Кіріспе
Кеннет Джеймс Ной (24 мамыр 1947 жылы туған) – ағылшын қылмыскері, соңғы рет 1996 жылы түрмеден босатылған кезде болған жол ашу кезінде Стивен Кэмеронды өлтіргені үшін өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасынан шартты түрде босатылған. Ол қылмыстан екі жыл өткен соң Испанияда ұсталды және төрт жылдан кейін сотталды. Ной 1985 жылы өз үйі аумағында полицейді өлтіргенінен ақталды, ал 1986 жылы Бринк'с Мат қарақшылығынан ұрланған заттарды өткізуге қатысқандығы үшін айыпталып, 14 жылға бас бостандығынан айырылды, оның сегіз жылын қамауда өткізді. Ол Кэмеронды өлтірген кезде осы жазадан шартты түрде босатылған болатын. 2019 жылы Ной адам өлтіру жазасынан шартты түрде босатылды.
Kenneth James Noye (born 24 May 1947) is an English criminal most recently on licence from a sentence of life imprisonment for the murder of Stephen Cameron during a road rage incident while on licence from prison in 1996. He was arrested in Spain two years after the crime and convicted four years later. Noye was acquitted in 1985 of the murder of a police officer in the grounds of his home, and was convicted in 1986 of conspiracy to handle stolen goods from the Brink's Mat robbery, sentenced to 14 years' imprisonment of which he served eight years in custody. He was on licence from that sentence when he murdered Mr Cameron. Noye was released on licence from the murder sentence in 2019.
Стивен Камеронның өлтірілуі
1996 жылғы 19 мамырда, соттан шартты түрде босатылған кезде, Ной Кенттегі Суонли маңындағы M25 тас жолының қосылған бөлігінде 21 жастағы жүргізуші Стивен Кэмеронмен дауға түсті. Ной Кэмеронды 23 сантиметрлік пышақпен өлтірді. Ной дереу Палмердің көмегімен елден қашып кетті, ол кейіннен Нойді жақсы білмегенін мәлімдеді. Ной қашып жүрген кезде, детектив Джон Дональд оған құпия ақпарат бергені үшін 11 жылға сотталды. Полиция бастапқыда Энтони Фрэнсисті сұраққа тартылуы тиіс адам деп атады. 1996 жылдың желтоқсанында бұл есімнің Нойдің қолданған жалған аты екені анықталды, өйткені оның атына тіркелген және Стивен Кэмеронды пышақтаған адамның көлігіне сәйкес келетін Land Rover Discovery сол жылдың шілдесінде Кипрдің Кирения қаласында түсірілді. Ной Кипрде табылған жоқ. GCHQ-ның көмегімен жүргізілген полиция іздеуі Нойді Испанияда тапты, ол 1998 жылғы 28 тамызда Гибралтар маңындағы Барбате курортында ұсталды. Қазаны куә болған Кэмеронның қарындасы Даниэль Кейбл оны анықтау үшін жасырын түрде ұшырылып келді. Ной жеті айдан кейін Испаниядан экстрадицияға қарсы берген апелляциясын жоғалтты. Ол 1999 жылдың мамырында, ұсталғанынан тоғыз ай өткен соң Ұлыбританияға экстрадицияланды және он айдан кейін сотқа тартылды. Сотта Ной зорлық-зомбылыққа бейім емес екенін айтып, өзін-өзі қорғауға талпынды, полиция оны жек көретіндіктен және әділ сот ала алмауынан қашқанын мәлімдеді. Ной қазылар алқасының көпшілік дауысымен (11:1) кісі өлтіргені үшін кінәлі деп танылды, олардың кеңесуі 8 сағат 21 минутқа созылды және Лорд Джастис Лэтем оған өмір бойы бас бостандығынан айыру жазасын берді. Сотта Нойдің қанша уақыт жазасын өтеуі керектігі туралы ешқандай талап қойылған жоқ. Нойдың байлығына қарамастан, оның қорғаныс шығындары, шамамен 250 000 фунт стерлинг, және алғашқы апелляциясының бір бөлігі мемлекеттік қорғау арқылы қаржыландырылды. Лорд-канцлер департаментінің аудитшілері жүргізген тергеу көрсетті, заңды көмек процедуралары сыбайлас жемқорлық емес, абайсыздық салдарынан бұзылған. Бір шенеунік сөгіс алды, ал екіншісі қызметінен кетті. Кейблге куәларды қорғау бағдарламасы бойынша жаңа жеке куәлік берілді, ол Ной мен оның серіктестерінің қатысуында куәлік бергендегі батылдығы үшін полиция тарапынан мақталып, құрметтелді.
Despite Noye's evident wealth, his defence costs of around £250,000 and some costs for his initial appeal were funded by legal aid. An inquiry by auditors from the Lord Chancellor's department found that the correct legal aid procedures were not followed, as a result of carelessness rather than corrupt practice. One official was reprimanded and another resigned. Cable was given a new identity under the witness protection programme, having been praised by police for her courage in giving evidence in the presence of Noye and his associates.
