Кіріспе

Жохор сұлтанаты (немесе کسلطانن جوهر; сондай-ақ Жохор сұлтанаты, Жохор-Паханг-Риау-Лингга немесе Жохор империясы деп аталады) 1528 жылы Малакка сұлтаны Махмуд Шахтың ұлы Алаудин Рият Шах II құрған. Өзінің жеке сұлтанат болуына дейін Жохор 1511 жылы португалдар оның астанасын басып алу алдында Малакка сұлтанатының құрамында болған. Ең гүлденген кезеңінде сұлтанат қазіргі Жохор, Паханг, Теренггану, Кланг өзендерінен Лингги және Танжунг Туанға дейінгі аумақтарды – Селангор, Негери Сембилан және Малаккадағы (эксклав ретінде) аймақтарды, Сингапур, Плауа Тингги және Малайя түбегінің шығыс жағалауындағы басқа да аралдарды, Каримун аралдарын, Бинтан, Буланг, Лингга және Бунгуран аралдарын, сондай-ақ Суматрадағы Бенкалис, Кампар және Сиак аймақтарын басқарған. Колониялық кезеңде құрлықтағы бөлігін британдықтар, ал аралдық бөлігін голландтар басқарды, осылайша сұлтанат Жохор мен Риауға бөлінді. 1946 жылы британдық бөлігі Малайя Одағының құрамына кірді. Екі жылдан кейін ол Малайя Федерациясына, ал 1963 жылы Малайзия Федерациясына қосылды. 1949 жылы голланд бөлігі Индонезияның құрамына енді.

Малаканың құлауы және Джохордың өрлеуі

1511 жылы Малакка португалдардың қолға тиді, соның салдарынан Махмуд Шах сұлтан Малаккадан қашуға мәжбүр болды. Сұлтан астананы қайтаруға бірнеше рет әрекет етті, бірақ тырысыстары нәтижесіз аяқталды. Португалдар жауап ретінде шара қолданып, сұлтанды Пахангқа қашуға мәжбүр етті. Кейін сұлтан Бинтанға барып, онда жаңа астана құрды. База құрылғаннан кейін, сұлтан шатасқан малай күштерін біріктіріп, португалдықтарға қарсы бірнеше шабуылдар мен блокадалар ұйымдастырды. Малаккаға жасалған жиі шабуылдар португалдарға ауыр қиындықтар туғызды, бұл оларды қуғынға шығарылған сұлтанның күштерін жоюға көндірді. Малайларды басуға бірнеше әрекеттер жасалды, бірақ 1526 жылға дейін португалдар Бинтанды толығымен қиратқан жоқ. Сұлтан содан кейін Суматрадағы Кампарға шегініп, екі жылдан кейін қайтыс болды. Ол Мұзаффар Шаһ және Алаудин Рият Шаһ II есімді екі ұл қалдырды. Мұзаффар Шаһ кейін Перакты құрды.

Голландиялық Малака

XVII ғасырдың басында голландтар Оңтүстік-Шығыс Азияға жетті. Сол кезде голландтар португалдармен соғысып, Джохормен одақтасты. 1606 жылдың мамыр және қыркүйек айларында голланд Мемлекеттік Генерал атынан адмирал Корнелис Мателиф де Жонге және Джохордың ражасы Бонгсу (кейіннен солтан Абдулла Мааят Шах) екі келісімге қол қойды. 1641 жылдың қаңтарында Бендахара Скудай бастаған голланд және Джохор күштері португалдардан Малакканы жаулап алды. Малаккадағы бекініс тапсырылған кезде, қала халқы ашаршылық пен аурулар (обадан) қатты азайған еді. 1606 жылғы мамырдағы келісімге сәйкес, голландтар Малакканы бақылауға алды және Джохорға қарсы территория іздемеуге немесе соғыс ашуға келісті. Содан кейін Малакка Голландиялық Шығыс Үндістан компаниясының (VOC) бақылауындағы территорияға айналды және 1824 жылғы ағылшын-голландиялық шартқа қол қойылғанға дейін голландтардың иелігінде қалды.

