Кіріспе
Венгриялық саясаткер Йожеф Сажер (7 қыркүйек 1961 жылы туған) – Венгрияның зейнеткер саясаткері және Fidesz партиясының бұрынғы Еуропалық парламент депутаты. 2020 жылдың 29 қарашасында ол депутаттық өкілеттігінен бас тартты (құжаттар желтоқсан айының соңында күшіне енді).
József Szájer (born 7 September 1961) is a retired Hungarian politician and former Member of the European Parliament (MEP) of the Fidesz party. He resigned as MEP on 29 November 2020 (effective at the end of December)
Ерте өмір және білім
Йозеф Сажер 1961 жылғы 7 қыркүйекте Сопрон қаласында мектеп мұғалімі Йозеф Сажердің үлкен ұлы ретінде дүниеге келді. Оның ата-анасы 1982 жылғы 26 қарашада көміртек газынан улану салдарынан қайтыс болды. Осыған байланысты Сажер 21 жасында кіші әйелдерінің қамқоршысы болды. Ол бастауыш және орта білімін туған жерінде аяқтады. Сажер Бибо Истван колледжінде оқыды және 1986 жылы Будапешттегі Эөтвос Лоранд университетін (ELTE) заңгер мамандығы бойынша бітірді. Содан кейін ол ELTE-нің Рим құқығы кафедрасында он жыл бойы лекция оқыды. Сорос қорынан стипендия алып, 1986 жылдан 1987 жылға дейін Оксфордтағы Баллиол колледжінде оқыды және 1988 жылдан 1989 жылға дейін Мичиган университетінде зерттеу жұмыстарын жүргізді. 1996 жылы адвокаттық экзаменді тапсырып, содан кейін заңгерлікпен айналысты. Сажер 1987 жылдан бастап Оксфорд Венгр қоғамының (OHS) тұңғыш президенті болды.
Венгрия ішінде
1988 жылы Сажер Fidesz партиясының құрылтайшы мүшесі болды және 1989 жылдан 1990 жылға дейін Венгрияның дөңгелек үстел келіссөздеріне қатысты. 1990 жылы ол Венгрия парламентіне депутат болып сайланды – ол 2004 жылы Еуропарламент депутаты болғанға дейін осы мандатын сақтап келді. 1994 жылдан 2002 жылға дейін ол Fidesz парламенттік тобын басқарды, ал 1998 жылдан 2002 жылға дейін Парламенттің Еуропалық интеграция комитетінің төрағасы болды. 1996 жылдан 2003 жылға дейін Fidesz партиясының вице-президенті болды, ал 2000 жылдан 2012 жылға дейін Еуропа Кеңесінің Басқарма мүшесі болды. 2007 жылы ол Magyar Szabadság Kör (Мажарстанның бостандық клубы) құрылтайшы мүшесі болды. Еуропарламент депутаты қызметін атқарып жүргенде, 2010 жылы Сажер жаңа Венгрия Конституциясының жобалау комитетінің төрағасы болып тағайындалды және ұлттық консультативтік комитетті басқарды. Жоба Сажердің iPad-ында жазылған. Комитет конституцияға бірнеше маңызды өзгерістер енгізуді ұсынды, соның ішінде ата-аналарға кәмелетке толмаған балаларының атынан сайлауда дауыс беруге рұқсат беру туралы ұсыныс және абортты тыйымдау туралы бап. Жаңа конституция сондай-ақ некенің анықтамасын ер және әйел арасындағы одақ ретінде қатаңдап, бір жынысты некелерді мойындау туралы талаптарды жоққа шығарды.
