Кіріспе

Азия-Еуропа саяси диалог форумы

Азия-Еуропа кездесуі (ASEM) – Азия мен Еуропа арасындағы қарым-қатынастарды және әртүрлі ынтымақтастық нысандарын күшейтуге бағытталған азиялық-еуропалық саяси диалог форумы. Ол 1996 жылдың 1 наурызында Таиландтың Бангкок қаласында өткен ASEM 1-ші саммитінде (ASEM1) Еуропалық Одақтың (ЕО) сол кездегі 15 мүше мемлекеті мен Еуропалық Комиссиясы, Оңтүстік-Шығыс Азия Ұлттарының қауымдастығының (АСЕАН) сол кездегі 7 мүше мемлекеті, сондай-ақ Қытай, Жапония және Оңтүстік Корея мемлекеттерінің ресми түрде құрылғандығы жарияланды. Кейіннен жүзеге асырылған бірнеше кеңейтулер нәтижесінде 2008 жылы ЕО-ға қосымша мүше мемлекеттер, Үндістан, Моңғолия, Пәкістан және АСЕАН хатшылығы, 2010 жылы Австралия, Жаңа Зеландия және Ресей, 2012 жылы Бангладеш, Норвегия және Швейцария, ал 2014 жылы Хорватия және Қазақстан қосылды. АСЕМ процесінің негізгі құрамдас бөліктері келесі 3 тіреуге негізделген:
Саяси тіреу
Экономикалық және қаржылық тіреу
Әлеуметтік, мәдени және білім беру тіреуі

Жалпы алғанда, АСЕМ процесіне қатысушы серіктестер бұл процесті Азия мен Еуропа арасындағы қарым-қатынастарды барлық деңгейде тереңдетудің жолы деп есептейді, бұл теңдестірілген саяси және экономикалық әлемдік тәртіпке қол жеткізу үшін қажет деп саналады. Процеске Азия мен Еуропа мемлекеттерінің басшылары мен үкімет басшыларының екі жылда бір рет өткізілетін кездесулері, Сыртқы істер министрлерінің екі жылда бір рет өткізілетін кездесулері, сондай-ақ басқа да министрлік кездесулері мен түрлі деңгейдегі саяси, экономикалық және әлеуметтік-мәдени шаралар үлкен үлес қосады.

Серіктестер

Қазіргі уақытта АСЕМ серіктестігінде 53 серіктес бар: 51 ел және 2 аймақтық ұйым. Елдер: Австралия, Австрия, Бангладеш, Бельгия, Бруней, Болгария, Камбоджа, Қытай, Хорватия, Кипр, Чехия, Дания, Эстония, Финляндия, Франция, Германия, Грекия, Венгрия, Үндістан, Индонезия, Ирландия, Италия, Жапония, Қазақстан, Лаос, Латвия, Литва, Люксембург, Малайзия, Мальта, Моңғолия, Мьянма, Нидерланды, Жаңа Зеландия, Норвегия, Пәкістан, Филиппин, Польша, Португалия, Румыния, Ресей, Сингапур, Словакия, Словения, Оңтүстік Корея, Испания, Швеция, Швейцария, Таиланд, Ұлыбритания және Вьетнам. Ал Еуропалық Одақ және АСЕАН хатшылығы – аймақтық ұйымдар болып табылады.