Кіріспе
АҚШ заңнамасындағы дәлелдеудің құқықтық стандарты, ықтимал себептен төмен. Ақылға қонымды күдік – АҚШ заңнамасындағы дәлелдеудің құқықтық стандарты, ол ықтимал себептен төмен, тұтқындаулар мен ордерлерге қатысты заңды стандарт, бірақ "дамымаған және нақтыланбаған күдік немесе 'сезім'ден артық; ол 'нақты және айқындалатын фактілерге' негізделуі керек, 'осы фактілерден шығарылатын логикалық қорытындылармен бірге', және күдік нақты адамға қатысты болуы тиіс. Полиция ұсталған адамның қарулы және қауіпті екеніне ақылға қонымды күдік болған жағдайда, олар осы адамды қару іздеу үшін "тексеруге" құқылы, бірақ есірткі сияқты контрабанда іздеуге емес. Дегенмен, егер полиция қару тексеру кезінде ықтимал себепті анықтаса (мысалы, қару немесе контрабанда болуы мүмкін нәрсені сезіп), толық тінтіруді жүргізе алады. Ақылға қонымды күдік "ақылды адам" немесе "ақылды қызметкер" стандарты бойынша бағаланады, яғни сол жағдайдағы кез келген адам осы адамның қылмыстық әрекет жасаған, жасап жатқан немесе жасауға дайын екеніне ақылға қонымды күдік келтіре алады; ол жағдайлардың барлық жиынтығына байланысты, тіпті әрқайсысы жеке-жеке зиянсыз болса да, нақты фактілердің үйлесімінен туындауы мүмкін.
Reasonable suspicion is a legal standard of proof in United States law that is less than probable cause, the legal standard for arrests and warrants, but more than an "inchoate and unparticularized suspicion or 'hunch; it must be based on "specific and articulable facts", "taken together with rational inferences from those facts", and the suspicion must be associated with the specific individual. If police additionally have reasonable suspicion that a person so detained is armed and dangerous, they may "frisk" the person for weapons, but not for contraband like drugs. However, if the police develop probable cause during a weapons frisk (by feeling something that could be a weapon or contraband, for example), they may then conduct a full search. Reasonable suspicion is evaluated using the "reasonable person" or "reasonable officer" standard, in which said person in the same circumstances could reasonably suspect a person has been, is, or is about to be engaged in criminal activity; it depends upon the totality of circumstances, and can result from a combination of particular facts, even if each is individually innocuous.
Прецеденттер
Терри Огайо штатына қарсы іс бойынша АҚШ Жоғарғы Соты жазаланатын қылмысқа қатысы болуы мүмкін деген негізді күдік болған жағдайда полиция қызметкері адамды тоқтатып, уақытша ұстауға құқылы екенін қабылдады. Егер офицер ұсталған адамның қарулы болуы мүмкін деген негізді күдікке ие болса, ол адамның сыртқы киімдерін қару іздеу үшін "тексеруге" құқылы. Мұндай ұстау негізсіз іздеу мен тәркілеуге қарсы Төртінші түзетуді бұзбайды, бірақ ол уақытша болуы керек. Негізді күдік тұтқындауға негіз болмайды; алайда, ұстау кезінде алынған мәліметтер күдіктінің қылмыс жасағанына жеткілікті дәлел көрсетсе, тұтқындау мүмкін. (Ескерту: Дәлелдер кейіннен алынған болса, олар жарамсыз. Сотта кейіннен алынған дәлелдер қабылданбайды.) Hiibel v. Неваданың алтыншы сот округі ісінде сот адамды тоқтату кезінде заңмен офицерге өзін ауызша тануын талап етуге штаттың құқығы бар екенін қосымша бекітті; кейбір штаттар (мысалы, Колорадо) ұсталған адамнан қосымша ақпарат беруді талап етеді. Дегенмен, 2020 жылғы мәліметтер бойынша, тек 24 штаттың заңдарында "тоқтау және анықтау" ережесі бар.
Жол қозғалысы тоқтады
Қысқа мерзімді, күзетке жатпайтын жол қозғалысын тоқтату 4-ші түзету мақсатында "қамауға алу" болып саналады, демек, оны негізді күдік немесе ықтимал себеппен растау қажет. Тергеуші офицер жүргізушінің қылмыстық қызметпен айналысқанына негізді күдік тудыратын жеткілікті объективті фактілердің бар екенін анықтау үшін жағдайдың барлық жақтарын салмақтауы тиіс. Егер тергеуші офицер жүргізушінің жол қозғалысын бұзуын көрсе (егер олар бұзушылықтың мәнін дұрыс түсінбесе де, Heien v. North Carolina ісін қараңыз), онда бұл бұзушылық офицерге көлікті тоқтатуға ықтимал себеп болады. Офицер жүргізушіні және көліктің барлық жолаушыларын күдіктерін растау немесе жоққа шығару үшін қажетті уақытқа ұстап ала алады. Егер күдіктері расталса, күдіктелген бұзушылықтардың сипатына байланысты көлікті тінтіп қарауға және/немесе оның жолаушыларын қамауға ықтимал себеп болуы мүмкін. Иллинойс штатындағы Кабальес ісі бойынша Жоғарғы Сот есірткіні іздеуге мамандықтанған иттің жол қозғалысын тоқтату кезінде көліктің сыртын иіскеуіне рұқсат берді, егер итті оқиға орнына шақырудың кешігуі тоқтатуды негізсіз ұзартпаса. Есірткі іздеу итін пайдалану – sui generis жағдай және иттің иіскеуі 4-ші түзету бойынша өздігінен тінтіп қарау болып саналмайды. Полиция сондай-ақ жол тосқауылдарын орнатып, жүргізушілерді тоқтата алады, егер тоқтатылған адамның қылмыстық қызметпен айналысқаны туралы нақты негізгі күдік болмаса, тоқтату жоспары бейтарап түрде қолданылса, мысалы, мас күйде көлік жүргізу, барлық көліктерді тоқтату немесе әр үшінші көлікті тоқтату, немесе көліктерді тоқтату үшін басқа да ақылға қонымды бейтарап саясат қолданылса. Кейбір штаттар жол тосқауылдары үшін қосымша хабарлау талаптарын қояды, мысалы, тиісті белгілер және/немесе көк немесе қызыл шамдардың жыпылықтауы.
