Хорватиядағы Пашман аралы: географиясы, халқы, елді мекендері туралы толық ақпарат. Әдемі Адриатика теңізінде орналасқан, көгалды аралдардың бірі. 🏞️🇭🇷
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Хорватиядағы Пашман аралы – Хорватияның Солтүстік Далмация жағалауындағы Адриатика теңізінде орналасқан, 60,11 км² ауданы бар арал. Ол Задар қаласының оңтүстігінде, солтүстік-батысында Углеан, батысында Иж, оңтүстік-батысында Дуги Оток және Жут аралдарымен қоршалған. 2011 жылғы халық санауы бойынша аралда 2845 адам тұрады. Аралда 10 елді мекен бар: Ждрелак, Бань, Доброполяна, Невиджане, Мрляне, Баротул, Пашман және Край – Пашман муниципалитетіне, ал Угринич және Ткон – Ткон муниципалитетіне қарасты. Хорватия архипелагындағы аралдардың арасында Пашман жалпы ауданына шаққанда ең көп жасыл көлемге ие. Аумағы бойынша архипелагта 12-ші орында тұрады. Бұған қоса, Адриатика теңізіндегі ең таза су осы аралдың маңында, су ағындарының үнемі өзгеруіне байланысты кездеседі.
Island of Croatia
the island
Pašman is an Adriatic island off the coast of northern Dalmatia in Croatia with an area of 60.11 km2, located to the south of Zadar, surrounded by the islands of Ugljan to the northwest, Iž to the west, and Dugi Otok and Žut to the southwest. The island is inhabited by 2,845 people, according to the 2011 census. There are 10 settlements on the island; Ždrelac, Banj, Dobropoljana, Neviđane, Mrljane, Barotul, Pašman and Kraj, belonging to the Municipality of Pašman, and Ugrinić and Tkon, belonging to the Municipality of Tkon. Among all islands in the Croatian archipelago it is Pašman that has the biggest green surface considering its total area. It is the 12th largest island in the archipelago by land area. It is also known to have the cleanest water in the Adriatic due to the constantly changing currents.
Тарих
Сирек кездесетін Тас дәуірінің табылыстарынан өзге, көптеген қола және темір дәуірінің бекіністері аралдың ерте мекендегенін растайды. Рим авторлары Пашманды Либурния аралдарының қатарына жатқызады. Либурния кезеңінен аралдағы елді мекендердің бірінің ең ерте белгілі аты – Катан (қазіргі Ткон). Аралдың ең ерте белгілі аттары (Flaveico немесе Insula Postimana) римдік отарлаумен байланысты болуы мүмкін. Пашман бұғазының қорғалған су жолы ретіндегі маңыздылығына байланысты, аралдың шығыс жағында ежелгі дәуірде тығыз халық қоныстанған. Пашман Задар аймағына қарасты болған, бірақ онда ірі қалалық типтегі елді мекендер қалыптаспаған. Константин VII Порфирогенит шамамен 10 ғасырдың ортасында Пашманды атап көрсеткен, ал оның жазбалары сол кезде аралда адам тұрмағанын көрсетеді. Орта ғасырларда Пашманның көп бөлігі Задардың ақсүйектеріне, тұрғындарына және шіркеу мекемелеріне тиесілі болды. Пашмандағы алғашқы бенедикттік иелік – Невиджанедегі Әулие Михаил, Задардағы Әулие Кризогонус монастырына қарасты, ол 11 ғасырда айтылған. Сол кезде арал Биоград епархиясының құрамында болған сияқты. Кейбір деректерге сәйкес, Биоград епископы Престанций 1076 жылы Биоградтағы (1059 жылы құрылған) Әулие Иоанн монастырына Цоковац төбесіндегі Әулие Косма мен Дамиан шіркеуін сыйға берген. 1125 жылы Венецияның Биоградты қиратуынан кейін Роговская аббаттығы сонда көшірілді. 1202 жылы крестшілердің Задарды қоршауы кезінде Задар капелласы Цоковацқа орналастырылды және қаланың ақсүйектері қашып кетті. 1345 жылы Задарды қоршағанда Венециялық Әулие Косма мен Дамиан монастыры қиратылып, монахтар тұтқындалды және мұрағаттар алынып кетті. 1358 жылы Задар шартынан кейін аббаттық қайта жаңғыртылды, сол кезде жаңа монастырлық шіркеу салынды. Францискан дәстүрі аралдағы монахтықтың бастауын Әулие Франциск заманымен байланыстырса да, францискандар алғаш рет 1380 жылы провинцияның монастырларының тізімінде Пашманда пайда болды. Крайдтағы Әулие Дюже монастыры 1390 жылы Босниялық францискандар үшін, бұрыннан бар Әулие Дюжам шіркеуінің жанында салынды. 1434 жылы жерді басқару құқығын берумен (шіркеу жерін басқаруға және жалға беруге берумен) және Османдық шапқыншылықтарға байланысты жерді жоғалтумен монастырь біртіндеп әлсіреп қалды. 1467 жылы Босниялық францискандарға монастырда тұруға тыйым салған шешімге қарамастан, Босниямен байланыс үзілген жоқ. Француз үкімдігі кезінде Далмацияда аббаттық таратылды (1808), бірақ діни қауым 1956 жылы қайта құрылды, сондықтан ол бүгінгі күнге дейін Хорватиядағы жалғыз ерлер бенедикттік монастыры болып табылады. Дюже шіркеуі 16 ғасырда қайтадан салынды; шіркеу порталының үстінде Далмацияның қамқоршысы – Әулие Иеронимнің бейнесі бар, ол А. Алешидің еңбегі. Пашманның Әулие Косма мен Дамиан монастыры Солтүстік Далмацияда глаголиттік сауаттылықтың таралу орталықтарының бірі болды. Монастырда көптеген глаголиттік қолжазбалар жасалды, оның ішінде 11 ғасырда латын тілінен көне славян тіліне аударған Әулие Бенедикт ережесі бар. Прагаға глаголиттік және көне славян тілдерін оқыту үшін Пашман монахтары барған деп есептеледі.
