Кіріспе

Бұл - әдеттегі адамдардың цифрлық медианы пайдаланып өздерінің оқиғаларын жасау және бөлісу процесі. Цифрлық әңгімелеу – бұл цифрлық медиа өндірісінің қысқа форматы, ол қарапайым адамдарға өздерінің оқиғаларын онлайн режимінде жасауға және таратуға мүмкіндік береді. Бұл әдіс мектептерде, мұражайларда, кітапханаларда, әлеуметтік жұмыс және денсаулық сақтау салаларында, сондай-ақ қоғамдық ортада жиі қолданылады. Олардың білім беру, демократияландыру және тіпті емдік әсерлері бар деп саналады. Цифрлық әңгімелеу – қоғамдық негіздегі іс-әрекет және оны электрондық әдебиеттен, атап айтқанда гипермәтіндік көркем әдебиет, цифрлық поэзия, интерактивті көркем әдебиет, генеративтік әдебиет сияқты жанрларды қамтитын әдеби бағыттан, сондай-ақ бейне ойындар немесе жанкүйерлердің туындылары сияқты цифрлық повествотің басқа формаларынан ажырату қажет.

Кіріспе

"Цифрлық әңгімелер" – әңгіме айтуды тұрақты суреттермен, бейнеклиптермен, музыкамен және мәтінмен біріктіретін, түрлі бейне бағдарламалық қамтамасыз етуді пайдаланатын қысқаша видеороликтер. Қарапайым тілмен айтқанда, цифрлық әңгімелер – әртүрлі коммуникативтік элементтерді баяндаушы құрылымға біріктіретін мультимедиалық презентациялар. Медиа құрамына мәтін, суреттер, бейне, аудио, әлеуметтік желі элементтері (мысалы, твиттер) немесе интерактивті элементтер (мысалы, карталар) кіруі мүмкін. Цифрлық әңгімелер сабақта оқу материалдарын барлық пәндер бойынша оқушылардың білімі мен дағдыларымен байланыстыру үшін шығармашылық құрал ретінде қолданылуы мүмкін. Оқушылар жеке немесе бірлесіп өздерінің цифрлық әңгімелерін жасауға болады. Қалауынша, бұл әңгімелерді интернетте жариялауға болады.

Даму және ізашарлар

Көптеген суретшілер мен продюсерлер кең анықтамасын өздерінің қызметтерін ауызша әңгіме айту дәстүрлерімен байланыстырып, авторлық және гуманистік немесе эмоционалды түрде әсер ететін мазмұнға назар аудару арқылы өздерінің жұмысын сапасыз немесе коммерциялық жобалардан ажырату үшін пайдаланады. Кен Бернс «Азамат соғысы» атты деректі фильмінде цифрлық әңгімелеуді қолданды, ол осы жанрдың алғашқы үлгілерінің бірі ретінде аталады. Бернс өз деректі фильмінде американдық тарихындағы осы трагедиялық оқиғаның жүрегі мен сезімдерін ашуға көмектесетін бірінші тұлғаның баяндамаларын, сондай-ақ баяндауды, архивтік кадрларды, заманауи кинематографияны және музыканы пайдаланды (Силвестр және Гринджи, 2009). Өздерін цифрлық әңгімешілер деп атаған суретшілердің кейбіреулері – марқұм Дана Атчли, оның серігі Джо Ламберт, Эбби Дон, Бренда Лорел және Педро Майер. Цифрлық әңгімелеудің «қысқа баяндалған фильмдер» анықтамасы 1993 жылы Америка кино институтында Дана Атчли өткізген өндіріс семинарынан шыққан, ал 1990 жылдардың ортасында Джо Ламберт оны Сан-Франциско шығанағындағы StoryCenter (бұрынғы Цифрлық әңгімелеу орталығы) тарапынан қолданылатын оқыту әдісі ретінде бейімдеп жетілдірді. StoryCenter (бұрынғы Цифрлық әңгімелеу орталығы) -нда цифрлық әңгімелер қарқынды семинарларда жасалады. Нәтижесінде жеке жазба, фотосуреттер және басқа да тұрақты кадрлар, музыкалық саундтрек біріктірілген қысқа фильм туады. Технологиялар техникалық білімі жоқ адамдарға да «қозғалмалы» суреттер мен дыбыс арқылы әңгіме айтатын туындылар жасауға мүмкіндік береді. Видеомен салыстырғанда тұрақты кадрларды пайдалану үшін процессор мен жадтың талаптары төмен, сондай-ақ онлайн немесе стандартты видео өңдеу бағдарламалық қамтамасымен «Кен Бернс» эффектісін жасау оңай, бұл эстетикалық, бірақ қысқа фильмдер жасауды жеңілдетті. Цифрлық әңгімелеуді BBC-дің «Capture Wales» жобасы Breaking Barriers сияқты ұйымдармен жұмыс істеу арқылы қоғамдық телехабар таратуға енгізді. Келесі жылы BBC Англияда «Telling Lives» деп аталатын ұқсас жобаны іске қосты. Sveriges Utbildningsradio «Rum för Berättande» (Әңгіме айтуға арналған бөлме) атты жаңа радио бағдарламасын жасады. Нидерландының білім беру телеарнасы Teleac/NOT елінің әртүрлі аймақтарындағы жастармен бірге бағдарлама жасады. KQED, Rocky Mountain PBS, WETA және АҚШ-тағы басқа да қоғамдық телеарналар жобаларды әзірледі. Цифрлық әңгімелеу қарапайым видеодан интерактивті және жақсырақ көрінетін формаларға қарай дамуда. Бұған мақсаттарды ілгерілету, көрермендерді көңілдіру, білім беру және хабарлау үшін жасалған веб-сайттар мен онлайн-видеолар кіреді.

