Кіріспе

Жаңа Зеландия заңгері Джереми Уолдрон (Jeremy Waldron; 1953 жылдың 13 қазанында туған) – жаңазеландиялық құқық философы. Ол Нью-Йорк университетінің құқық мектебінде университет профессоры, Нью-Йорк университетінің философия факультетімен байланысты және бұрын Оксфорд университетінің All Souls колледжінде әлеуметтік және саяси теория профессоры болған. Уолдрон сонымен қатар Веллингтон қаласындағы Виктория университетінде қосымша профессор қызметін атқарады. Уолдрон әлемдегі жетекші құқық және саяси философтардың бірі саналады.

Ерте өмір және білім

Уолдрон Саутленд ер балалар орта мектебінде оқыды, содан кейін Жаңа Зеландияның Отаго университетінде білім алды, онда 1974 жылы бакалавр (B.A.) және 1978 жылы заң бакалавры (LL.B.) дәрежелерін алды. Кейін ол Оксфордтың Линкольн колледжінде заң философы Рональд Дворкин мен саяси теоретик Алан Райанның жетекшілігімен философия докторы (D. Phil.) дәрежесін алу үшін оқыды; Уолдрон 1986 жылы бітірді.

Мансап

Ол Отагода (1975–1978), Оксфордтағы Линкольн колледжінде (1980–1982), Шотландиядағы Эдинбург университетінде (1983–1987), Беркли заң мектебінің құқық және әлеуметтік саясат бағдарламасында (1986–1996), Принстон университетінде (1996–1997) және Колумбия заң мектебінде (1997–2006) заң және саяси философиядан сабақ берді. Сондай-ақ, Корнелл (1989–90), Отаго (1991–92) және Колумбия (1995) университеттерінде қонақ профессор болып жұмыс істеді. Қазіргі уақытта Нью-Йорк университетінде ол құқық үстемдігі, заңгерлік, меншік және адамдық қадір-қасиет тақырыбында семинарлар оқытады және 1987 жылы Рональд Дворкин мен Томас Нагель құрған, ал қазір Лиам Мерфи, Сэмюэл Шеффлер және Уолдрон басқаратын құқықтық, әлеуметтік және саяси философия жөніндегі коллоквиумды тұрақты түрде өткізеді. Уолдрон 1996 жылы Кембридж университетінде Сили лекцияларының екінші циклын, 1999 жылы Оксфордта Карлайл лекцияларын, 2000 жылғы көктемде Колумбия заң мектебінде университет лекциясын, 2004 жылы Стэнфорд университетінде Вессон лекцияларын, 2007 жылы Йель заң мектебінде Сторрс лекцияларын және 2015 жылы Эдинбург университетінде Гиффорд лекцияларын оқыды. 1998 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 2005 жылы Уолдрон өзі бітірген Отаго университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды. Уолдрон 2015 жылы Америка философиялық қоғамына сайланды. 2019 жылы Отаго университетінде оның атымен заң ғылымы кафедрасы құрылды.

Құқықтық және философиялық көзқарастар

Уолдрон либерал және нормативтік құқықтық позитивист. Ол жеке меншік талдауы мен негіздемесі, сондай-ақ Джон Локктың саяси және құқықтық философиясы туралы кеңінен жазған. Ол сотқа шақыруға және азаптауға ашық қарсы, оларды демократиялық принциптермен үйлеспейтін деп санайды. Ол жек көруге шақыратын сөздерді Бірінші түзетумен қорғауға болмайды деп есептейді. Оның соңғы еңбектері діни және Кант емес адамдық қадір-қасиет тұжырымдамасын ұсынуға арналған, ол барлық адамдарды ақсүйектер немесе аристократия деңгейіне көтеру ойын тәжірибесіне негізделген, осылайша бірыңғай дәреже немесе топ құрайды. Ол бұл тақырыпта 2009 жылы оқыған «Таннер лекцияларынан» бері жұмыс істеп келеді, ол 2012 жылы «Қадір-қасиет, дәреже және құқықтар» деген атпен жарияланды. Уолдрон саяси теория көтеріп отырған мәселелерге назар бөлмегені үшін аналитикалық құқықтық философияны да сынады.

Соттық бақылауды сынға алу

Сандрин Баум Джереми Уолдрон мен Брюс Акерманды «сот қарауының демократия қағидаларымен үйлесімділігіне» қатысты маңызды сыншылар ретінде атады. Баум Джон Харт Эллиді Дворкинмен бірге осы қағиданың соңғы жылдардағы ең көрнекті жақтаушылары деп көрсетті, ал осы «үйлесімділік» қағидасына қарсы Брюс Акерман мен Уолдрон тұрды. Уолдрон мен Акерманнан өзгеше, Дворкин АҚШ Конституциясын моральдық тұрғыдан түсіндіруді ұзақ жылдар бойы қолдады, оның қолдау көрсету жолдары федералды үкіметте сот сараптамасының күшейтілген түрлерімен тығыз байланысты деп санайды. Демократиялық заңнама принципінің тұғырлы жақтаушысы Уолдрон «Сот қарауына қарсы істің мәні» атты мақаласында дамыған демократиялық үкіметте сот қарауының рөлі шектеулі болу керектігін айтты. Уолдрон сот билігінің құқықтарды қорғауда заң шығарушы органнан артықшылығы жоқ екенін мәлімдейді, егер 1) тиісті сайлау құқығы мен рәсімдері бар кең демократиялық саяси жүйе болса, 2) халықтық қысымнан белгілі бір деңгейде оқшауланған және сот қарауымен айналысатын соттар жүйесі болса, 3) құқықтарға жалпы бейімділік болса және 4) құқықтардың мазмұны мен ауқымы туралы пікірталас болса. Дегенмен, Уолдрон сот қарауының болуына қарсы емес, ол институционалдық дисфункция болған жағдайда қажет болуы мүмкін. Осы ретте, демократиямен үйлесімді сот қарауын қорғау тек осы дисфункцияны жоюға бағытталған шаралармен шектеледі және шексіз де, әмбебап та емес. Осылайша, Уолдрон сот қарауына қатысты көзқарасын судья Харлан Фиске Стоун дәстүрімен байланыстырады.

Соттық минимализммен байланысы

Касс Санштейннің 2015 жылғы кітабына жасалған шолуда Уолдрон судьялардың үкімдерін түсіндіруде "батыл" болуға дайын тұрғандары мен одан жаңылғандары арасындағы қарама-қайшылықта, "сот минимализмі" деп аталатын ұстанымға көңіл бөлетінін айтты. Уолдрон Сандра Дей О'Коннор, Рут Гинзбург және Феликс Франкфуртерді осы ұстанымды ұстанатын судьялардың мысалы ретінде келтіреді.

Жеке өмір

Уолдронның көп жылдық серіктесі Колумбия құқық мектебінің профессоры Кэрол Сангер.