Мажрух Султанпури – Үнді поэты, лирик, кино өнеріне зор үлес қосқан тұлға. «Дости» фильмі үшін сыйлық алған, авангард өкілі. Өмірбаяны, шығармалары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үндістандық урду ақыны және хинди тіліндегі лирик (1919-2000)
Indian Urdu poet and Hindi language lyricist (1919 2000)
Ол 1950-ші және 1960-шы жылдардың басында үнді киносындағы басты музыкалық күштердің бірі болды және Прогрессивті жазушылар қозғалысының маңызды тұлғасы еді. Ол 20-шы ғасыр әдебиетінің ең үздік авангардты урду ақындарының бірі саналады. Алты онжылдыққа созылған мансабында ол көптеген композиторлармен жұмыс істеді. 1965 жылы «Дости» фильміндегі «Чахунга Майн Тухе» әні үшін «Филмфэйр» сыйлығының «Үздік лирик» номинациясын жеңіп алды, ал 1993 жылы үнді киносының ең жоғары наградасы – Дадасахеб Пхалке сыйлығымен марапатталды. Оның әкесі ұлының ағылшын білімі алуына ынтақтамағандықтан, Маджрухты дәстүрлі «Мадраса» біліміне жіберді, нәтижесінде ол алдымен «Дарс-е Низами» – жеті жылдық курс бітірді, ол діни істерге, араб және парсы тілдерін меңгеруге бағытталған, содан кейін «Алим» аттестатын алды. Одан кейін ол Лакхнау қаласындағы «Такмил-ут-Тиб» үнді медицина колледжіне оқуға түсті. Маджрух кино лириктері ретінде танымал және осы саланың шебері ретінде кеңінен белгілі болғанымен, ол урду поэзиясының ең танымал өлеңдерінің авторы екенін де білу керек:
He was one of the dominating musical forces in Indian cinema in the 1950s and early 1960s, and was an important figure in the Progressive Writers' Movement. He is considered one of the finest avant garde Urdu poets of 20th century literature. In his career spanning six decades, he worked with many music directors. He won the Filmfare Best Lyricist Award in 1965 for "Chahunga Main Tujhe" in the film Dosti, and the highest award in Indian cinema, the Dadasaheb Phalke Award for lifetime achievement in 1993. in 1919/1920. His father was not too keen on his son receiving English education and Majrooh was therefore sent for traditional 'Madrasa education' which led to his obtaining the qualification first of Dars e Nizami – a seven year course which concentrated on religious affairs along with proficiency in Arabic and Persian and then the certificate of 'Alim. He thereafter joined Lucknow's Takmeel ut Tib College of Unani medicine. While Majrooh is popular as a film lyricist and is widely known in that capacity, be it known that he also created one of the best known verses of Urdu poetry:
«Майн акела хи чала та жанибе манзил магар,
лог саат ате гае аур карван банта гая!» (Мен мақсатқа жалғыз бет бұрдым, бірақ адамдар қосылып, біз керуенге айналдық!)
"Main akela hee chala tha janibe manzil magar,
log saath aate gaye aur carvan banta gaya!" (I had set off alone towards the destination but
people joined in and we became a caravan!)
Фильмдер
1945 жылы Маджрух Сабу Сиддики институтында өткен мушайыраға қатысу үшін Бомбейге келді. Онда оның ғазалдары мен өлеңдері тыңдаушылардың жоғары бағасын алды. Көңіліне түскен тыңдаушылардың бірі кинопродюсер А. Р. Кардар болды. Маджрух Сұлтанпури Анил Бисвас, Наушад, Ғұлам Мұхаммед, Мадан Мохан, О. П. Наяр, Рошан, Салил Чоудхури, Читтрагупт, Н. Датта, Калжанжи-Ананджи, Лаксмикант-Пярелал және Р. Д. Бурман сияқты көптеген композиторлармен жұмыс істеді. Оның лирик ретіндегі соңғы фильмі – «Бір екі төрт» болды, ол 2001 жылы қайтыс болғаннан кейін шықты.
In 1945, Majrooh visited Bombay to attend a mushaira at the Saboo Siddique Institute. Here his ghazals and poetry were highly appreciated by the audience. One of the impressed listeners was film producer A. R. Kardar. Majrooh Sultanpuri worked with many music directors like Anil Biswas, Naushad, Ghulam Mohammed, Madan Mohan, O. P. Nayyar, Roshan, Salil Chowdhury, Chitragupt, N. Datta, Kalyanji Anandji, Laxmikant Pyarelal and R. D. Burman. His last film as a lyricist was One 2 Ka 4, which was released after his death in 2001.
