Кіріспе
1990 жылы Клинт Иствудтың режиссерлік еткен "Жаңадан келген" фильмі – 1990 жылы түсірілген американдық әрекетке толы, қылмыстық триллер. Режиссерлігін Клинт Иствуд жасады, сценарий авторлары – Боаз Якин мен Скотт Шпигель, ал продюсерлер – Говард Г. Казанджан, Стивен Сиберт және Дэвид Вальдес. Фильмде Клинт Иствуд, Чарли Шин, Рауль Джулия, Сония Брага, Лара Флинн Бойл және Том Скеррит түскен. Иствуд тәжірибелі полицейдің рөлін ойнайды, ол Шиндер (жаңадан келген) рөліндегі жас детективпен бірге Лос-Анджелес қаласының орталығындағы неміс қылмыскерін ұстауға тырысады. Бұл қылмыскерді ұстау үшін олар бірнеше ай бойы экзотикалық көліктерді ұрлайтын топты зерттеген. "Жаңадан келген" фильмінің премьерасы 1990 жылдың 7 желтоқсанында АҚШ және Канадада өтті, билет сатылымынан 21 633 874 доллар табыс әкелді, бұл 30 миллион долларлық бюджетінен аздап кем. Фильм "Үйде жалғыз" фильмінің сәттілігінен көлеңкеде қалды, себебі "Үйде жалғыз" үш апта бұрын шығып, барлық уақыттағы ең көп табыс әкелген 100 фильмнің біріне айналды. Қаржылық жағынан сәтсіз болған "Жаңадан келген" фильмге сыншылардың пікірі көбінесе жағымсыз болды. Оны формальды және беткей деп санады, сондай-ақ Пуэрто-Риколық Джулия мен бразилиялық Браганың неміс рөлінде түскеніне күмән келтірді. Иствудты Браганың зорлаған көрінісі де қызу пікірталас тудырды. Дегенмен, фильмдегі каскадтық трюктер мен арнайы эффектілер мақтауға ие болды.
The Rookie is a 1990 American buddy cop action thriller film directed by Clint Eastwood, written by Boaz Yakin and Scott Spiegel, and produced by Howard G. Kazanjian, Steven Siebert, and David Valdes. The film stars Eastwood, Charlie Sheen, Raul Julia, Sônia Braga, Lara Flynn Boyle, and Tom Skerritt. Eastwood plays a veteran police officer teamed up with a younger detective played by Sheen (the rookie), whose intent is to take down a German crime lord in downtown Los Angeles, following months of investigation into an exotic car theft ring. The Rookie premiered in the United States and Canada on December 7, 1990, grossing $21,633,874 in ticket receipts, just under its budget of $30 million. The film was overshadowed by the continuing success of Home Alone, which opened three weeks earlier and ended up being one of the top 100 highest grossing films of all time. A financial disappointment, The Rookie was met with generally lackluster reviews. Critics considered it formulaic and shallow, and questioned the casting of the Puerto Rican Julia and the Brazilian Braga as Germans; a scene in which Eastwood was raped by Braga also generated some controversy. The stunts and special effects, however, were met with praise.