In addition to rare Stone Age finds, many Bronze and Iron Age fortifications confirm the early settlement of the island. Roman writers count Pašman among the Liburnian islands. From the Liburnian period comes the oldest known name of one of the island settlements: Katan (today's Tkon). The oldest known names of the island (Flaveico or Insula Postimana) can be associated with Roman colonisation. Due to the importance of the Pašman Channel as a protected waterway, the eastern side of the island was densely populated in antiquity. Pašman belonged to the Zadar area, but no larger urban type settlement developed on it. Constantine VII Porphyrogenitus probably mentions Pašman in the middle of the 10th century, and his records show that the island was uninhabited at the time. In the Middle Ages, most of Pašman was owned by the nobles of Zadar, citizens and church institutions. The first Benedictine estate on Pašman, St. Michael's in Neviđane, owned by the Zadar Monastery of St. Chrysogonus, mentioned in the 11th century. The island seems to have been part of the Diocese of Biograd at that time. According to some sources, the Bishop of Biograd Prestancije ceded in 1076 to the monastery of St. John in Biograd (founded 1059) the Church of St. Cosmas and Damian on the hill Ćokovac above Tkon. After the Venetian destruction of Biograd in 1125, the seat of Rogovska Abbey was moved there. After the Crusaders' Siege of Zadar in 1202, the Zadar Chapter was located on Ćokovac and the city's nobility escaped. During the Siege of Zadar in 1345, the Venetian Monastery of St. Cosmas and Damian were destroyed, the monks captured and the archives taken away. The abbey was rebuilt after the Treaty of Zadar in 1358, when a new monastery church was built. Although the Franciscan tradition connects the beginnings of monasticism on the island with the time of St. Francis, the Franciscans first appeared on Pašman in the list of monasteries of the province around 1380. The monastery of St. Duje in Kraj was built for the Franciscans of Bosnia in 1390 near the already existing Church of St. Dujam. With the transfer of the command (church property given to the administration and lease) in 1434, and the loss of land ownership due to the Ottoman conquests, the monastery gradually weakened. Ties with Bosnia were not severed despite the 1467 decision that banned Bosnian Franciscans from staying in the monastery. The settlement that was formed around the monastery by settling the population of refugees before the Ottomans forms the core of today's place. During the French rule in Dalmatia, the abbey was abolished (1808), but the religious community was rebuilt in 1956, so that it is, to this day, the only male Benedictine monastery in Croatia. The monastery Church of St. Duje was thoroughly rebuilt in the 16th century; above the church portal there is a relief of St. Jerome, the patron saint of Dalmatia, work of A. Aleši. The Pašman Monastery of St. Cosmas and Damian was one of the centers of the spread of Glagolitic literacy in the northern Dalmatia. Numerous Glagolitic manuscripts were created in the monastery, of which the Rule of St. Benedict, whose translation from Latin into Old Slavonic was made as early as the 11th century. It is believed that it was the Pašman monks who traveled to Prague as teachers of Glagolitic and Old Slavonic.
