Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын аристократы Филипп Генри Стэнхоп, 4-ші граф Стэнхоп FRS (7 желтоқсан 1781 – 2 наурыз 1855) – ағылшын аристократы, ең бастысы 1830 жылдардағы Каспар Хаузер ісіне қатысқандығымен есте қалды.
English aristocrat
Philip Henry Stanhope, 4th Earl Stanhope FRS (7 December 1781 – 2 March 1855), was an English aristocrat, chiefly remembered for his role in the Kaspar Hauser case during the 1830s.
Шығу тегі
Ол Чарльз Стэнхоптың, 3-ші Стэнхоп графының (1753–1816) екінші әйелі Луиза Гренвиллдің (1758–1829) үлкен ұлы және мұрагері болды. Луиза Гренвилл – құрметті Генри Гренвиллтің қызы және жалғыз мұрагері, ол 1746 жылы Барбадос губернаторы, ал 1762 жылы Осман Портасына елші болып тағайындалған. Генри Гренвилл, Ричард Темпл Нюгент Бриджес Чандос Гренвиллдің, 1-ші Букингем және Чандос герцогының кіші інісі еді.
He was the eldest son and heir of Charles Stanhope, 3rd Earl Stanhope (1753–1816), by his second wife, Louisa Grenville (1758–1829), daughter and sole heiress of the Hon. Henry Grenville, Governor of Barbados in 1746 and ambassador to the Ottoman Porte in 1762, a younger brother of Richard Temple Nugent Brydges Chandos Grenville, 1st Duke of Buckingham and Chandos.
Мансап
Әкесінің әдептілік атағы Виконт Махон есімдерін пайдаланып, ол 1806 жылдан 1807 жылға дейін Вендовер, 1807 жылдан 1812 жылға дейін Кингстон-апон-Халл және 1812 жылдан 1816 жылдың 15 желтоқсанында Лордтар палатасына өтуіне дейін Мидхерст округінен парламент депутаты болды. Ол әкесімен ғылыми қызығушылықтарын бөлісті және 1807 жылдың 8 қаңтарында Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды, сондай-ақ Медико-ботаникалық қоғамның президенті болды. Ол өнер қоғамының вице-президенті де болды. Ол, басқа да талантты отбасы мүшелері сияқты, әсіресе жартылай қарындасы Леди Хестер Стэнхоп, көбінесе эксцентрикалық тұлға ретінде бейнеленеді. Германияда білім алғаннан кейін ол Еуропаны кеңінен аралады (көбінесе жалғыз, бірақ ол үйленген және ұл мен қызы болды), бұл оны түрлі князьдық сарайлармен байланыстырды және оған көп шығын әкелді. Кейбір мәліметтерде айтылғандай, ол қаражатынан асып кеткен, бірақ 1816 жылы әкесінің мүлігін мұраға алғаннан кейін оның байлығы сақталған сияқты. Оның эксцентриктігін түсінуге болады, өйткені оның қызы Кливленд герцогинясы Леди Хестер Стэнхоптың өмірі мен хаттарында жазғандай, оның әкесі оны мектепке жібермей, Шевенингтегі отбасылық үйінде ұстады. Жоспар бойынша Филипп әкесімен мүліктің иелігін тоқтатуға келісуі керек еді. Биографияда граф содан кейін мүлікті сатып, ақшаны шетелге жіберіп, отбасын кедейлендіретіні айтылады. Хестер ағасын қашып кетуге көмектесті, ал оның "Өмір және хаттар" кітабында келтірілген хаттарында Уильям Питт кіші және басқалар оның ісіне қуанды.
Using his father's courtesy title Viscount Mahon, he served as a Whig Member of Parliament for Wendover from 1806 to 1807, for Kingston upon Hull from 1807 to 1812, and for Midhurst from 1812 until his succession to the peerage on 15 December 1816, when he took his seat in the House of Lords. He shared his father's scientific interests and was elected a Fellow of the Royal Society on 8 January 1807 and was a president of the Medico Botanical Society. He was a vice president of the Society of Arts. Like other members of his gifted family, notably his half sister Lady Hester Stanhope, he is usually portrayed as a somewhat eccentric character. Having studied in Germany, he travelled extensively in Europe (mostly alone, though he was married and had a son and a daughter), which brought him into contact with various princely courts and which caused him great expenditure. In contrast to some accounts, which suggest that he lived beyond his means, it appears that he remained wealthy, certainly after he had succeeded to his father's estates in 1816. His eccentricity may be understandable since, as his daughter the Duchess of Cleveland wrote in her Life and Letters of Lady Hester Stanhope, his own father refused to send him to school but kept him at the family home of Chevening. The plan was that Philip would agree to his father's terminating the entail on the estates. The biography implies that the Earl would then have sold the estates and sent the money overseas, impoverishing his family. Hester helped her brother escape and her letters, quoted in the Life, record that William Pitt the Younger and others rejoiced over what she had done.