Дискография
Жыл Фильм Әндер1963 Лааги Нахи Чхуте Рам Барлық әндер (Бходжпури фильмі)1986 Эк Аур Сикандер Барлық әндер1987 Ватан Ке Ракхвале Барлық әндер Инаам Дус Хазар Барлық әндер1988 Каямат Се Каямат Так Барлық әндер Джанам Джанам "Баркха Рут Бхи Aaj" және "Кахе Даг Маг Тери" Гар Гар Ки Кахани "Дулхе Раджа Ки Сурат Дехо", "Kisi Se Jab Pyar Hua" және "Дади Маа Дади Маа" Захрилай Барлық әндер1989 Лал Дупатта Малмал Ка Барлық әндер Фир Лахарая Лал Дупатта Барлық әндер1990 Яара Дилдара Барлық әндер Тум Мере Хо Барлық әндер Ньяй Аньяй Барлық әндер Шива Барлық әндер Гар Хо То Айса Барлық әндер Даулат Ки Юнг Барлық әндер Канун Ки Занджир Барлық әндер1991 Аайи Милан Ки Раат "Мат Ро Мере Дил" және "Дехейн Апни Кисмат Меин" Джо Джита Вохи Сикандер Барлық әндер Лав Барлық әндер Дастур Барлық әндер Хай Мери Джаан "Кахан Чали Ае Назнин" және "Гхунгхат Мера Жане Кья Хуа" Ханимун "Юн На Дехо Тасвир Банке" және "Аадха Тера Дил Аадха Мера Дил" Яар Мери Зинги Барлық әндер Хумшакал Барлық әндер1992 Гурдев Барлық әндер, "Аажа Сунле Сада" емес Ришта Хо То Айса Барлық әндер Эк Ладка Эк Ладки Барлық әндер, "Чхоти Си Дуния Мохаббат Ки" және "Анде Се Аайи Мурги" емес Бади Бахен Барлық әндер Дил Аашна Хай Барлық әндер Мистер. Бонд "Жаб До Дил Мильте Хайн" Наргис Барлық әндер1993 Лутере "Аа Жа Аневале Аажа", "Ойе Папе" және "Мери Барбад Мохаббат Пукаре" Апааткаал "Барлық әндер" Лакшья "Тере Бина О Мере", "Бекхуди Ке Наше" және "Рафтар Хай Зинги Ки"1994 Андаз Апна Апна Барлық әндер Кабхи Хаан Кабхи Наа Барлық әндер Баази Барлық әндер, "На Жане Кья Хо Гая" емес1995 Акеле Хум Акеле Тум Барлық әндер Гудду Барлық әндер Паандав "Е Хайна Пяр Хи То Хайна", "Пяр Ка Андаз Тум" және "Е Чаман Джо Джал Гая"1996 Хамоши: Музыкалық Барлық әндер Гхатак Барлық әндер, "Кой Жае То Ле Аае" емес Дарар "Майн Хи Майн" Аиси Бхи Кья Жалди Хай "Барлық әндер" Наам Кья Хай "Барлық әндер"1997 Дил Ке Джароке Майн Барлық әндер Югпуруш Барлық әндер Аша Бхоследің Джанам Самджа Каро Барлық әндер1998 Дхундте Рех Джааоге! Барлық әндер1999 Картоос Барлық әндер Дахек Барлық әндер Джанам Самджа Каро Барлық әндер Пьяр Кои Кхел Нахин Барлық әндер2000 Хум То Мохаббат Карега Барлық әндер Кья Кехна Барлық әндер Пукар Барлық әндер, "Кай Сера Сера" емес2001 One 2 Ka 4 Барлық әндер Мудже Мери Биви Се Бачаао Барлық әндер
Year Film Songs1963Laagi Nahi Chhute RamAll Songs (Bhojpuri Film)1986Ek Aur SikanderAll songs1987Watan Ke RakhwaleAll songsInaam Dus HazaarAll songs1988Qayamat Se Qayamat TakAll songsJanam Janam"Barkha Rut Bhi Aaj" and "Kahe Dag Mag Teri"Ghar Ghar Ki Kahani"Dulhe Raja Ki Soorat Dekho", "Kisi Se Jab Pyar Hua", and "Dadi Maa Dadi Maa"ZahreelayAll songs1989Lal Dupatta Malmal KaAll songsPhir Laharaya Lal DupattaAll songs1990Yaara DildaraAll songsTum Mere HoAll songsNyay AnyayAll songsShivaAll songsGhar Ho To AisaAll songsDaulat Ki JungAll songsKanoon Ki ZanjeerAll songs1991Aayee Milan Ki Raat"Mat Ro Mere Dil" and "Dekhein Apni Kismat Mein"Jo Jeeta Wohi SikandarAll songsLoveAll songsDastoorAll songsHai Meri Jaan"Kahan Chali Ae Nazneen" and "Ghunghat Mera Jane Kya Hua"Honeymoon"Yun Na Dekho Tasvir Banke" and "Aadha Tera Dil Aadha Mera Dil"Yaar Meri ZindagiAll songsHumshakalAll songs1992GurudevAll songs except "Aaja Sunle Sada"Rishta Ho To AisaAll songsEk Ladka Ek LadkiAll songs except "Chhoti Si Duniya Mohabbat Ki" and "Ande Se Aayee Murgi"Badi BahenAll songsDil Aashna HaiAll songsMr. Bond"Jab Do Dil Milte Hain"NargisAll songs1993Lootere"Aa Ja Aanewale Aaja", "Oye Pape", and "Meri Barbaad Mohabbat Pukare"Apaatkaal"All songs"Laqshya"Tere Bina O Mere", "Bekhudi Ke Nashe", and "Raftar Hai Zindagi Ki"1994Andaz Apna ApnaAll songsKabhi Haan Kabhi NaaAll songsBaaziAll songs except "Na Jaane Kya Ho Gaya"1995Akele Hum Akele TumAll songsGudduAll songsPaandav"Ye Haina Pyar Hi To Haina", "Pyar Ka Andaz Tum", and "Ye Chaman Jo Jal Gaya"1996Khamoshi: The MusicalAll songsGhatakAll songs except "Koi Jaaye To Le Aaye"Daraar"Main Hi Main"Aisi Bhi Kya Jaldi Hai "All songs"Naam Kya Hai"All songs"1997Dil Ke Jharoke MainAll songsYugpurushAll songsAsha Bhosle's Jaanam Samjha KaroAll songs1998Dhoondte Reh Jaaoge!All songs1999KartoosAll songsDahekAll songsJaanam Samjha KaroAll songsPyaar Koi Khel NahinAll songs2000Hum To Mohabbat KaregaAll songsKya KehnaAll songsPukarAll songs except "Kay Sera Sera"2001One 2 Ka 4 All songsMujhe Meri Biwi Se BachaaoAll songs