География
60 км² аумағы және 70 км тілтілген жағалауы бар, ол Хорватияның ірі аралдарының бірі. Ол Углян аралымен Ждрелак көпірі арқылы байланысты, ал Пашман каналы құрлықтан бөліп тұрады, оның кейбір жерлерінде ені 2 км-ге жетеді. Бұл сонымен қатар материкке ең жақын аралдардың бірі. Ол Задар архипелагында, Задар және Биоград-на-Море қалалары арасында орналасқан. Жерорта теңізі климаты флора мен фаунаның бай әлемін, көптеген дәрілік және хош иісті өсімдік түрлерін қалыптастырды, ал теңіз түбінде Хорватия Адриатикасының барлық моллюскалар мен балық түрлері сақталған. Теңіз таза, жағажайлары кешенді және тасты, көптеген шағын тұрақтар бар. Пашман маңында теңіз ағындары әр 6 сағат сайын өзгереді, сондықтан жергілікті теңіз Адриатикадағы ең таза теңіздердің бірі болып табылады. Аралдың шығыс жағында ұзын тасты жазықтары бар табиғи тау жыныстарының арасында мөлдір теңізде жүзуге болады. Көптеген құрылыстар теңіз жағасында және жағажайлардың бойында орналасқан.
With an area of 60 km2 and 70 km of indented coastline, it is one of the larger Croatian islands. It is connected to the island of Ugljan by the Ždrelac Bridge, and is separated from the mainland by the Pašman Channel, which in some places is only 2 km wide. It is also one of the islands closest to the mainland. It is located in the Zadar archipelago, between the cities of Zadar and Biograd at Sea. The Mediterranean climate has developed a rich world of flora and fauna, many species of medicinal and aromatic plants, and the seabed preserves all species of shellfish and fish of the Croatian Adriatic. The sea is clean, the beaches are pebble and rocky, with countless little docks. Near Pašman, sea currents change every 6 hours and that is why the local sea is among the cleanest on the Adriatic. On the east side of the island you can swim among natural rocks with long stone plateaus and crystal clear sea. Most facilities are located directly by the sea and the beaches.
Көлік
Аралға Задардан пароммен, Задар-Преко (Углиан аралы) бағыты бойынша және содан кейін D110 мемлекеттік жолы мен Ждрелак көпірі арқылы жетуге болады. Екінші паром желісі Биоградтан шығып, Пашман аралындағы Тконға апарады. Аралдағы барлық елді мекендер аралдық жолмен байланысқан. Бұл арал Углиан аралынан Кіші Ждрелак каналымен бөлінген. Бұл канал 1883 жылы қазылып, 1979 жылы 4 метрге дейін тереңдетілді және Ждрелакта көпір салынды. Көпір 2010 жылы жаңартылып, кеңейтілді. Бұрын аралдар арасында шоқ болған, одан жүріп өтуге болыпты.
The island can be reached by ferry from Zadar, the line Zadar Preko (island of Ugljan) and then the state road D110 and the Ždrelac Bridge. The second ferry line departs from Biograd and leads to Tkon on the island of Pašman. All places on the island are connected by an island road. It is separated from the island of Ugljan, with which it was connected in the recent past by a shoal that could be crossed, by the Little Ždrelac canal dug in 1883, and in 1979 deepened to a depth of 4 meters and bridged by a bridge in Ždrelac. The bridge was renovated and made bigger in 2010.
Экономика
Пашман аралы құрлыққа қарайтын солтүстік жағындағы әдемі құмды жағажайларымен және қарағайлы ормандарымен танымал. Пашман қалалары шағын және тыныш болғандықтан, демалу мен сауығуға өте қолайлы. Пашманның барлық кішкентай ауылдарында бірнеше дүкендер, таверналар және басқа да қызмет көрсету орындары бар. Аралдың оңтүстік жағы тиынды табиғатқа, көптеген шығанақтарға, көк теңізге, ескі балықшылар үйлеріне толы, сонымен қатар Корнати ұлттық паркінің әсем көрінісін ұсынады. Бұл жағында жолдар жоқ, сондықтан Робинзон Крузо стиліндегі демалысқа арналған өте танымал орын. Типикалық арал қалаларының 3100 тұрғынының көп бөлігі дәстүрлі түрде балық аулау және шаруашылықпен айналысады, ал соңғы кезде туризм саласында да жұмыс істейді. Дамыған туристік инфрақұрылым бар: түрлі санаттағы бөлмелер, пәтерлер, демалыс үйлері, пансионаттар, автотұрақтар, таверналар және көптеген жергілікті теңіз өнімдерін ұсынатын мейрамханалар қызмет көрсетеді.
Pašman is known for its beautiful sandy beaches and pine forests on the north side of the island facing the mainland. Pašman towns are small and quiet and therefore suitable for rest and relaxation. In all small villages of Pašman there are several shops, taverns and other service activities. The south side of the island abounds in untouched nature, numerous bays, blue sea, old fishermen's houses and all with a view of the Kornati National Park. This side of the island is without roads and as such is very popular for Robinson Crusoe style holidays. Most of the 3,100 inhabitants of typical island towns are traditionally engaged in fishing and farming, and more recently in tourism. A rich tourist offering has been developed: rooms of several categories, apartments, holiday homes, boarding houses, car camps, taverns and restaurants serving numerous types of local fresh seafood.