Невропатология – жүйке жүйесі тіндерінің ауруларын зерттейтін мамандық. Диагностика, нейрохирургия, сот медицинасымен байланысты. Невропатиядан өзгеше!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жүйке жүйесі тіндерінің ауруларын зерттеу
Study of disease of nervous system tissue
Нейропатология – жүйке жүйесі тіндерінің ауруларын зерттеу саласы болып табылады, көбінесе бұл шағын хирургиялық биопсиялар немесе толық денелік аутопсиялар түрінде жүзеге асырылады. Нейропатологтар әдетте анатомиялық патология бөлімінде жұмыс істейді, бірақ неврология және нейрохирургия сияқты клиникалық салалармен тығыз байланыста жұмыс істейді, олар диагноз қою үшін көбінесе нейропатологияға жүгінеді. Нейропатология сонымен қатар сот медицинасына да қатысты, себебі мидың ауруы немесе миға келген жарақат өлімнің себебімен байланысты болуы мүмкін. Нейропатологияны невропатиямен шатастыруға болмайды, невропатия – жүйке тіндеріне қарағанда жүйкелердің өзінің бұзылуын (көбінесе шеттік жүйке жүйесінде) білдіреді. Нейропатологияда жүйке жүйесінің және тіндердің мамандану салалары бірігіп, бір ғылыми зерттеу саласын құрайды.
Neuropathology is the study of disease of nervous system tissue, usually in the form of either small surgical biopsies or whole body autopsies. Neuropathologists usually work in a department of anatomic pathology, but work closely with the clinical disciplines of neurology, and neurosurgery, which often depend on neuropathology for a diagnosis. Neuropathology also relates to forensic pathology because brain disease or brain injury can be related to cause of death. Neuropathology should not be confused with neuropathy, which refers to disorders of the nerves themselves (usually in the peripheral nervous system) rather than the tissues. In neuropathology, the branches of the specializations of nervous system as well as the tissues come together into one field of study.
Әдістеме
Нейропатологтың жұмысы көбінесе ми мен жұлынның аутопсиялық немесе биопсиялық тіндерін зерттеуден тұрады, бұл ауруды диагностикалауға көмектеседі. Ми мен жұлыннан басқа, көздің, жүйкелердің, бұлшық еттердің және ісіктердің тіндері де тексеріледі. Биопсия әдетте радиологиялық бейнелеу арқылы масса анықталғаннан кейін қабылданады, ал бейнелеу пациенттің шағымдары мен симптомдарына байланысты жүргізіледі. Пациенттегі зақымдануларды анықтау үшін КТ және МРТ сканерлері де қолданылады. Ал аутопсия жағдайында нейропатологтың міндеті – деменция, Паркинсон ауруы және орталық нерв жүйесіне әсер ететін басқа да ауруларды постмортомдық диагностикалау. Тін үлгілері зертханада диагностика мақсатында, сондай-ақ сот-медициналық сараптама кезінде өлімнің себебін анықтау үшін зерттеледі. Биопсия теріден де алынуы мүмкін. Эпидермалық жүйке талшықтарының тығыздығын тексеру (ENFD) – бұл жақында дамыған нейропатологиялық тест, онда кішкентай талшықты нейропатияларды анықтау үшін тері биопсиясы жасалып, терідегі жүйке талшықтары талданады. Бұл патологиялық тест қазіргі кезде таңдалған зертханаларда және көптеген университеттерде қолжетімді болып келеді; ол дәстүрлі шұңқырлық жүйке биопсиясынан гөрі аз инвазивті болып табылады. Ол ауыртпалы кішкентай талшықты нейропатияларды анықтау үшін қолданылады. Нейропатологтар ауруханалық зертханаларда және клиникаларда, университеттерде немесе жағдайға қарай мемлекеттік мекемелерде жұмыс істейді. Олар көбінесе пациенттермен емес, тек медициналық қызметкерлермен немесе басқа да ресми тұлғалармен жұмыс істейді. Олар басқа неврологтар мен/немесе дәрігерлер ұсынған ақпарат негізінде зерттеу жүргізеді. Сондай-ақ нейропатологтар сот-медициналық жобалар үшін сот-медициналық сарапшылардың немесе моргтың кеңселерінде зерттеулер жүргізе алады. Нейропатологтардың басты мақсаты – медициналық мәселені анықтау, содан кейін пациенттің тінін емдеу үшін уақыт белгілеу.
The work of the neuropathologist consists largely of examining autopsy or biopsy tissue from the brain and spinal cord to aid in diagnosis of disease. In addition to brain and spinal cord, tissues of the eyes, nerves, muscles, and tumors are examined. A biopsy is usually requested after a mass is detected by radiologic imaging, the imaging in turn driven by presenting signs and symptoms of a patient. CT and MRI scans are also used to discover lesions in the patient. As for autopsies, the work of the neuropathologist is to make post mortem diagnosis of diseases such as dementia, Parkinson's disease and other conditions that affect the central nervous system. Tissue samples are researched within the lab for diagnosis, and in forensic investigations to clarify the cause of death. Biopsies can also consist of the skin. Epidermal nerve fiber density testing (ENFD) is a more recently developed neuropathology test in which a punch skin biopsy is taken to identify small fiber neuropathies by analyzing the nerve fibers of the skin. This pathology test is becoming available in select labs as well as many universities; it replaces the traditional sural nerve biopsy test as less invasive. It is used to identify painful small fiber neuropathies. Neuropathologists work in hospital labs and clinics, universities, or with the government depending on the situation. They often do not work with patients but only with medical professionals or other officials behind the scene. They research using information given to them by other neurologists and/ or physicians. Neuropathologists may also research in coroner's or morgue offices for forensic projects. The ultimate goal of neuropathologists is to find the medical issue and then formulate a timeline in which to cure the patient's tissue.
