 наурызда Любек қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, ұлымен есімдес болған, жиһаз жасаушы болған. Әкесі қайтыс болғаннан кейін, ол шыны және фарфор өндіруші мекемеде жұмыс істеп, ақырында басқарушы лауазымына жеткен. Сонымен қатар, ол экономика мамандығы бойынша білім алған. Мохнке 1931 жылдың 1 қыркүйегінде 649 684 нөмірімен нацистік партияға қосылды. Көп ұзамай ол 15 541 нөмірмен «Шуцштаффель» (СС) қатарына енді. Мохнке SS Манн (қатардағы сарбаз) шенінен бастады. 1933 жылғы қаңтарда Адольф Гитлер Германияның рейхсканцлері болғаннан кейін, Берлиндегі СС штаб-пәтері Гитлердің жеке күзетін құру үшін барлық СС полктерінен ең жақсы үш сарбаздың тегін ұсынуды сұрады. Мохнке 1933 жылғы наурыз айында осы бөлімшеге іріктелді. Ол SS Stabswache Berlin (СС штаб-квартирасы Берлин) құрамына тағайындалды, ол алғашқы күзетін алғашқы Рейхс-канцлерияда орнатып, қызметін бастады. Тамыз айында Мохнке екі рота командирінің бірі болды. Қыркүйек айында Дитрихтің басшылығымен SS Sonderkommando Zossen және SS Sonderkommando Jüterbog оқу бөлімшелері осы бөлімшемен біріккеннен кейін, бөлімше SS Sonderkommando Berlin деп аталды. Бірігу нәтижесінде Мохнке 2-ші батальонға ауыстырылып, 3-ші ротаға қолбасшылық етті. 1933 жылғы қарашада, «Сыра залы төңкерісінің» 10 жылдығында, Sonderkommando Гитлерге жеке адалдығын серт етті. Салтанаттың соңында бөлімше жаңа аталым алды – «Лейбштандарте Адольф Гитлер» (ЛАГ). 1934 жылғы 13 сәуірде СС басшысы Генрих Гиммлер Лейбштандарте Адольф Гитлер (ЛАГ) бөлімшесін «Лейбштандарте СС Адольф Гитлер» (ЛССАХ) деп қайта атауға бұйрық берді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Мохнке 1939 жылдың қыркүйегінде Польша науқанына қатысты. 1939 жылдың 7 қыркүйегінде жараланған ол Прагадағы ауруханада емделіп, жазылып шықты. Осыған байланысты Мохнке «Қара жарақат белгісі» орденін алды. 1939 жылдың 29 қыркүйегінде екінші дәрежелі Темір крестпен, ал 8 қарашада бірінші дәрежелі Темір крестпен марапатталды. Мохнке 1940 жылы Франция шайқасының басында «Лейбштандарт СС Адольф Гитлер» атты жаяу әскер полкінің 2-ші батальонының 5-ші ротасын басқарды. Батальон командирі 28 мамырда жараланғаннан кейін Мохнке 2-батальонға қолбасшылық етті. Осы шақта Мохнке Вормхудт маңында 80 британдық (48-ші дивизиядан) және француз әскери тұтқындарын өлтіруге қатысқан деген күдік туды. Мохнке бұл айыптаулар бойынша ешқашан сотқа тартылмады, ал 1988 жылы іс қайта ашылғанда неміс прокуроры айыптау үшін жеткілікті дәлелдер жоқ деген шешімге келді. 1993 жылдың соңында бұл іс қысқа ғана уақытқа қайта жаңғырды, себебі британ үкіметі бұрынғы тергеу кезінде өзінің мұрағаттарынан бірқатар маңызды құжаттарды жасырғаны анықталды. Бірақ бұл да ештеңеге әкелмеді. Ол Балқан науқанында 2-ші батальонға қолбасшылық етті, онда 1941 жылдың 6 сәуірінде, науқанның бірінші күні, Югославияның әуе шабуылынан ауыр жарақат алды. Медиктер оның аяғын кесу қажет деп шешті, бірақ Мохнке олардың пікірін қабылдамады. Жағдайы соншалықты ауыр болғандықтан, оның аяғының бір бөлігін кесіп алуға тура келді. 1941 жылдың 26 желтоқсанында Мохнке Алтын неміс кресімен марапатталды. Мохнке 1942 жылы қызметке қайта оралды; ол 1942 жылдың наурыз айында қосалқы батальонға ауыстырылды.