Құралымдары

Цифрлық әңгіменің ең маңызды ерекшелігі – ол дәстүрлі әңгіме айту конвенцияларына енбейді, себебі ол тұрақты бейнелерді, қозғалыстағы бейнелерді, дыбыс пен мәтінді үйлестіре алады, сондай-ақ сызықты емес және интерактивті мүмкіндіктерге ие. Технологияның экспрессивті мүмкіндіктері интеграция үшін кең база ұсынады. Ол автордың да, көрерменнің де тәжірибесін жақсартады және өзара әрекеттесуді күшейтеді. Компьютерлер, цифрлық камералар, диктофондар, смартфондар және бағдарламалық жасақтамалар сияқты жаңа медиа құрылғыларының пайда болуымен адамдар өздерінің цифрлық әңгімелерін интернет арқылы, дискілерде, подкасттарда немесе басқа да электрондық медиада бөлісе алады. Цифрлық әңгімелеу – әңгіме айту өнерін фотосурет, мәтін, аудио, дауыстау, гипермәтін және бейне сияқты мультимедиалық мүмкіндіктермен біріктіреді. Цифрлық құралдар мен бағдарламалық қамтамасыз ету цифрлық әңгіме жасауды оңай және ыңғайлы етеді. iMovie және Microsoft Photos сияқты бағдарламалық жасақтамалар қолданушыға ыңғайлы нұсқаларды ұсынады. WeVideo сияқты басқа онлайн нұсқалар мен тегін қосымшалар да бар. Білім берушілер жиі цифрлық әңгімелеудің артықшылығын студенттердің шығармашылық өрнегі үшін таңдауға болатын техникалық құралдар ретінде көрсетеді. Оқушылар осы құралдарды жаңаша қолдану арқылы мағыналы контент жасауға кіріседі. Студенттер жаңа бағдарламалық жасақтаманы үйренеді, суреттерді таңдайды, бейнелерді өңдейді, дауыстау жасайды, музыка қосады, титул экранын жасайды және ағынды және ауысуларды басқарады. Сонымен қатар, "оқырманның" қатысуы үшін интерактивті мүмкіндіктерді қосуға болады. Келесі не болатынын таңдау, оқиғаны бастау немесе онлайн контентке өту үшін суретті немесе мәтінді басуға болады. Сонымен қатар, Web 2.0 және цифрлық әңгімелеу арасында айырмашылықтар бар. Web 2.0 әңгімелеу әлеуметтік желілер, блогтар және YouTube арқылы байланыс желісін құрайды, бұл дәстүрлі, бірегей цифрлық әңгімелеу ағынынан асып түседі. Ол "көп мөлшердегі микроконтентті жинақтап, ақпараттың шексіз көлемінен шығармашылық үлгілерді таңдайды", сондықтан Web 2.0 әңгімелеуінің шекарасы міндетті түрде анық емес. Цифрлық әңгімелеудің тағы бір түрі – микрофильм, ол "бірнеше секундтан 5 минуттан аспайтын өте қысқа көрме. Ол баяндаушыға жеке жазбаларды, фотосуреттерді немесе бейне түсірілімдерді, повествование, дыбыс эффектілерін және музыканы біріктіруге