Сюжет
Ардагер LAPD детективі Ник Пуловски және оның серіктесі Пауэлл ұрланған сәнді көліктерді жүкке тиген қылмыскерлерді ұстауға тырысады; одан кейін болған атыста Пауэлл қаза табады. Ник қашып бара жатқан жүк көлігін қуалайды, бірақ бандиттер онымен бірге тіркемені ажыратады. Бұл енді кісі өлтіру ісі ретінде қарастырылады, Ник тергеуден шеттетіліп, жаңа серіктес, «жаңа келген» полицей Дэвид Акерман тағайындалады. Ник пен шатасқан Дэвид бұйрыққа бағынбай, бандиттерді өздері тергеп шығады; олар түскі асқа қалалық клубқа барып, қылмыскерлердің басшысы Строммен кездеседі. Ник оған қарсы тұрып, Пауэллдің қанға малданған белгісін береді. Кейін олар барға барып, Ник өзінің құпия хабаршысы Феликспен сөйлеседі. Дэвид барда төбелес шығарып, оның белгісі ұрланады; Ник, бұл жерде жиі келетін адам болғандықтан, төбелесті тоқтатады. Ник Стромның қолдаушысы Моралесті оның машинасының қоқысқа тасталған жерінде жойып, ынтымақтастыққа мәжбүрлейді. Моралес Стромның пәтеріне тыңшылық құрылғысын орнатады, бірақ Стром мен оның сүйіктісі Лизл бұрынғы ұрлықтың нәтижесі үшін оны өлтіреді. Ақшаға мұқтаж болған Стром казиноді тоналайды. Менеджер сейфті ашқанда, Дэвид пен Ник Моралес орнатқан тыңшылық құрылғысы арқылы оның жоспарын естіп, пайда болады. Ник оларды қамауға тырысады, бірақ Дэвид қарусыз Лизлді атудан бас тартқандықтан, олар Никті ұрлап, Дэвидті жаралайды. Стром 2 миллион доллар талап етеді және Никті өзінің автокөлік цехына апарып жасайды. Дэвид тірі қалады, денесін қорғаныш жилетімен қорғағандықтан. Полиция төлем жасаудан бас тартады және Ник өлген деп есептеледі. Никке көмектесуге бекінген Дэвид барға қайта оралып, ақпарат іздейді. Ол үлкен төбелес шығарып, бірнеше өрт сөндіреді, клиенттерді қорқытады. Содан кейін ол Феликстің құрғақ тазалау дүкенінде іздейді, бірақ Локо есімді қарулы адам Феликстің құпия хабаршы екені үшін өлтіріп тастайды. Локо Дэвидке шабуыл жасап, қашып кетеді. Дэвид 2 миллион долларды бай әкесінен алып, содан кейін әйеліне ақшаның бар екенін айтады. Ол полиция оны іздеп жүргенін, өйткені ол тіркелмегенін және басшысының үйінде күтіп отырғанын айтады. Дэвид қайтуға уәде береді, бірақ оны басқа екі офицер ұстайды; ол тұтқындалғанын түсінгеннен кейін, күзеттен қашып шығады. Дэвид өзінің мотоциклін өзінің үйінің есігінен өткізіп, Локоның әйеліне шабуыл жасағанын көреді; төбелес барысында ол қарулы адамды өлтіріп тастайды. Оның машинасы Стромның гаражын еске салады, ол Никті іздеуге барады. Лизл Никке фильм түсіріп жатқанда, оны зорлап, азаптап, ол револьверді ұрлап, оны жеңеді, бірақ лифт шахтасына құлап, өлі болып ойнайды. Қан тамшылап тұрған Стром Никті көріп, оны өлтіруге тырысады. Дэвид уақытында келіп, оларды қуады және Никті құтқарады. Содан кейін Ник жоғарғы қабаттың терезесінен ашық көлікті айдап шығады, дәлелдерді жою үшін салынған бомбадан құтылу үшін және олар ізденуді жалғастырады. Ник пен Дэвид ақшаны алмастыру үшін Стром жіберген фургонды ұрлап алады; олар оны алып, Стромды әуежайға дейін соңынан ертеді. Дэвид Лизлді қуалайды және ақырында өлтіреді, ал Ник Стромды қуалайды. Стром ақырында Никті атып тастайды; Дэвид Стромды атып, ол да Дэвидті жаралайды; ақырында Ник Стромнан кек алады. Кейіннен полиция бөлімшесінде Дэвид ардагер полицей деп танылады. Ник лейтенант болып тағайындалғаннан кейін, оған өзінің «жаңа келгенін» тағайындайды.
