Бұлғарияның алғашқы ұлттық әуежол компаниясы

Кіріспе

Бунавад (Бунавадъ; Българско народно воздухоплавателно акционерно дружество) – Болгарияның алғашқы ұлттық әуе компаниясы. Авиакомпания 1926 жылдың соңында жоспарланып, 1927 жылдың қазан айынан бастап Болгарияның ірі қалалары арасында тұрақты рейстерді жүзеге асырды және 1930 жылы таратылды. Бунавадтың соғыстан кейінгі ізбасарлары Болгария Көлік және байланыс министрлігінің Әуе байланысы басқармасы (DVS) болды, ол BVS (Болгар: БВС, Български въздушни съобщения) аббревиатурасымен жұмыс істеді және кейіннен TABSO және оның ізбасарларына айналды.

Тарих

1926 жылы болгар үкіметі неміс Junkers ұшақ құрастыру компаниясымен әуе компаниясын құруға және оны Junkers ұшақтарымен жабдықтауға көмектесу туралы келісім жасасты. Келісімде мемлекет әуе кемелерін сатып алуға қарыз беруді жеңілдету және әуе тасымалдарын ашуға қаражат бөлу көзделген. Келісім 1926 жылдың 22 қарашасында ресми түрде қол қойылды. 1927 жылы доктор Димитар Точков басқаратын жеке болгар бизнес өкілдері «Бунявад» әуе компаниясын құрды. «Бунявад» сол жылы кейін жеткізілуі тиіс екі Junkers F.13 ұшағын тапсырыс берді. Бастапқыда «Бунявад» жолаушылар және пошта/жүк тасымалдау қызметтерін ұсынды. Болгарияның алғашқы әуе пошта маркалары 1927 жылдың 7 қарашасында сатылымға шықты. 1927 жылдың 25 қазанында София Божуриште әуежайында София, Русе және Варна қалалары арасындағы әуе компаниясының тұңғыш рейсінің ашылу салтанаты өтті. Болгария үкіметін резервтік подполковник Кимон Георгиев, бұрынғы Темір жол және пошта министрі, осы оқиғаға арналған Темір жол, пошта және әуе күштері министрі ретінде ұсынылған. Оның неміс әріптесі – Junkers компаниясының танымал авиация пионері Фриц Хорн, ол Junkers G.23 ұшағымен келді. Сондай-ақ, сол кездегі София қаласының әкімі, резервтік генерал Владимир Вазов, София митрополиті Стефан, сол кездегі премьер-министр Андрей Ляпчевтің жұбайы Констанса, баспасөз өкілдері және көптеген жұртшылық та қатысты. «Бунявад» компаниясының екі Junkers F.13 ұшағы салтанатты түрде суға жіберілді, Георгиева ханым B BUNA ұшағына «Ластовица» (болгарша: "Ластовица", мағынасы – «Қызылқұйрық»), ал Ляпчева ханым B BUNB ұшағына «Сокол» (болгарша: "Соколъ", мағынасы – «Бүркіт») деген ат қойды. Содан кейін ұшақтар баспасөз және жұртшылық үшін демонстрациялық рейстер жасады, одан кейін B BUNA әуе компаниясының алғашқы жоспарлы рейсімен ұшып кетті. Оның үш жолаушысын Варнада митрополит Симеон және көптеген ізгі ниет білдірушілер күтіп алды. София – Русе – Варна (және кері) бағытындағы рейстен кейін «Бунявад» Видин – Русе – Варна және София – Пловдив – Бургас (кейбір дереккөздерде София – Бургас аралық аялдамасыз деп көрсетілген) бағыттарында да рейстер ашты. 1929 жылдың соңында «Юнкерс» компаниясы Ұлы депрессияның салдарынан 1926 жылғы келісімнен шығуға мәжбүр болды. «Бунявад» 1930 жылдың белгісіз күніне дейін жабылуға мәжбүр болғанға дейін қиын экономикалық жағдайда жұмысын жалғастырды. Бірінші дүниежүзілік соғыста жеңілген ел болғандықтан, Болгария Нейилли-сюр-Сен шарты бойынша өз әуе күштеріне ие болу құқығынан айырылды. Бұл, үкіметаралық келісімдердің жетіспеушілігіне қосылғанда, «Бунявад» немесе басқа болгарлық әуе компаниялары жоспарлаған кез келген халықаралық рейстерге тосқауыл қойды.