Мамандандыру бағыты
Көптеген ағылшын тілдес елдерде нейропатология анатомиялық патологияның бір тармағы саналады. Ал, неміс тілдес елдерде тарихи жағдайдың өзгешелігіне байланысты нейропатология бойынша тәуелсіз университет кафедралары және тіпті нейропатология институттары бар. Нейропатология саласында маманданған дәрігер, әдетте, анатомиялық немесе жалпы патологиядағы резидентурадан кейін феллоушыпты аяқтағаннан соң нейропатолог деп аталады. Күнделікті клиникалық практикада нейропатолог басқа дәрігерлерге консультант болып көмектеседі. Егер жүйке жүйесінің ауруына күдік туса және диагнозды аз инвазивті әдістермен қою мүмкін болмаса, жүйке тінінің биопсиясы алынып, нейропатологқа жіберіледі, ол микроскоп немесе белгілі бір молекулалық әдістерді пайдаланып нақты диагноз қояды. Еуропадағы көптеген нейропатологтар клиникалық нейронауқалары (нейрология, психиатрия) және патология саласында да білім алған.
In many English speaking countries neuropathology is considered a subfield of anatomical pathology. In contrast, there are a number of independent university chairs in neuropathology and even institutes of neuropathology in German speaking countries due to a different historical background. A physician who specializes in neuropathology, usually by completing a fellowship after a residency in anatomical or general pathology, is called a neuropathologist. In day to day clinical practice, a neuropathologist is a consultant for other physicians. If a disease of the nervous system is suspected, and the diagnosis cannot be made by less invasive methods, a biopsy of nervous tissue is taken and sent to the neuropathologist, who examines it using a microscope or certain molecular methods to make a definitive diagnosis. Many neuropathologists in Europe have a background in the clinical neurosciences (neurology, psychiatry) as well as pathology.
АҚШ жүйесінде
Невропатологтар – медицина докторы (MD) немесе остеопатия докторы (DO) дәрежесі бар дәрігерлер. Олар 3 немесе 4 жыл анатомиялық патология резидентурасын аяқтағаннан кейін 2 жыл нейропатология феллоушып бағдарламасын бітіруі және анатомиялық патология мен нейропатология салаларында Америка патологиялық кеңесінен сертификат алуы тиіс. Бұл көптеген басқа елдердегідей невропатологиялық оқытудан кем мамандандырылған. Көптеген невропатологтардың осымен байланысты Ph.D. дәрежесі болуы да жиі кездеседі. Нейропатологтар күшті коммуникациялық дағдыларға ие болуы керек, себебі олар нәтижелерді талдап, пациенттерге және/немесе дәрігерлерге оларды жазбаша немесе ауызша түсіндіре алуы тиіс.
Neuropathologists are physicians with a Doctor of Medicine (MD) or Doctor of Osteopathic Medicine (DO) degree. They must finish either 3 or 4 years of an anatomical pathology residency followed by 2 years of a neuropathology fellowship and be certified by the American Board of Pathology in both anatomical and neuropathology. This is less specialized neuropathology training than in most other countries. It is also quite common for neuropathologists to have a Ph. D. in a related field. Neuropathologists must have strong communication abilities as they must analyze results and be able to explain the results to patients and/ or physicians (in paper or verbally).
Ұлыбритания/Канада/Коммуналдық жүйеде
Нейропатологтар – Ұлыбританиядағы Бас медициналық кеңесте тіркелген медициналық білімі бар дәрігерлер. Нейропатология бойынша аспирантуралық біліктілік Ұлыбритания Корольдік патологтар колледжі бақылауымен жүзеге асырылатын оқу және емтихан арқылы алынады. Нейропатолог анатомиялық патология саласында оқып, содан кейін жүйке жүйесі мен бұлшық ет ауруларын диагностикалау бойынша білім алады. Басқа еуропалық және Достастық елдеріндегі оқыту үдерісі де ұқсас. Канадада нейропатологтар Канаданың Дәрігерлер мен хирургтар Корольдік колледжінің 5 жылдық нейропатология резидентурасын аяқтайды, оның ішінде бір жыл клиникалық медицина және бір жыл анатомиялық патологияны қамтиды. Нейропатологтардың көптегені осы саладағы PhD дәрежесіне ие. Орталық жүйке жүйесі тіндерін тексерумен қатар, нейропатологқа бұлшықет және шеткі жүйке биопсияларын тексеру жұмысы да жүктеледі. Бұлшықет биопсиясы бұлшықет ауруларын (мысалы, полимиозит, митохондриялық миопатия және т.б.) диагностикалауға көмектеседі. Шеткі жүйкелер васкулит және амилоидоз сияқты жағдайларға байланысты шеткі нейропатияға күдік тудыратын пациенттерді тексеруге арналған бағалаудан өтеді. Нейропатология – зерттеуге бағытталған маңызды сала.