Жинақтар мен жабдықтар
Калифорния штатында түсірілім негізінен Саратога, Сан-Хосе және Лос-Анджелесте жүргізілді. Сан-Хоседегі 680-шы және 87-ші тас жолдар жартылай тіркемелі жүк көлігімен қуып жететін сахнаның бастапқы бөлігі үшін пайдаланылды, ал Саратоганың Санта-Крус тауларындағы әйгілі Вилла-Монтальво сарайы қолбасшылардың кездесуіне орын болды. Сонымен қатар, Сан-Хосе халықаралық әуежайы мен Мохаве әуе және ғарыш порты соңғы экшн сахнасы үшін қолданылды, мұны автор Лоренс Ф. Кнапп "тазартатын және наразылық тудыратын – камера бұрыштары мен перспективалардың жеке алмасуы, бұл аяқтамай, керісінше күрделілендіреді" деп сипаттады. Лос-Анджелес қаласының орталығындағы 4-ші және Хьюитт көшелерінің қиылысындағы жиһаз қоймасы Стромның заңсыз ұрлық операциясы үшін жасырын орын қызметін атқарды. Алайда, фильмде осы жасырын орынның жойылуына қатысты, Сауда қаласындағы басқа ғимарат пайдаланылды. Гүл көшесіндегі 12-ші көшеге жақын, сүрілуге дайын тұрған автокөлік агенттігінің бұрынғы ғимараты жарылысқа толы қирауды бейнеледі. Бастапқы сахнада, Иствудтың кейіпкері көлік ұрлаушыларының жоспарларын жоққа шығару үшін белгісіз полицей машинасымен тоқтағанда, Санта-Фе көшесі деп аталатын Z әрпі пішіндес жол түнде керемет оқшау фонды қамтамасыз етті, сонымен қатар Лос-Анджелес көкжиегіне көрініс ашты. Джон Фрейзер арнайы эффекттерді бақылады. Түсірілім тәжірибесін қорытындылай келе Фрейзер: "Іс жақсы жүрді, бірақ қатысқандардың барлығына алғыс айту керек. Клинт Иствуд пен Дэвид Валдез бізге уақыт пен сенім арқасында дұрыс істеуге мүмкіндік берді. Біз ешқашан асықпадық, бұл өте маңызды. Біз барлық маңызды кадрларды бір ретте түсіре алдық: ғимараттан машинаны шығару, жүк көлігінің аударылуы және ұшақтардың соқтығысуы. Бұл үлкен жетістік. Олар ұжымды және атқарылған жұмысты құрметтейді. Бұл үлкен айырмашылық жасайды". Автор Марк Элиот фильмдегі зорлау сахнасын "жарылысқа толы эпизод және фильмдегі адамдардың сөйлейтін жалғыз эпизоды" деп сипаттады. Бұл көрініс қаншалықты провокациялық және пайдаланушылық болса да, өнер үшін құрбандық ретінде, бұл сахна Клинттің әдемі, бірақ жаман әйелдің құрбаны болған сезімін жеткізеді. Басқа бір көзқараспен, автор Джон Х. Фут: "Брага зорлау сахнасы кезінде біршама ұялып көрінеді, бұл бізді режиссер Иствудтың сахнаны неге басқаша шешпегеніне таң қалдырады. Ол көрермендерге жаңа нәрсе ұсынбақ болды ма?" Автор Дуглас Томпсон зорлау сахнасын "садо-мазохистік" деп, ал Браганы "құмарлы нимфоман" деп атап, "Иствудті зорламас бұрын, ол оның кеудесімен қырғышпен ойнайды, содан кейін қызу оқиғалар басталады" деп қосты. (Айнымалы түрде, зорлау сахнасы көп назар аударғанмен, кейіпкер Пуловскийдің Стромды жазасыз өлімге кесу арқылы кісі өлтіргеніне көңіл аз бөлінді).