мүмкіндік береді. Көптеген адамдар, шеберлік деңгейіне қарамастан, өздерінің әңгімелерін бейне мен дыбыс арқылы айтып бере алады және оларды басқалармен бөліседі". Цифрлық әңгіме айту – повествование, ол көркем немесе көркем емес, жеке немесе жалпы және цифрлық медиадан тұрады. Цифрлық медиаға суреттер, бейнелер, дыбыс және визуалды түрде бейнеленетін медианың барлық басқа түрлері кіреді, ең қарапайым цифрлық әңгіме тіпті презентация болуы мүмкін. Мақсат – бейне арқылы хабарды жеткізу, бұл көбінесе дыбыс арқылы жеткізуден тиімдірек. Цифрлық әңгімелеудің тағы бір арнасы – Facebook және Instagram сияқты әлеуметтік желілер, онда адам өзінің өмірінің оқиғасын бейнелеу үшін суреттерді суреттемелермен бірге үнемі жариялай алады. "Әңгіме бір күндік кілттің жоғалуын түсіндірудей қысқа немесе көп томдық автобиографиядай ұзақ болуы мүмкін". Цифрлық әңгіме айтудың керемет жағы – ережелер жоқ. Дегенмен, уақыт өте келе сыналған және дұрыс болған белгілі бір нұсқаулар бар, олар жақсы әңгімелерді құрайды. Ең маңызды ереже – жалықтырмау, жақсы әңгіме айту және "әңгіменің" "ақиқаты" мазмұнында емес, процесінде жатыр. Джо Ламберт және Storycenter-де және әлемнің басқа жерлерінде жұмыс істейтін басқалар адамдарға цифрлық әңгімелеу семинарларында әңгімелерді қалай жақсартуға болатынын үйретеді, әңгімені жазып, оны цифрлық форматта жаздырмас бұрын және бейнеге өңдемес бұрын материалмен байланысудың көптеген нұсқаларын талқылайды. Адам аудиторияның назарын аударғысы келсе, кез келген әңгімені айтқанда тақырыптар мен кейіпкерлерге құштар болуы маңызды. Әңгімені "сату" үшін, қандай да бір ортаға қарамастан, суретші басқаларға әңгімелерін айтпас бұрын, қандай әңгімелер қызықтырақ болатыны туралы өзін-өзі сұрауы керек. Көптеген жақсы әңгімелер қызықты және терең драмалық оқиға табу үшін жеке көзқарастардан басталады. Сондай-ақ, оның жеке оқиғалар айтуға да мүмкіндігі бар.

Білім берудегі қолдану

StoryCenter (бұрынғы Цифрлық әңгімелеу орталығы) моделі білім беруде, әсіресе АҚШ-та, кейде оқушылардың қызығушылығын арттыру және мультимедиалық сауаттылықты дамыту әдісі ретінде қолданылады. Мысалы, Bay Area Video Coalition және Youthworx Media Melbourne, Ұлыбританиядағы Noise Solution әлеуметтік кәсіпорны, сондай-ақ Бельгиядағы Maks vzw коммерциялық емес ұйымы қауіп тобындағы жастарды тарту және оларды күшпендіру үшін цифрлық әңгімелеуді пайдаланады.