Алан Декабрал ісі
Камеронды өлтірудегі тағы бір куәгер Алан Декабрал қорғаныстан бас тартты және 2000 жылдың 5 қазанында (Нойдың айыпталуынан кейін 6 ай өткенде) Кент графтығының Эшфорд қаласында саудагерлердің алдында көлігінде, ашық терезе арқылы атып өлтірілді. Полиция дереккөздері Декабралды кәсіби қаскөй өлтіргеніне күмән келтірмейді. Нойді полиция сұраққа тартып алғанмен, олар бұл шешілмеген қылмыстың Ноймен байланысы жоқ деген қорытындыға келді және оған айып тақпады. Сондай-ақ, ол біреудің хат жәшігіне ескерту ретінде үш оқ лақтырғанын айтты. Сауда орталығындағы кісі өлтіруге куә болғандар Декабралдың өмірін сақтап қалуды жалбарынғанын естіді. 2004 жылы Ной сотталудан бас тартты. Оның атынан тағы да Майкл Мэнсфилд қорғады. 2007 жылы Қылмыстық істерді қайта қарау комиссиясының оның ісін апелляциялық сотқа жібермеу туралы шешімі «заңды түрде бұрыс» деп танылды. 2008 жылдың 7 наурызында жаңа сот процесінде Лорд-судья Ричардс және судья Суифт 2006 жылғы қазандағы CCRC шешімін, Нойдың ісін апелляциялық сотқа қайта жібермеу туралы, қарастыратын бір күндік сот отырысына рұқсат берді. 2010 жылдың 25 маусымында Нойдің адам өлтіргені үшін ең аз мерзімге сотталуын талап еткен өтініші қабылданбады. Ньюкасл қаласындағы Жоғарғы Сот судьясы Саймон мырза оның шартты түрде босатылуын қарастыру үшін кемінде 16 жыл түрмеде болуы керек деп шешті. 2011 жылдың қыркүйегінде Ной А санатындағы HM Prison Whitemoor түрмесінен B санатындағы Lowdham Grange түрмесіне ауыстырылды. Бұрын Ной Норфолк графтығындағы Гристондағы HM Prison Wayland түрмесінде болған. 2013 жылдың 12 наурызында тарифке қарсы тағы бір шағым қабылданбады. 2015 жылдың 13 ақпанында BBC News хабарлағандай, Нойге шартты түрде босату отырысы тағайындалды. Шартты түрде босату кеңесі бұл істі мемлекеттік хатшы қарағанын мәлімдеді. 2015 жылдың қазан айында Әділет министрі Майкл Гоув шартты түрде босату кеңесі ұсынғанмен, Нойге ашық түрмеге көшуге рұқсат бермеді. Алайда, 2017 жылдың ақпанында Жоғарғы Сотта судья Лэвендер Гоувтың «шартты түрде босату кеңесінің ұсынысына тиісті мән бермегенін» растады. Нойдің қорғаушысы Эдвард Фицджеральд өткен айдағы отырыста кеңес «оның көзқарасын өзгертуде және мінез-құлқындағы мәселелерді шешуде үлкен прогресс жасағанын» атап өтті. Әділет министрінің өкілі Том Вайссельберг Гоув Нойдің реформаланғанына күмәнданып, Испаниямен байланыстары болғандықтан қашып кету қаупі бар деп санайтынын айтты. 2017 жылдың тамызында Гоувтың орнына келген Дэвид Лидингтон Нойді ашық түрмеге көшіруге келіскені хабарланды. Шартты түрде босату кеңесі бұл өзгеріс Нойдің босатылуына дайындық ретінде жасалмайтынын мәлімдеді. 2018 жылдың наурыз айында Ной Шеппи аралындағы HM Prison Standford Hill түрмесіне көшірілді, ол төменгі деңгейдегі күзетпен және күндізгі босату мүмкіндігі бар түрме. 2019 жылдың мамырында шартты түрде босату кеңесі Нойдің «қоғамға қайта оралуға дайын» екенін және үш ай ішінде түрмеден босатылатынын жариялады. 2019 жылдың 6 маусымында 72 жастағы Ной М25 трассасындағы оқиға үшін 20 жыл түрмеде отырғаннан кейін босатылды. Шартты түрде босату кеңесі оның босатылуымен байланысты қауіптерді «оның қару алып жүруге және қолдануға дайындығы» және Нойдың «маңызды сәттерде дауларды ақылмен шеше алмауы», себебі ол «көптеген жағдайларда күшті эмоцияларын бақылай алмады» деп қарастырды. Кеңес бұл қауіптерді қоғамда басқаруға болады деп шешіп, оның босатылуына келісім берді. Олардың бірі, Брет, 2013 жылы 2,4 миллион фунт стерлингтік инвесторларды алдау схемасына қатысқандығы үшін 12 жылға компания директоры болудан шеттетілді.
Медиада
Нойді Джек Лоуден 2023 жылғы BBC теледрамасында, "Бринк'с Мэт" тонау оқиғасы туралы "Алтын" фильмінде бейнелеген. "Алтын: Ішкі тарих" атты қосымша деректі фильм BBC One арнасында драманың соңғы эпизодынан кейін бір күн өткен соң көрсетілді.