Фиджи мәдениетіндегі қастерлі табua – бұл спермалық киттің жылтыратылған тісі. Ол өте сирек, сыйлық ретінде немесе келісімдерде қолданылған. Скримшоу өнерінің пайда болуына әсер етті.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Шағылған теректі тісі
Polished tooth of a sperm whale
Табуа – фиджилік қоғамның маңызды мәдени нысаны болып табылатын, шағылған теректі тісі. Олар дәстүрлі түрде өтелмеген қарызды төлеу немесе құрмет көрсету үшін (севусеву деп аталады) сыйлық ретінде табыс етілді және бәсекелес басшылар арасындағы келіссөздерде маңызды рөл атқарды. Өлген еркектер табуамен бірге, соғыс клубымен және тіпті өлтірілген әйелдерімен бірге жерленді, оларға артық өмірде көмектесу үшін. Бастапқыда олар өте сирек кездесетін заттар болды, оларды жағаға шыққан киттерден және көршілес Тонгадан (осы әдеттен бастау алған болуы мүмкін) саудадан ғана алуға болар еді, бірақ 19 ғасырдың басында нарыққа мыңдаған тістер мен піл сүйегінен және морж сүйегінен жасалған жалған тістер енді. Бұл сауда еуропалық скреймшоу өнерінің дамуына әкелді. Бүгінде табуа фиджиліктердің өмірінде маңызды орынды сақтайды. Оларды сатпайды, бірақ үйлену тойларында, туған күндерде және жерлеу рәсімдерінде сыйлық ретінде жиі алмасады. Табуа сонымен қатар жарнамада сенімді символ немесе бренд ретінде қолданылады, мысалы, Fiji Airways компаниясының Tabua Club (жинақтаушы бағдарламасы) және бизнес-класс үшін Tabua Class бар. Олар сондай-ақ Фиджидің 20 центтік монетасында бейнеленген.
A tabua is a polished tooth of a sperm whale that is an important cultural item in Fijian society. They were traditionally given as gifts for atonement or esteem (called sevusevu), and were important in negotiations between rival chiefs. The dead men would be buried with their tabua, along with war clubs and even their strangled wives, to help them in the afterlife. Originally they were very rare items, available only from beached whales and from trade from neighbouring Tonga (where the practice may have originated), but when the market became known in the early 19th century thousands of teeth, and fake teeth made from ivory and walrus tusks entered the market. This trade led to the development of the European art of scrimshaw. Today the tabua remains an important item in Fijian life. They are not sold but traded regularly as gifts in weddings, birthdays, and at funerals. The tabua is also increasingly used in advertising as a trusted symbol or brand, for example Fiji Airways has a Tabua Club (frequent flyer) and a Tabua Class for business class. They also feature on the Fijian 20 cent piece.
Табуаның экспорты
Тәбуа – мәдени мүлік болғандықтан және тісі жойылып бара жатқан түрден алынғандықтан, Фиджиден тәбуа шығару жылына 225 экспортқа дейін қатаң шектеледі. iTaukei істер министрлігінің және CITES рұқсаттары қажет. Импорттаушы елдің шекара қызметкерлеріне CITES рұқсатының түпнұсқасы ұсынылуы тиіс, әйтпесе тәбуа тәркіленіп алуы мүмкін. 2007 жылы Жаңа Зеландия билігі жарамды CITES рұқсатысыз заңсыз экспортталғандықтан тәркіленген 146 тәбуаны Фиджи билігіне қайтарды.
As tabua are a cultural item and the tooth is sourced from an endangered species, the removal of tabua from Fiji is highly restricted at 225 exports per year. Permits from the Ministry of iTaukei Affairs are required as well as CITES permits. Original CITES permits must be presented to border officials of the importing country or tabua may be seized. In 2007, New Zealand authorities returned 146 tabua to Fijian authorities that had been seized due to having been illegally exported without valid CITES permits.