Мектептер
Нью-Джерси штаты мектеп аумағында оқушыны тексеру үшін нақты дәлелдердің болуы міндетті емес екенін көрсетті; оқушының мүліктерін тексеру үшін жеткілікті күдік болғаны жеткілікті. Дене қуысын тексеру сияқты аса жоспарсыз тексерулер нақты дәлелдерді қажет етеді.
Мемлекеттік жұмыс орындары
Нью-Джерси штатының Т.Л.О. ісінен кейін бірнеше жыл өткен соң, Жоғарғы Сот О'Коннордың Ортегаға қарсы ісінде мемлекеттік қызметкерлердің жұмыс орнында Төртінші түзетуге сәйкес құқықтары бар екенін, бірақ басшылардың қызметкердің жұмысына қатысты бұзушылықтарды немесе қызметкерлік саясатты бұзу деректерін іздеу мақсатымен жүргізген әкімшілік тергеулері – қылмыстық құқық бұзушылықтарды іздеумен айналысатын құқық қорғау органдарының тергеулерінен өзгеше – іздеуді негіздеу үшін тек ғана нақты күдік қажет етеді деп шешім қабылдады.
Жеке жұмыс орындары
Көптеген жеке меншік жұмыс берушілер өздерінің жеке жұмыс орындарында қызметкерлерін есірткі және алкогольге тексеру үшін негізді күдік танытады. Көлік департаментінің (DOT) мәліметінше, жұмыс берушілер ережелерге сәйкес жүргізушілерді бақылайтын барлық адамдарға §382.603 талаптарына сәйкес оқыту ұсынуға міндетті. Осы оқытудың мақсаты – басшыларға жүргізушіге немесе басқа да қауіпсіздікке сезімтал қызметкерге §382.307-де сипатталған тестілеуден өтуді талап ету үшін негізді күдік бар-жоғын анықтауға көмектесу. Міндетті оқытудың ең төменгі деңгейін орындамау салдары кем дегенде айыппұл мен санкцияларға, ал ең жаман жағдайда – ауыр жарақаттар мен жауапкершілікке алып келуі мүмкін.
Шекаралары
АҚШ кедені адамдар мен заттарды шекарадан өту кезінде (оның ішінде әуежай кеденінен өту кезінде) қандай да бір күдік болмаса да, реттеліп отыратын тексерулерді жүргізе алады. Бұл тіпті автомобильдің жанармай багын ажырату сияқты күрделі тексерулерді де қамтиды. Дегенмен, кейбір теріс әсер ететін тексеру түрлері, мысалы, ішек-қарнында зат жұтқан күдіктінің дене қуыстарын тексеру, негізді күдік талап етеді.
Түрлі юрисдикциялар
Ұлыбританиядағы полиция қызметкерлерінің көптеген өкілеттіктері негізді күдік болған жағдайда қолданылады. АҚШ-тан өзгеше, Англия мен Уэльсте полиция қызметкерлері негізді күдікпен адамдарды қамауға ала алады.
Балаларды қорлау
Көптеген штаттардың балаларға қатысты зорлық-зомбылық туралы хабарлау заңдарында "нақты күдік" стандарты қолданылады, бұл стандарт міндетті түрде хабар берушілердің жағдайды хабарлау шегін белгілейді. Алайда, осы терминнің анықтамасы кеңінен түсінілмейді. Осының салдарынан, әртүрлі штаттарда балаларға қатысты зорлық-зомбылық туралы хабарлау көрсеткіштерінде үлкен айырмашылықтар бар.
Мысалдар
Полиция қызметкері адамды қысқа мерзімге, егер ол адамның қылмысқа қатысы бар деген негізді күдігі болса, ордерсіз ұстауға құқылы, сондай-ақ осы ұстауды жүзеге асыру үшін негізді күш қолдануға да құқылы. Соттар полиция қызметкерінің қауіпсіздігінің басым екенін мойындап, ұсталған адамның қарулы болуы мүмкін деген негізді күдік болған жағдайда, киімнің сыртқы қабатын басынан аяғына дейін тексеруге, ал қажет болған жағдайда адамды қарумен тоқтатуға рұқсат береді. Нью-Йорк қаласында, адам негізді күдікпен тоқтатудан босатылғаннан кейін, "Тоқтату, сұрақ қою және тексеру туралы есеп" толтырылып, тоқтату орын алған бөлімге жіберіледі. АҚШ соттары негізді күдікпен тоқтату келесі жағдайларда орынды болуы мүмкін деп шешті: адамда ерекше заттар болған кезде (мысалы, қылмысқа пайдалы болатын сым ілгіш, және таңғы сағат 2-де көлік терезелеріне қарайтын болса), адам басқа полицейдің берген күдіктінің сипаттамасына сәйкес келсе, немесе адам үйден немесе мекемеден дабыл естілген кезде қашып бара жатса. Дегенмен, негізді күдік тек адамның сұрақтарға жауап беруден бас тартқаны, ерікті іздеуге рұқсат бермегені немесе белгілі бір нәсілге немесе этникалық топқа жататындығы үшін ғана туындамайды.