Шотландиядағы Хантингтауэр қалысы

Кіріспе

Шотландиядағы Перт және Кинросс округіндегі сарай

Хантингтауэр сарайы, бұрын Рутвен сарайы немесе Рутвен орны деп белгілі болған, А85 және А9 тас жолдарының жанында, Перт қаласының орталығынан солтүстік-батысқа қарай 5 шақырым жерде, Орталық Шотландияда, Криффке баратын басты жолда орналасқан. Бұл қамал туралы жергіліктіктерде көптеген әңгімелер сақталған.

Тарих

Хантингтауэр қамалы 14 ғасырға дейін Баденох иелеріне тиесілі болғандықтан салынған. Александр Стюарт, Букан графы, жасаған зұлымдықтары үшін Баденохтың қасқыры атанды және 1394 жылы осы қамалда қайтыс болды. Кейін, 15 ғасырда қамал Хантли немесе Рутвен тайпаларына тиесілі болды. Шамамен бірнеше ғасыр бойы ол "Рутвен үйі", "Рутвен қамалы" немесе жай ғана "Риффен" деп белгілі болды. 1600 жылы Гоури қастандығына қатысқандықтан Рутвен отбасы мүліктерінен айырылып, Парламент шешімімен Рутвен есімі жойылды. Замандас жазушылардың баяндамасы бойынша, "бұрынғы Ryven деп аталған үй енді Huntynge towre деп аталады" және "Riven үйі Hunt towre деп аталады". Рутвендердің жақын жердегі Перт қаласында Гоури үйі деп белгіленген салтанатты үйі болған. Шотландия королевасы Мэри 1565 жылдың 25 маусымы мен 16 қыркүйегінде қамалға келді. Регент Мортон 1575 жылдың қыркүйегінде Файф аймалында саяхат жасады. Баллинбрейх қамалында болғанда, ол Джеймс Рутвеннің крещениесіне Хантингтауэрге (Рутвенге) шақырылды. 1582 жылдың жазында қамал 4-ші Рутвен лорды, сондай-ақ Гоуридің 1-ші графы және олардың отбасымен басқарылды. Гоури Мэри королевасының ұлы, жас король Джеймс VI-ны құлату жоспарын жасады. 1582 жылдың 23 тамызында Гоури және оның серіктері жас корольді тұтқынға алып, 1583 жылдың 27 маусымында қашып кеткенше 10 ай бойы оны қамауда ұстады. Бұл оқиға "Рутвеннің шабуылы" деп танылды. Осы қастандықтың артында тұрған протестанттар корольді бақылау арқылы билікке ие болуды көздеді. Джеймс ақырында қашып, Гоуриді кешірді, бірақ Гоури мен басқалардың корольді құлатуға жасаған екінші әрекетінен кейін, Гоури өлім жазасына кесілді және оның мүлігі (Хантингтауэрді қоса) коронаға қайтарылды. 1584 жылдың қыркүйегінде неміс саяхатшысы Люпольд фон Ведельдің хабарлауынша, Джеймс VI және оның жас туысы Леннокс герцогы Людовик қамалға келді. Шамамен 10 күннен кейін, жақын маңдағы Перт қаласында оба ауруының таралуы туралы хабар келді, онда кейбір қызметшілер тұрды. Сондықтан король және бірнеше серігі Таллибардин қамалына, содан кейін Стирлинг қамалына аттанды. Корольдік үйдің қалған бөлігі Хантингтауэрде карантинде қалды. 1586 жылы қамал мен жерлер Рутвен отбасына қайтарылды. Король 1587 жылдың қыркүйегінде бір аптаға келді. Алайда, 1600 жылы Джон және Александр Рутвендер король Джеймсті құлатуға тырысқаны үшін айыпталып, Перттегі Рутвен үйі Гоури Хауста корольдің қарулы күштерімен өлтірілді. Бұл жолы король кешірімді болмады: ол мүлікті тәркілеумен қатар, Рутвен есімін жойды және оның мұрагерлеріне атақ немесе жер иеленуге құқық бермеді. Осылайша Рутвен әулеті тоқтатылды және патша жарлығымен қамалдың аты Хантингтауэр деп өзгертілді. Дэвид Мюррей, Стормонттың 1-виконты қамалдың күзетшісі болып тағайындалды. Джеймс VI 1601 жылдың сәуір айында қамалға келді және хаттарына "Хантингтауэр" деген жаңа атауды жазды. 1605 жылы Тайлық кеңес Хантингтауэрдің ормандары, аулалары немесе бақтары мен терезелері Грегор тайпасының мүшелерімен зардап шеккенін естіді. 1623 жылы король Джеймс қамалға жөндеу қажет екенін естіп, өзінің геодезисі Джеймс Мюррейге есеп беруді бұйырды. Сол жылы жөндеу жұмыстары туралы ешқандай мәлімет жоқ. Қамал 1643 жылға дейін коронаның иелігінде болды, содан кейін ол Мюррей Туллибардин отбасына берілді (олардан Атхолл және Мэнсфилд герцогтары шықты). Джон Мюррей, Атхоллдың 1-ші герцогы қамалға қоныстанды, оның әйелі Мэри Росс 1717 жылдың 7 ақпанында ұл табалды. Қамалға немқұрайлы қараушылық басталып, леди Мэри 1767 жылы қайтыс болғаннан кейін, ол ауыл шаруашылығы жұмысшыларынан басқа, тұрғын орын ретінде тасталды. Қамалдың соңғы тұрғындары - қамалдың күзетшісі Нил Коуанның отбасы болды. Коуан отбасы - Нил, Маргарет, Александр және Лорейн 2002 жылдың соңында кетіп қалды. Бүгінде қамалға барлық желаушылар келе алады және кейде неке тойларына арналған орын ретінде пайдаланылады. Ол Historic Scotland қамқорлығында (жыл бойы ашық; кіру ақысы бар).