Neuropathologists are medically qualified practitioners who are registered with the General Medical Council in the UK. A postgraduate qualification in neuropathology is obtained through training and an examination overseen by the Royal College of Pathologists UK. A neuropathologist has training in anatomic pathology followed by training in relation to diagnosis of diseases of the nervous system and muscle. The training in other European and commonwealth countries is similar. In Canada, Neuropathologists complete a 5 year Royal College of Physicians and Surgeons of Canada Neuropathology residency including a year of clinical medicine and a year of anatomical pathology. It is quite common for neuropathologists to have PhDs in a related field. In addition to examining central nervous system tissue, the neuropathologist usually is assigned the task of examining muscle and peripheral nerve biopsies. Muscle biopsies are taken to aid in the diagnosis of muscle diseases (such as polymyositis, mitochondrial myopathy, etc.). Peripheral nerve is assessed to help work up patients with suspected peripheral neuropathies secondary to such conditions as vasculitis and amyloidosis. Neuropathology is a heavily research oriented field.
Тарихи және қазіргі танымал тұлғалар
Сантьяго Рамон и Кахал қазіргі заманғы нейроанатомияның негізін қалаушылардың бірі саналады. Алцгеймер ауруымен аталатын Алоис Альцгеймер осы салаға маңызды үлес қосқан маңызды тұлғалардың бірі болып есептеледі. Әлем бойынша миға әсер ететін ауруларды (дегенеративті аурулар, қыртыстық склероз, инсульт, ми ісіктері, жарақаттар және нейромышекеттік аурулар) түсінуге бағытталған маңызды клиникалық және зерттеу жұмыстарын атқарған көптеген нейропатологтар бар. Олардың көпшілігі Халықаралық Нейропатология Қоғамының (ISN) мүшелері. Америка Құрама Штаттарында тәжірибе тартатын нейропатологтар Америка Нейропатологтар Қауымдастығының (AANP) веб-сайтында қолжетімді Мүшелік тізіліміне жүгінуі тиіс. Сондай-ақ, әлемнің басқа да елдері мен/немесе аймақтарындағы (Британ, Еуропалық, Канадалық және т.б.) көптеген нейропатология қоғамдарының мүшелік каталогтары да бар.
Santiago Ramon y Cajal is considered one of the founders of modern neuroanatomy. Alois Alzheimer, the person after whom Alzheimer's disease is named, is considered an important early contributor to the field. There are many neuropathologists around the world who have made important clinical and research contributions toward our understanding of diseases that specifically affect the brain (degenerative diseases, multiple sclerosis, stroke, brain tumors, trauma and neuromuscular diseases). The majority are members of the International Society of Neuropathology (ISN). For neuropathologists practicing within the United States of America please refer to the Membership Directory available through the American Association of Neuropathologists (AANP) website. There are also Membership Directories available for many of the neuropathology societies that exist in other specific countries and/or regions of the world (British, European, Canadian etc. ).
Алға қарай
Қазіргі уақытта нейроғылым саласындағы дұрыс оқытудың маңыздылығын баса назар аударатын Еуропалық нейропатология емтиханы құрылып жатыр (www.eurocns.org). Нейропатологияның ең соңғы халықаралық конгресі 2018 жылдың қыркүйек айында Токио қаласында (Жапония) өтті.
A European Board Examination in Neuropathology which emphasizes the importance of proper training in the neurosciences is currently being established (www. euro cns. org). The most recent international congress of neuropathology was held in Tokyo, Japan, in September 2018.
Журналдар
Академиялық нейропатологияға бірнеше мамандандырылған нейропатология журналдары қызмет етеді. Acta Neuropathologica – ең жоғары әсер ету көрсеткішіне ие нейропатология журналы. Кейбір журналдар ұлттық немесе халықаралық нейропатология қауымдастықтарының қолдауында: Brain Pathology – Халықаралық нейропатология қоғамының ресми журналы, Neuropathology & Applied Neurobiology – Британдық нейропатология қоғамының демеушілігімен шығарылады, Journal of Neuropathology & Experimental Neurology – Американдық нейропатологтар қауымдастығының (AANP) ресми журналы, ал "Neuropathology" – Жапондық нейропатология қоғамының ресми журналы.
Academic neuropathology is served by several specialist neuropathology journals. Acta Neuropathologica is the neuropathology journal with the highest impact factor. Some journals are sponsored by national or international neuropathology associations: Brain Pathology is the official journal of the International Society of Neuropathology, Neuropathology & Applied Neurobiology is sponsored by the British Neuropathological Society, the Journal of Neuropathology & Experimental Neurology is the official journal of the American Association of Neuropathologists (AANP) and "Neuropathology" is the official journal of the Japanese Society of Neuropathology.