Каспар Хаузер ісі
Стенхоп "талапкер" (ә. к. а. "жабайы бала") Каспар Хаузерге қызығушылық танытты, ол 1828 жылы Нюрнбергте пайда болып, қараңғы бөлмеде толығымен оқшауланған күйде өскенін және өзінің кім екенін ештеңе білмейтінін айтқандықтан әйгілі болды. Бұдан әрі, Хаузер 1829 жылы кесік жарамен табылған және капюшон киген адам шабуыл жасады деп мәлімдеді. Бұл оның патшалық әулеттен шыққан болуы мүмкін деген әртүрлі әңгімелерге, сондай-ақ ол жалғаншы екеніне күдіктерге әкелді. Стенхоп Хаузермен 1831 жылы танысты және жас жігітке тез арада қатты әуестенді; іс жүзінде, олардың қарым-қатынасында гомоэротикалық белгілер болуы мүмкін, өйткені замандас әңгімелерінде айтылған. Ол оған жомарттықпен көмектесті және жас жігіттің тегін анықтау үшін Венгрияда (сәтті болмаған) тергеулерге төледі, өйткені ол 1830 жылы венгр және славян сөздерін есінде сақтайтынын айтқан, бұл оның сол жерден шыққан болуы мүмкін деген болжамдарға әкелді. Хаузердің қамқоршысы барон фон Тухер Стенхоптың Хаузерге қатысты педагогикалық тұрғыдан дұрыс емес мінез-құлқына сын айтты және қамқоршылықтан бас тартты. Стенхоп 1831 жылдың желтоқсанында Хаузердің асырап алушы әкесі болды және оны мектеп мұғаліміне тапсырды. 1832 жылдың қаңтар айында ол Англияға оралды, онда ол өзінің асырап алған баласымен және істі қарастырып жатқан шенеуніктермен хат арқылы байланысын жалғастырды. Стенхоп Хаузердің венгр магнаттарынан шыққандығы туралы теорияны қолдады, бірақ Венгриядағы қосымша тергеулер тағы да толық сәтсіз аяқталғанын білгеннен кейін бұл идеядан бас тартуға мәжбүр болды. Баварияның сот президенті Ансельм фон Фейербахқа жазған хатында (1832 жылдың 5 қазаны) Стенхоп енді Хаузердің сенімділігіне күдік білдірді. Кейін ол Хаузердің өзі қысыммен жарақаттанғанын айтты, пышақтың ұшын матадан жасалған пальтосына басып, оның ойлағаннан гөрі тереңдеу енгенін мәлімдеді. Стенхоп "Каспар Хаузерге қатысты трактаттарында" (1836, неміс түпнұсқасы: 1835) Хаузерге қарсы барлық белгілі дәлелдерді жариялады: Осы істе мен қаншалықты жаңылыстым және менің көзқарасым қаншалықты қате болса, соғұрлым осы істе құлшыныспен әрекет етуім керек, және егер менде мүмкіндік болса, басқаларды осындай қателіктерден сақтауға тырысуым керек. Осы себепті кейбіреулер маған жақын немесе жат болса да, кінәлап, жамандағандарына қарамастан, мен өзімнің ар-ұжданымда жеңілдік сезінемін. Стенхопқа Хаузердің жақтастары шабуыл жасап, тіпті оның өлімін жоспарлағанын айыптады. Олар Хаузердің Баденнің мұрагерлік ханзадасы болғанын және саяси себептермен өлтірілгенін болжады. Кейбір тарихшылар (мысалы, Иво Стридингер) Лорд Стенхопты "ақиқатты іздеуші" және өзінің алдануын түсінген қайырымды адам ретінде қорғады.
Stanhope became interested in the story of the "foundling" (a. k. a. "feral child") Kaspar Hauser, a youth who had appeared in Nuremberg in 1828 and had become famous through his claim that he had been raised in total isolation in a dark room and could tell nothing about his identity. Furthermore, Hauser was found with a cut wound in 1829 and claimed to have been attacked by a hooded man. This led to various rumours that he might be of princely parentage but also suspicions that he was an impostor. Stanhope first met Hauser in 1831 and soon felt a strong affection for the young man; indeed, their relationship could have had homoerotic undertones, as contemporary rumours suggested. He endowed him generously and paid for (unavailing) inquiries in Hungary to clarify the young man's origin, as the latter, in 1830, had claimed to remember some Hungarian and Slavic words which had led to speculations that he might originate from there. Hauser's custodian, Baron von Tucher, criticised Stanhope's pedagogically wrong behaviour towards Hauser and retired from his custodianship. Stanhope, in December 1831, became Hauser's foster father and transferred him to the care of a schoolmaster. In January 1832, he returned to England from where he continued to communicate by letter with his fosterling and also with officials examining the case. Stanhope had favoured the theory that Hauser stemmed from Hungarian magnates but had to give up this idea when he was informed that further inquiries in Hungary had, once more, failed completely. In a letter to the Bavarian court president Anselm von Feuerbach (dated 5 October 1832), Stanhope now clearly uttered his doubts in Hauser's credibility. he would later advocate the position that Hauser himself had inflicted the wound by pressure, and that, after he had squeezed the point of the knife through his wadded coat, it had penetrated much deeper than he had intended. In his Tracts Relating to Caspar Hauser (1836, German original: 1835) Stanhope published all known evidence against Hauser:The more I was deceived in this affair, and the more erroneous were my views, the more is it now my duty to act with zeal, and, if it were in my power, with ability, to preserve others as far as possible from similar errors. Though I have on that account appeared in an unfavourable light to some of those who are known or unknown to me, though I have been abused and even calumniated, I find a sufficient consolation in my own conscience. Stanhope, indeed, was attacked by followers of Hauser, and even accused of contriving his death. They suggested that Hauser was a hereditary prince of Baden, and was murdered for political reasons. Some professional historians (such as Ivo Striedinger) defended Lord Stanhope as a "seeker of truth", and as a deceived philanthropist who had realised his delusion.