Huntingtower Castle was built at least by the 14th century as it was one of the castles owned by the Lords of Badenoch. Alexander Stewart, Earl of Buchan, called the Wolf of Badenoch for his misdeeds, died there in 1394. Later, in the 15th century the castle was claimed by the Huntly family, or by the Clan Ruthven family. It was known for several hundred years as the 'House (or 'Place') of Ruthven' or 'Ruthven Castle', or simply 'Ryffane', until the family was forfeited for the Gowrie Conspiracy in 1600 and the Ruthven name was suppressed by Act of Parliament. As contemporary writers reported, the "prinsipall howse callyd Ryven is now callyd the Huntynge towre" and, "the House of Riven to be called Hunt towre". The Ruthvens also had a substantial townhouse in nearby Perth, called Gowrie House. Mary, Queen of Scots visited on 25 June and 16 September 1565. Regent Morton made a progess in Fife in September 1575, and while he was at Ballinbreich Castle he was summoned to Huntingtower (Ruthven) to the christening of James Ruthven, the heir. In the summer of 1582, the castle was occupied by the 4th Lord Ruthven, who was also the 1st Earl of Gowrie, and his family. Gowrie was involved in a plot to kidnap the young King James VI, son of Mary, Queen of Scots. On 23 August 1582, Gowrie and his associates seized the young king and held him prisoner for 10 months until his escape on 27 June 1583. This kidnapping is known as the 'Raid of Ruthven' and the Protestant conspirators behind it hoped to gain power through controlling the king. James eventually escaped and actually forgave Gowrie, but after a second abortive attempt by Gowrie and others to overthrow him, Gowrie was finally executed and his property (including Huntingtower) was forfeited to the crown. James VI and his young cousin Ludovic, Duke of Lennox stayed in the castle in September 1584, as a German traveller Lupold von Wedel noted. After around 10 days, there was news of plague in nearby Perth, where some of the servants were staying, and so the king and a few followers went on to Tullibardine Castle and then to Stirling Castle. The rest of the royal household remained in quarantine enclosed at Huntingtower. The Castle and lands were restored to the Ruthven family in 1586. The king visited for a week in September 1587. However, in 1600, the brothers John and Alexander Ruthven were accused, some say falsely, of attempting to kidnap King James, and were killed in Gowrie House, the Ruthven home in Perth, by an overwhelming number of the king's armed men. This time, the king was less merciful: as well as seizing the estates, he abolished the name of Ruthven and decreed that any successors would be ineligible to hold titles or lands. Thus the House of Ruthven ceased to exist and by royal proclamation the castle was renamed Huntingtower. David Murray, 1st Viscount of Stormont was made keeper. James VI stayed in April 1601, writing the new name "Huntingtower" on his letters. In 1605 the Privy Council heard that woods, yards or gardens, and windows of Huntingtower had been damaged by members of the Clan Gregor. King James heard the castle needed repairs in 1623 and ordered his surveyor, James Murray to report. There is no record of repairs in that year. The Castle remained in the possession of the crown until 1643 when it was given to the family of Murray of Tullibardine (from whom the Dukes of Atholl and Mansfield are descended). John Murray, 1st Duke of Atholl resided in the Castle, where his wife Lady Mary Ross bore a son 7 February 1717. The Castle began to be neglected and after Lady Mary died in 1767, it was abandoned as a place of residence except by farm labourers. The last inhabitants of the castle were the family of the castle custodian Niel Cowan. The Cowan family of Niel, Margaret, Alexander and Lorraine left in late 2002. Today, the castle can be visited by the public and is sometimes used as a venue for marriage ceremonies. It is in the care of Historic Scotland (open all year; entrance charge).

