Кіріспе

U 852 – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде нацистік Германияның Кригсмаринесі үшін салынған IXD2 типті U қайығы. IX типті арнайы ұзақ қашықтықты су асты кемесі төрт мұрындық және екі корма торпеда түтігімен, сондай-ақ Focke Achgelis Fa 330 Bachstelze кабельмен буксирленетін қарауылдық гиропланерімен жабдықталған. Ол Бремен қаласында салынып, 1943 жылдың маусым айында құрастырылуы аяқталды. Оның командашысы капитан-лейтенант Хайнц Вильгельм Эк болды, ол кемені теңіз сынақтарынан өткізіп, 1944 жылдың 18 қаңтарында алғашқы соғыс патруліне шығарды. Эк және оның офицерлері – Еуропадағы Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында соғыс қылмыстары үшін сотталған жалғыз Кригсмарине су асты кемешілері. Олар 1944 жылы торпедалық шабуылдан зардап шеккен грек кемесінің аман қалғандарын өлтіргені үшін Гамбургтегі британдық әскери трибуналда (Нюрнберг процесімен бірге өткізілді) сотталды.

Дизайн

IXD2 типті неміс су асты қайықтары бастапқы IX типті су асты қайықтарына қарағанда едәуір үлкен болды. U 852 су бетінде болғанда ығысуы , ал су астында болғанда ығысуы болды. Су асты қайығының жалпы ұзындығы , қысым корпусының ұзындығы , ені , биіктігі және сусыру тереңдігі болды. Су асты қайығы екі MAN M 9 V 40/46 турбожұмыс істейтін төрт тактілі, тоғыз цилиндрлі дизельді қозғалтқыштарымен және екі MWM RS34.5S алты цилиндрлі төрт тактілі дизельді қозғалтқыштарымен жабдықталған, олардың жалпы қуаты су бетінде жұмыс істеу үшін , ал су астында жұмыс істеу үшін екі Siemens Schuckert 2 GU 345/34 екі жақты электр моторларының жалпы қуаты болды. Онда екі вал және екі винт болды. Су асты қайығына дейін тереңдікте жұмыс істеуге мүмкіндік берді. Су асты қайығының максималды су бетіндегі жылдамдығы , ал максималды су астындағы жылдамдығы болды. Су астында жүзген кезде қайық ; су бетінде жүзген кезде қайық сағат бойы жұмыс істей алатын еді. U 852 алты торпеда түтігімен (төрт тұмсыққа және екеуі кормаға орнатылған), 24 торпеда, бір SK C/32 теңіздік зеңбірегі, 150 оқ және 2575 оқты SK C/30 зеңбірегімен, сондай-ақ екі C/30 8100 оқты әуе шабуылына қарсы зеңбірекпен жабдықталған. Қайықта елу бес адам экипаж болды.

Пелеус

1944 жылдың басында «Крайгсмарин» У 852 суасты қайығын Үнді мұхитындағы теңіз жолдарына шабуыл жасап, одақтастардың Қиыр Шығыстағы соғыс күшін әлсірету үшін құпия миссияға жіберді. Бірақ, бұл сәтті орындалуы үшін суасты қайық Еуропадан сапарында жоғары деңгейдегі құпиялылықты сақтауы қажет еді. 13 наурызда Атлант мұхитында Фритаун ендігін кезіп өткенде, U қайығы жалғыз грек кемесі «Экті» байқады және міндетіне қарамастан, кемеге шабуыл жасауға шешім қабылдады. Кемеге қарап түнгі уақытқа дейін күткен соң, екі торпедамен батырылды. Алайда, «Пелеус» батқаннан кейін салдарда және сынықтарға жабысқан аман қалғандар бар, үлкен қалдықтар пайда болды. Экк бұл кез келген одақтас теңіз күзету ұшағына аймақта U қайығы бар екенін көрсетеді деп ойлады, сондықтан кіші офицерлеріне қол гранаталары мен автоматты қарулармен қалдықтарды жоюды бұйырды. Олар мұны экипаждың қалған бөлігі палуба астында болғанда жасады. 35 адамдық «Пелеус» экипажынан тек 3 адам ғана аман қалды.

Дахомиялық

Екі аптадан кейін U 852 1 сәуірде Кейптаун жанында британдық «Дахомиан» жүк кемесін батырды. Бұл жолы U 852 тірі қалғандарға шабуыл жасамай, келіп кетті.

Ұстау

1944 жылғы 30 сәуірде U 852 Үнді мұхитында Аденнен ұшып келген Vickers Wellington бомбалаушы ұшағынан байқалды. Әуе шабуылынан түскен тереңдік бомбаларынан зақымдану салдарынан суға батып қалу мүмкіндігінен айырылғаннан кейін, ол Сомали жағалауына бет алды. Бірақ, құрлыққа жеткенге дейін 621 эскадрильясының алты RAF бомбалаушы ұшағынан шабуылға ұшырады. Эк жағалаудан шамалы қашықтықтағы коралл рифінде кемені құрлыққа тіреуге мәжбүр болды. Соқтығысу кезінде жеті экипаж мүшесі қаза тапты, ал қалғандары жағаға қашып кетті. 58 адам Сомалиленд түйе корпусы мен жергілікті жасақтар тарапынан тұтқындалды. Британдық комиссия кемеге кіріп, апатқа ұшыраған U қайығын тексеріп, Эктің Кригстагебугін ("Соғыс күнделігін") алып шықты, бұл оған және оның экипажына қарсы одақтастардың ісін құруда шешуші рөл атқарды. Британдықтар сондай-ақ Fa 330 Bachstelze роторлық желкенін – бір адаммен буксирленетін әуе бақылау платформасын да тапты.