In 1926 the Bulgarian government contracted with the German Junkers aircraft manufacturing company to assist in the formation of an airline and equipping it with Junkers airliners. The agreement provided for the state to facilitate certain loans towards the purchase of airliners and to disburse certain funds towards the opening of air services. It was formally signed on 22 November 1926. During 1927 private Bulgarian business interests led by Dr Dimitar Tochkov as Director formed the Bunavad airline. Bunavad ordered two examples of the then popular Junkers F.13 for delivery later that year. From the outset, Bunavad offered both passenger and mail/freight services. Bulgaria's first airmail postage stamps duly appeared on sale on 7 November 1927. An inauguration ceremony for the airline and its first scheduled air service, between Sofia, Ruse, and Varna, was held at Sofia Bozhurishte Airport on 25 October 1927. The Bulgarian government was represented by Reserve Lieutenant Colonel Kimon Georgiev, until recently Minister of Railways and Posts, whose title had been restyled for the occasion to Minister of Railways, Posts, and Aeronautics. His German counterpart was renowned air pioneer Fritz Horn of the Junkers company, who had arrived in a Junkers G.23. Also present were the then Mayor of Sofia Reserve General Vladimir Vazov, Sofia Metropolitan Bishop Stefan, Konstantsa, wife of then Prime Minister Andrey Lyapchev, the press, and many members of the public. Bunavad's two Junkers F.13s were christened at the ceremony, with Mrs Georgieva dedicating B BUNA with the name Lastovitsa (Bulgarian: "Ластовица", meaning "Swallow") and Mrs Lyapcheva dedicating B BUNB with the name Sokol (Bulgarian: "Соколъ", meaning "Falcon"). The aircraft then performed demonstration flights for the press and public, after which B BUNA departed on the airline's first scheduled service. Its three passengers were met at Varna by Metropolitan Bishop Simeon and a large crowd of wellwishers. After the Sofia Ruse Varna (and vice versa) service, Bunavad opened a service between Vidin, Ruse, and Varna and also between Sofia, Plovdiv, and Burgas (some sources claim Sofia Burgas with no intermediate stop). In late 1929, the Junkers company was forced to withdraw from the 1926 agreement due to the effects of the Great Depression. Bunavad continued operating amid drastically worsened business conditions until forced to wind up on an unknown date in 1930. Being a defeated power in World War I, Bulgaria was largely stripped of the right to have its own aviation by the Treaty of Neuilly sur Seine. This, added to the paucity of intergovernmental arrangements, largely put paid to any international services that might have been conceived by Bunavad or putative other Bulgarian airlines.

Инфрақұрылым

Бургас, Бунавад авиакомпаниясы құрылғанға дейін толыққанды халықаралық әуежайға ие болған, авиакомпания қызмет көрсететін қалалардың жалғыз бірі еді. 1927 жылы Бунавад және басқа авиакомпанияларға қызмет ету үшін Софияның Божуриште әуежайында шағын жолаушылар мен пошта терминалы ашылды. Варна қаласы да Бунавадтың іске қосылуына орай бір нысан ашты, бірақ ол кейін басқа жерге көшірілді. Қалған барлық терминалдар жаңа авиакомпанияның жұмысы үшін жаңадан салынды. Бунавад Софияның орталық Дондуков бульварынан бас кеңсе жалдады, сондай-ақ София орталығындағы екі орында және қызмет көрсететін әрбір қалада билет сату кеңселері болды. Авиакомпания Софияның Божуриште әуежайында ангарларды жалға алды, ол құрылғандығының құрметіне әуежай деп аталды.

Флот

Барлық қызметтер Junkers F.13 ұшақтарымен орындалды.