Сәулет

Бастапқыда "Аңшылық мұнарасы" (қазіргі "Шығыс мұнарасы" деп аталады) негізінен қақпа үйі ретінде салынған, дербес тұрған ғимарат болды. Ол үш қабаттан және шатыр астындағы жоғары қабаттан тұрады. 15 ғасырдың соңында Аңшылық мұнарасымен қатар екінші мұнара ("Батыс мұнарасы") салынды, олардың арасында шамамен 3 метрдей бос кеңістік болды. Бұл екінші мұнараның жоспары L әрпіндей болды және ол Аңшылық мұнарасына қоршау деңгейінен төмен орналасқан ағаш көпірмен жалғастырылды. Бұл құрылыстың қорғаныс мақсатында салынғаны айтылады: егер бір мұнараға шабуыл жасалып, басып алынса, тұрғындар екінші мұнараға қашып, екеуінің арасындағы көпірді тартып алатын. Екі мұнара арасындағы кеңістік 17 ғасырдың соңында толықтырылып, қазіргі заманғы құрылыс пайда болды. Осымен қатар, терезелердің саны мен мөлшері, әсіресе Батыс мұнарасында, едәуір артты. 16 ғасырда Батыс мұнарасының солтүстік жағына үлкен зал салынды, бірақ оның жер бетіндегі қалдықтарынан тек төбе орнын көрсететін сызық ғана қалды. Алғашқыда сарайды қоршаған қорғаныс қабырғалары (сондай-ақ, басқа жоғалған қосалқы ғимараттар) да бұзылды. Аңшылық мұнарасында қызығушылық тудыратын ерекшеліктердің бірі – Шығыс мұнарасының бірінші қабатында сақталған 16 ғасырдың басындағы суреттер. Оларға гүлдер, жануарлар және Библиялық көріністерді бейнелейтін қабырға суреттері, сондай-ақ ағаш төбесіндегі толыққанды безендіру схемасы кіреді. Суреттердің арасында негізгі қабырғаларда қорқынышты жануарлар (жасыл адамның бір түрі де бар) және үстіңгі тақтайшаларда Ренессанс стиліндегі түйіндемелі өрнектер бар. Бұл суреттелген төбе Шотландияда сақталған ең ерте нұсқасы саналады. Батыс мұнарасында да қабырға суреттерінің шағын бөліктері сақталған. Суреттелген төбенің ерте сақталуы мен консервациясы Жұмыс басқармасымен жүзеге асырылды. Франк Бейнс 1912 жылы Гериот-Уатт университетінің сарапшы химияшысы Артур Пилланс Лориден кеңес алды. Ол жарылған бояу пигментін бекіту үшін әлсіз желатин ерітіндісін қолдануды ұсынды.

The original 'Huntingtower' (now known as the 'Eastern Tower') was a free standing building, constructed primarily as a gatehouse. It consists of three storeys and a garret under the roof. Around the end of the 15th century a second tower (the 'Western Tower') was built alongside the Huntingtower, with a gap of about 3 metres between them. This second tower was L shaped in plan and was connected to the Huntingtower by a wooden bridge below the level of the battlements. It is thought that this construction was for defensive reasons: if one tower was attacked and taken, residents could flee into the second and draw up the bridge between the two. The space between the two towers was built up in the late 17th century resulting in the Castle as it stands today. At the same time the number and size of windows was greatly increased, particularly in the Western Tower. A great hall was built against the north side of the Western Tower in the 16th century, but nothing remains of it above ground except a raggle showing the position of the roof against the Tower. The defensive walls that originally enclosed the Castle (and probably other vanished subsidiary buildings) have also been removed. Among the features of interest at Huntingtower are early 16th century paintings which survive on the first floor of the Eastern Tower. These include fragmentary wall paintings showing flowers, animals and Biblical scenes, and a largely complete decorative scheme on the wooden ceiling. Among the designs are grotesque animals (including a version of the green man) on the main beams, and Renaissance style knotwork patterns on the overlying planks. This painted ceiling is believed to be the earliest of its kind to survive substantially in Scotland. Minor fragments of wall paintings also survive in the Western Tower. The early preservation and conservation of the painted ceiling was conducted by the Office of Works. Frank Baines sought advice from the expert chemist Arthur Pillans Laurie of Heriot Watt University in 1912. He advised using a weak solution of gelatine to fix the flaking paint pigment.