Анекдоттар
Каскадерлік көріністердің басым бөлігі камера алдында, миниатюраларсыз, көк экрансыз орындалды, көбінесе түнгі уақытта түсірілді. Сарапшылар арасында «Чикаго Сан Таймс» газетінен Роджер Эберт каскадтық трюктер мен арнайы эффектілерді бағалап: «Бірнеше жақсы көріністер бар, соның ішінде Иствудтың жартылай фураның жүк тиеу платформасына дейін көлігімен қуғынға түсуі» және фильмнің «материалға толы, бюджеті айқын болғанмен, бірақ көп нәрсеге жете алмады. Барлығы экранда бар, бірақ тіршілік жоқ» деген пікір білдірді. Эберт Шиннің актерлік шеберлігін де сынға алып, «фильмнің көп бөлігінде бет-бейнесін өзгертіп, дауысының ырғағын сақтап, рөлге қажетті күш пен жалындылықты көрсетпеді; одан да эмоционалды актер жақсырақ таңдау болуы мүмкін еді» деді. Эберттің әріптесі Джин Сискел келісімін білдірді: «Бұл өте көңілсіз тәжірибе. Фильмдегі барлығы да ысырап болды. Латиноамерикандық стереотиптер көшеде пайда болғанда қорқынышты». Ол былай деді: «Ешкімнің де жақсы рөлі жоқ. Рауль Хулияның актерлігі көңіл көншітпейді, Сония Браганың рөлі әдепсіз. Бұл халықаралық жұлдыздың танымалдығына үміт болған, бірақ күлкіге айналды». «Вашингтон Пост» газетінен Хэл Хинсон да келісіп: «Иствуд өзінің танымал америкалық мачолық көріністерін орындайды, соқырлықтардың шектеулі репертуарын ойнайды, бірақ оларды орындау үшін тым қартайды, сонымен қатар қызығушылық та жоқ» деді. «Вашингтон Пост» газетінің тағы бір тілшісі Дессон Хоу да фильмді сынады. Ол фильмнің «жаңалықтары бар ма?» деген сұраққа тоқталып: «Мүмкін, бір жерде ерекшелік бар, соңғы жылдары түсірілген 20 595 басқа да әскери фильмдерден ерекшеленетін бірдеңе бар шығар» деді. Алайда, WWOR TV-ден Пат Коллинс бұл жанрдан өзгеше пікір білдіріп, фильмді «Жылдың ең жақсы полицейлік әрекет фильмі» деп атады. «Variety» журналының қызметкерлері фильмге деген жалпы наразылыққа қосылып: «Клинт Иствудтың «Жаңашы» фильмі шын мәнінде «Dirty Harry 5 1/2» фильмі, өйткені Иствудтың қатал полицейі Ник Пуловскині оңай Гарри Каллахан деп атауға болады» деді. «Фильм материалға толы, бюджеті үлкен болғанмен, бірақ көп нәрсеге жете алмады. Барлығы экранда бар, бірақ тіршілік жоқ». — Роджер Эберт, «The Chicago Sun Times» газетінде жазған. «The New York Times» газетінен Винсент Канби де фильмге наразылығын білдірді. Ол: «Жаңашы» — мырза Иствудтан шыққан таңғаларлық бос фильм. «Жаңашы» сценарийі бастапқыда жарты сағаттық телесериалдың бөлігі ретінде қарастырылған сценарийден алынған сияқты. Онда көптеген оқиғалар жоқ». Ол арнайы эффектілерге де риза болмады, «фильм көбінесе қуғын-сүргін сияқты ұзақ көріністерге арналған, олар соншалықты жай ойланып, монтаждалған, сондықтан көрермендер таң қалдыратын бұрылыстарға әрдайым дайын» деді. Сондай-ақ, каскадерлік жұмыстарға қатысты, Лондондағы «Time Out» журналының авторы МК: «Фильм карикатуралық полицейлер мен қарақшыларға толы, және аяқсыз көлікті қуып жүрумен үзіліссіз» деді. Алайда, «Чикаго Трибьюн» газетінің тілшісі Дейв Кехр каскадерлердің сапасы керемет деп санады, ол «Иствуд түсірген ең керемет экшн-секунстар» деп түсіндірді. WPIX-тің Джеффри Лайонс сияқты басқа кино сыншылары басты кейіпкерлердің актерлік шеберлігін мадақтап, фильмді «Қиын және шынайы» деп атады. «Толық оқпен атылады. Иствуд пен Шин бірге керемет». Фильмге C+ бағасын берген «Entertainment Weekly» сыншысы Оуэн Глейберман: «Жаңашы» — бұл достастық фильмінің пішініне салынған жарқын эксплоатациялық көріністер сериясы сияқты» деді. Ол өзінің сын-пікірінде «фильм түсіру барысында «Жаңашы» әуесқойлық жағынан көрінеді. Сюжеттің еш мағынасы жоқ, ал Иствуд өзінің әдеттегідей тонсыз режиссерлік шеберлігімен жұмыс істейді» деді. Бірақ фильмнің комедиялық әсеріне байланысты ол: «Бұл жағдайда, қасақана комедияны қасақана емес нәрседен әрдайым ажырата алмайтыныңыз міндетті түрде кемшілік емес» деп мәлімдеді. Сюжеттің қисындылығы жоқ екендігімен келісіп, автор Маршалл Джулиус фильмге үш жарым қару беріп, «Иствудтың режиссерлігі бойынша, «Жаңашы» — бұл әдейі ақымақ, нокаут оқиға, ол шатастыратын және мақсатқа жететін оқиға. Біз жақсы, ақымақ, қызықты сөйлесеміз. Ақыл-ойыңызды сыртқа шығарып, сыраларды ішсеңіздер, бәрі дайын болады».