Еуропалық Парламент
2003 жылы Саджер Еуропаның болашағы жөніндегі конвенцияға қосылды және Венгрияның Еуроодаққа қосылуы алдында Еуропалық парламенттің бақылаушы мүшесі болды. 2004 жылы Саджер алғаш рет Еуропалық парламентке сайланды және Еуропалық халықтық партиясы мен Еуропалық демократтар тобының төрағаларының орынбасары болып тағайындалды. 2004-2007 жылдары Саджер Ішкі нарық және тұтынушылардың қорғалуы комитетінің мүшесі, кейін Конституциялық мәселелер комитетінің мүшесі (2007–2014) болды. 2008 жылы ол Еуропалық сана мен коммунизм туралы Прага декларациясына қол қойды. 2009 жылы қайта сайланғаннан кейін ол Венгриялық ЕХП делегациясының жетекшісі (2011 жылға дейін) және Еуропалық халықтық партиясы тобының парламенттік тәртіпті сақтаушысы және төраға орынбасары (2020 жылға дейін) болып тағайындалды. 2014 жылдан 2020 жылы отставкаға кеткенге дейін ол Заң мәселелері комитетінің белсенді мүшесі болды. 2019 жылы Петофи сыйлығымен марапатталды. Саджер Халықаралық сауда комитетінің мүшесінің орынбасары және АҚШ-пен қарым-қатынастар жөніндегі делегацияның мүшесі болды.
Гейлік секс-кеңес және отставка
Саджер 2020 жылдың 29 қарашасында, желтоқсан айының соңында күшіне енетіндей, Еуропарламент депутаты қызметінен кетті, бұл жергілікті коронавирус ережелерін бұзу болды. Саджер бұл кешке шақырылған қонақ емес еді, ол бір досымен бірге болған. Тойға шағым түсіріп, полицияны шақырған көршілерден кейін той тоқтатылды. Тойға қатысқандардың барлығына 250 евро айыппұл салынды. Федералды прокуратураның мәлімдемесіне сәйкес, Саджер терезеден және су құбыры арқылы қашып кеткені көрінді. Оның қолы қанға боялған, ал рюкзагынан экстази таблеткасы табылған, бірақ ол бұл есірткінің өзіне тиесілі емес екенін мәлімдеді. Ол сол жерде өзінің жеке куәлігін көрсете алмады, сондықтан полиция оны үйіне эскорттап алып барды, онда ол дипломатиялық паспортын көрсетті. Бұл оқиғадан бұрын, ол гей екені туралы әңгімелер тараған, бұл туралы 2015 жылы бұрынғы «Фидес» саясаткері Клара Унгар ашық айтқан. Мартон Гёнгиоши («Jobbik»), Манон Обри («La France Insoumise») және Терри Рейнтке («Альянс 90/Жасылдар») сияқты басқа Еуропарламент депутаттары Сажер мен «Фидесті» ЛГБТ мәселелеріндегі партияның ұстанымын ескере отырып, екіжүзділікпен айыптады. Оппозициялық «Momentum Movement» партиясының жетекшісі Андрас Фекете Гьердің айтуынша, бұл оқиға «Фидестің толық моральдық банкроттығын» көрсетті. Оқиғадан кейін Сажер қашу үшін су құбырынан түскен жерге ескерткіш тақта орнатылды. Көше суретшісі Лайка Римде Сажерді гей-икона ретінде бейнелейтін сурет салған. 2010 жылы Сажер Сопронның құрметті азаматы атанған. Оқиғаның салдарынан ол 2020 жылдың 3 желтоқсанында құрметті азаматтығынан бас тартты.
Жеке өмір
Сажер 1983 жылдан бері Тунде Хандомен үйленген, ол 2020 жылдың қаңтарында Венгрия Конституциялық сотының судьясы болды. Олардың 1987 жылы туған қызы бар. 2015 жылы Ертіс демократтар альянсының мүшесі Клара Унгар, өзін ашық түрде лесбиянка деп жариялаған, Сажер мен тағы бір «Фидес» саясаткері Мате Кочистің гомосексуалды екенін мәлімдеді. Кочис Унгарға қарсы қорлау ісін қозғады. Ол бірінші инстанцияда жеңіске жетті, бірақ апелляцияда жоңғырылды.