Кіріспе

Кеннет Соул Рогофф (22 наурыз 1953 жылы туған) – американдық экономист және шахмат гроссмейстері. Ол Гарвард университетінің Томас Д. Кэбот атындағы қоғамдық саясат профессоры және экономика профессоры. Ұлы дағдарыс кезінде Рогофф үнемдеуді ынталандырушылардың бірі болды. 1980 жылы Массачусетс технология институтында экономика ғылымдарының докторы ғылымын қорғады. 1969 жылы АҚШ жасөспірімдер чемпионатында жеңіске жетті және келесі бірнеше жылды Еуропада тұрып, ондағы турнирлерде ойнаумен өткізді. Алайда, он сегіз жасында ол колледжге түсіп, кәсіби шахматшы болудың орнына экономика саласында мансап құруды жөн көрді, бірақ бірнеше жыл бойы шахмат ойнауды және өнерін жетілдіруді жалғастырды. Рогофф 1974 жылы IM атағын, ал 1978 жылы GM атағын алды. 1971 жылғы жастар арасындағы әлем чемпионатында 3-орынға ие болды және 1975 жылғы АҚШ чемпионатында 2-орынды алды, бұл турнир аймақтық жарыс санатында өткізілді, онда Уолтер Брауннан жарты ұпаймен қалып қойды; бұл нәтиже оған 1976 жылы Биелде өткен Интерзональ турниріне қатысуға мүмкіндік берді, онда ол 13-15-орындарды бөлісті. Басқа турнирлерде ол 1973 жылы Норристаунда және 1976 жылы Оренседе бірінші орын үшін тең түсті. Сонымен қатар, ол бұрынғы әлем чемпиондары Михаил Тал және Тигран Петросянға қарсы жеке ойындарда тең ойнады. 2012 жылы әлемдегі ең жоғары рейтингке ие шахматшы Магнус Карлсенмен блицте тең түсті.

Мансап

Карьерасының басында Рогофф Халықаралық валюта қорында (ХВҚ) экономист және Федералды резервтік жүйе басқармасының мүшесі ретінде қызмет етті. Рогофф Принстон университетінде Халықаралық қатынастар жөніндегі Чарльз және Мари Робертсон атындағы профессор болды. 2002 жылы Рогофф Дүниежүзілік банктың бұрынғы бас экономисі және 2001 жылғы Нобель сыйлығының лауреаты Джозеф Стиглицпен болған даудан кейін көпшіліктің назарына ілікті. Стиглицтің "Глобализация және оның салқындары" атты кітабында ХВҚ-ны сынағаннан кейін, Рогофф ашық хат жазып жауап берді. Сондай-ақ, ол 2002 жылдан бері Project Syndicate жобасына тұрақты автор болып табылады.

2008 жылғы қатерлі істен шығу

Экономист Алан Блиндер Рогофф пен Кармен Рейнхартты 2008 жылғы қаржы институттарының жақындағы құлдырауын және одан туындаған ауыр рецессияның маңызды аспектілерін сипаттағандары үшін құрметпен еске алады. 1991 немесе 2000 жылдардағыдай қалыпты рецессия кезінде салықты төмендету және инфрақұрылымға жұмсалу (фискалдық ынталандыру), сондай-ақ пайыздық ставканы төмендету (монетарлық ынталандыру) сияқты кейнсиандық құралдар көбінесе бірнеше айдың ішінде экономиканы жақсартады және жаңару мен экономикалық өсімге алып келеді. Тіпті 1982 жылғы ауыр рецессия да, Блиндердің айтуынша, "сол кезде Ұлы рецессия деп аталды", осы стандартты құралдарға жауап беретін қалыпты рецессиялар санатына жатады.

Сын-пікірлер мен даулар

2013 жылдың сәуірінде Рогофф Кармен Рейнхартпен (This Time is Different кітабының авторлесi) бiрге әлемнiң назарының ортасында болды. Олардың көп сілтеме жасалған "Қарыз уақытындағы өсу" атты зерттеуінде есептеу қателерi бар екенi анықталды, ал сыншылар бұл қателер олардың қарыздың көптiгi өсудiң төмендеуiне әкеледi деген негiзгi тұжырымын жоққа шығарады деп мәлімдедi. Томас Херндон, Майкл Эш және Роберт Полиннiң талдауы "кодтау қателерi, қолжетiмдi деректердi таңдап алып тастау және қорытынды статистиканы дәстүрлi емес салмақтау соғыстан кейiнгi кезеңде 20 дамыған экономиканың мемлекеттiк қарызы мен ЖІӨ өсуi арасындағы қатынасты дұрыс емес көрсеткен ауыр қателерге әкелдi" деген тұжырым жасады. Олардың есептеулерi көрсеткендей, кейбiр жоғары қарызды елдер Рейнхарт пен Рогофф бастапқыда келтірген 0,1 пайыздық көрсеткiштiң орнына 2,2 пайыздық өсiмге қол жеткiздi. Олар мемлекеттiк қарыздың ЖІӨ-ге қатынасы 90% болғанда өсу нәтижелерiнiң шегiне жететiн нүкте болады деген пiкiрлерiнен бас тартты. Зерттеудің саяси салдары болғандықтан бұл мәселе әлi де даулы болып қалуда, бiрақ Рогофф пен Рейнхарттың айтуынша, "[с]аяси тұрғыдан қыздырылған талқылау бiздiң қарыз бен өсiм арасындағы теріс байланысты табуымызды үнемдеуге шақырумен жаңылыстырады". 2016 жылы жарық көрген "Ақшаның қарғысы" атты еңбегінде ол АҚШ-ты 100 долларлық, содан кейiн 50 долларлық, содан кейiн 20 долларлық банкноттарды кезең-кезеңiмен айналымнан шығаруға шақырды, тек кiшкентай номиналдағы банкноттарды қолданыста қалдыруды ұсынды.