Кіріспе

Стероидтық диабет немесе стероидтердің әсерінен туындаған диабет – бұрын қант диабеті болған немесе болмаған науқаста глюкокортикоидтарды қолдануға байланысты қандағы қанттың қалыптан тыс жоғарылауымен сипатталатын жағдай.

Себептер

Стероидты диабет глюкокортикоидтарды қолдану нәтижесінде пайда болады. Гликемиялық бақылауға басқа иммуносупрессивті препараттар да әртүрлі механизмдер арқылы әсер етуі мүмкін, бұл глюкокортикоидты емдеудің әсерін усложнитпейді. Бірнеше зерттеулерде сарысудағы магний деңгейі мен гликемиялық бақылау арасында кері байланыс бар екені көрсетілген. Созылмалы гепатит С вирусы (HCV) инфекциясы жалпы халықта да, бауыр трансплантациясы жасағандарда да диабет дамуының жеке тәуекел факторы болып саналады, алайда бауыр аурулары бұрыннан бұзылған глюкозаға төзімділікті нашарлататыны белгілі.

Диагностика

Американдық диабет қауымдастығы диабетті диагностикалау үшін келесі критерийлерді белгілейді: HbA1c 6,5%, 8 сағаттық аштық қандағы глюкоза деңгейі 7,0 ммоль/л (126 мг/дл), 2 сағаттық оралық глюкозаға төзімділік тестісі (OGTT) ≥ 11,1 ммоль/л (200 мг/дл), немесе гипергликемия белгілері бар пациенттерде кездейсоқ плазмадағы глюкоза деңгейі ≥ 11,1 ммоль/л (200 мг/дл).

Емдеу

Барлық диабет түрлері сияқты, өмір салтын өзгерту, соның ішінде жаттығулар және тамақтанғаннан кейін қан қызының жоғарылауын азайтуға бағытталған диеталық кеңес беру, гликемиялық бақылауды жақсартудың алғашқы қадамы болып табылады. Қазіргі нұсқаулар осы мәселенің толыққанды шешімін ұсынбауы мүмкін, себебі глюкокортикоидтарды қолдануды бастау тамақтанғаннан кейін гипергликемияға алып келуі мүмкін, ал глюкокортикоидтарды дозасын азайту гликемиялық бақылауды қалыпқа келтіруге көмектеседі. Пациенттер үшін ең қолайлы емдеу әдісі базалық-болз инсулин терапиясы болып табылады, ол үш компоненттен тұрады: базалық инсулин, тамақтанған кездегі инсулин және қосымша түзетуші инсулин.