"Clint Eastwood's new film, 'The Rookie,' plays like an anthology of stuff that has worked before in action pictures. It's jammed with material and the budget was obviously large, but somehow not much pays off. It's all there on the screen, but lifeless. "—Roger Ebert, writing in The Chicago Sun Times
Vincent Canby of The New York Times, expressed his dissatisfaction with the film too. He mused, "The Rookie is an astonishingly empty movie to come from Mr. Eastwood. The screenplay for The Rookie seems to have been pumped up from a script originally intended as a segment for a half hour television series. There's not much of a story." He wasn't impressed with the special effects either saying, "the movie devotes itself to extended set pieces, mostly chases, which are so lazily thought out and edited that the audience is always ready for the twists that are supposed to surprise." Also in regards to the stunt work, author MK of Time Out in London commented, the "movie is full of caricatured cops and robbers, and punctuated with interminably dull car chases." Alternatively though, Dave Kehr of the Chicago Tribune felt the quality of the stunt work was superb, commenting that they were, "the most spectacular action sequences Eastwood has ever filmed." Other movie critics, like Jeffrey Lyons of WPIX, applauded the performances of the lead characters and called the film "Tough and gritty. Fires with a full clip. Eastwood and Sheen are terrific together." Giving the film a C+ rating, critic Owen Gleiberman from Entertainment Weekly posted, "The Rookie is like a series of garish exploitation set pieces jammed into the shape of a buddy movie." He went further in his criticism saying, "as moviemaking goes, The Rookie is on the slovenly side. The plot makes almost no sense, and Eastwood directs in his usual toneless fashion." But on a lighter note, relating to the film's comedic appeal, he stated, "in this case, the fact that you can't always tell the intentional comedy from the unintentional isn't necessarily a drawback." In agreement on the lack of plausibility surrounding the plot, author Marshall Julius still offered though an almost entirely positive review, giving the film three and a half guns, exclaiming, "As directed by Eastwood, The Rookie is a deliberately silly, knockabout adventure which aims for outrageous and hits a bullseye. We're talking good, dumb, fun. Get your brains out and the beers in, and you're all set."
Кассалық жинақ
Фильмнің премьерасы 1990 жылдың 7 желтоқсанында кинотеатрларда өтті. АҚШ-та ең кең таралған нұсқасы 1862 кинотеатрда көрсетіліп, тұңғыш апта соңында 5 510 056 доллар табыс тапты. Сол алғашқы апта соңында фильм «Үйде жалғыз» және «Азап» фильмдерінен кейін үшінші орынға ие болды. Фильмнің кірісі екінші аптада 36%-ға төмендеп, 3 512 765 доллар құрады. Фильмнің соңғы көрсетілім аптасында 1 224 696 доллар жинады. Фильм 5 апталық прокатта жалпы билет сатылымы бойынша 21 633 874 доллар жинады. 1990 жылдың қорытындысы бойынша фильм бокс-офисте 56-орынды иеленді. Фильмнің Region 1 Code кең экранды нұсқасы 2003 жылдың 2 қыркүйегінде DVD форматында шығарылды және Dolby Digital 5.1 форматында жаңартылған сандық дыбыс жолы, интерактивті мәзірлер, Иствуд фильмдерінен үзінділер, сахналарға тікелей кіру және трейлерді қамтиды. Фильм 2010 жылдың 1 маусымында Blu-ray дискісінде жарық көрді.
Новелизация
1991 жылдың қаңтар айында сценарий негізінде жазылған роман жарық көрді. Warner Books таратып, Том Филбин жазған.