Жігіттер туралы аңыздар

Хантингтауэрде "Жасыл көйлекті ханым" – Гоуридің 1-ші графының қызы Доротея есімді жас әйелдің рухы бар деседі. Аңыз бойынша, ол қамалдың бір қызметшісіне ғашық болған және екеуі де түнде қызметшілер ұйықтаған шығыс мұнарасында жасырын кездесетін. Бір түні қыздың анасы, графиня, олардың арасында не болып жатқанын біліп, батыс мұнарадағы отбасылық жатақтан шығыс мұнараға көпір арқылы өтіп, оларды ұстауға тырысқан. Доротея анасының көпірдегі қадамдарын естіп, сол жолмен екінші мұнараға қайта алмай, мұнараның шатырына шықты. Содан ол мұнарадан секіріп, батыс мұнараның қабырғаларына қауіпсіз қонды, сосын анасы тапқан төсегіне қайтып оралды. Мұнаралар арасындағы қашықтық бірнеше метр болғандықтан, ол осы қашықтықты секіру арқылы үлкен ерлік жасады. Келесі күні қыз бен оның жары қашып кетіп, оларға не болғанын көрсететін ешқандай жазба қалмады. Жылдар бойы Хантингтауэрде және оның төңірегінде, әдетте кешкі мезгілде, кейде күндіз, жасыл жібек көйлек киген бойлы жас әйелдің кейпі көрінеді. Оның пайда болуы жаман ниетті белгі және болашақ апаттың ескертуі деп есептеледі. 1930 жылдары Хантингтауэрде болған бір саяхатшы Леди Гринсливсті қамалдың дәлізінде көргенін айтады. Одан кейін ол Фифке сапарын жалғастырды және Тей өзенінен өтіп бара жатқан кемеден құлап, суға батып кетті. Хантингтауэр туралы тағы бір аңыз – қамалдың төменгі жағындағы жолдың жанында орналасқан Сент-Конвал құдығына қатысты. Осы құдықтың суының емдік қасиеті бар деседі, бірақ оны алуға баратындар үнсіз болуы керек: шығар жолда немесе қайтар жолда айтылған кез келген сөз суды күшсіз етеді. Суға баратындар құдыққа монета немесе сыйлық сияқты шағын нәрсе қалдыруы керек. Құдық жақсы күйде және бүгінгі күнге дейін таза сумен ағып тұр.

Huntingtower is said to be haunted by "Lady Greensleeves", a young woman named Dorothea who was the daughter of the 1st Earl of Gowrie. The legend states that she was in love with a servant at the castle and that the two used to have clandestine meetings at night in the eastern tower, where the servants slept. One night the girl's mother, the Countess, is supposed to have discovered what was going on and made her way across the bridge from the family's quarters in the western tower to the eastern tower to catch the pair. Dorothea heard her mother's footsteps on the bridge and, unable to return to the other tower by that route, made her way to the roof. Here she leapt from the tower to land safely on the battlements of the western tower and so return to bed where she was discovered by her mother. The distance between the towers was several metres and thus she accomplished quite a feat in leaping the distance. The following day the girl and her lover eloped and no records exist to tell us what happened to them. A number of sightings of the figure of a tall young woman in a green silk dress have been seen in and around Huntingtower over the years, usually at dusk but sometimes in full daylight. Her appearance is said to be an ill omen and a forewarning of some disaster to come. A traveller staying at Huntingtower in the 1930s is reported to have seen Lady Greensleeves in a corridor of the castle. The following day he resumed his journey to Fife and was drowned when he fell from the ferry taking him across the River Tay. A second Huntingtower legend concerns St Conval's Well, which is beside the road below the castle. The water from this well is meant to have the power to heal, but those who go to collect it must do so in silence: any word spoken on the outward or return journey renders the water useless. Those who go to fetch water are also supposed to leave a small token behind at the well, such as a coin or charm. The well is in good condition and to this day runs clear.

Белгілі тұлғалар

Джордж Тернбулл жақын жерде өсті. Ол Калькуттадан (сол кездегі Үндістанның коммерциялық астанасы) Делиге жол бойындағы Бенареске дейін 541 мильдік алғашқы темір жолды салушы бас инженер болды.