Жохор-Джамби соғысы

1641 жылы португалдық Малакканың құлауымен және голландтардың күшейіп келе жатқан күшінен Ачехтің әлсіреуімен, Джохор Сұлтан Абдул Джалил Шах III (1623–1677) билігі тұсында Малакка бұғазы бойындағы күш ретінде қайта құрыла бастады. Оның ықпалы Паханг, Сунгеи Уджонг, Малакка, Кланг және Риау архипелагына дейін жетті. Үшбұрыш соғыс кезінде Джамби Суматрадағы маңызды экономикалық және саяси күшке айналды. Алғашқыда Джохор мен Джамби арасында одақ құруға тырысылды, мұрагер Раджа Муда мен Джамби Пенгеранының қызының арасында неке уәдесі берілді. Бірақ Раджа Муда Лаксамана Абдул Джамильдің қызына үйленді, ол мұндай одақтан биліктің әлсіреуінен қорқып, өз қызын некеге ұсынды. Осылайша одақ бұзылып, 1666 жылы Джохор мен Джамби арасында 13 жылдық соғыс басталды. Соғыс Джохор үшін ауыр салдарын келтірді, өйткені оның астанасы Бату Савар 1673 жылы Джамби тарапынан тоналып өртенді. Абдул Джалил Шах III Пахангқа қашып, төрт жылдан кейін қайтыс болды. Оның орнына келген Сұлтан Ибрагим Шах (1677–1685) Джамбимен соғыста бугистердің көмегіне жүгінді.

Алтын ғасыр

XVII ғасырда Малакка маңызды порт ретінде құлдырап, Джохордың аймақтық үстемдікке ие болуына жағдай жасады. Голландтардың Малаккадағы саясаты саудагерлерді Джохордың бақылауындағы Риауға бауыр салды. Риаудағы сауда көлемі Малакканы асып түсті. VOC мұнан наразы болғанымен, Джохордың тұрақтылығы аймақтағы сауда үшін маңызды болғандықтан одақты сақтап қалды. Сұлтан саудагерлерге қажетті барлық мүмкіндікті ұсынды. Джохор элитасының қолдауымен саудагерлер қорғалды және дамыды. Көптеген тауарлардың болуы мен тиімді бағаларының арқасында Риау гүлденді. Камбоджа, Сиам, Вьетнам және Малай архипелагының түкпір-түкпірінен сауда үшін кемелер келді. Буги кемелері Риауды дәмдеуіштердің орталығына айналдырды. Қытайдан әкелінген мата мен опиум, жергілікті теңіз және орман өнімдерімен, қалайымен, бұрышпен және жергілікті өсірілген гамбиермен саудаланды. Баж салығы төмен болды, жүкті тиеу және сақтау оңай еді. Саудагерлер несие берудің қажеті жоқ екенін түсінді, себебі бизнес жақсы өркендеді. Малакка сияқты Риау да исламдық ғылым мен білім беру орталығы болды. Үндістан және Арабиядан келген көптеген ислам ғалымдары арнайы діни жатақтарда тұрды, ал суфизмнің жақтастары Риауда кең таралған Тариқаттардың (Суфи ордендерінің) біріне кіруге мүмкіндік алды.

Буги және Minangkabau ықпалы

Малакка әулетінің соңғы сұлтаны, Махмуд II, тұрақсыз мінезді адам болған. Тун Хабиб Бендахара болған кезде, ол халықты Махмуд II-нің ерекшеліктерінен тиімді түрде қорғады. Тун Хабиб қайтыс болғаннан кейін оның орнына Абдул Жалил келді. Бендахара тек туыс болғандықтан, Махмуд II-нің эксцентриктік мінез-құлқына тоқтамады. Сұлтан Махмуд II абыройлы Оранг Кая Мегат Шри Раманың жүкті әйелін, патшалық жемісінің бір бөлігін алғандықтан, өлтіруге бұйырды. Содан кейін, 1699 жылы Мегат Шри Рама өш алу үшін сұлтанды өлтірді, мұрагер қалдырмады. Әдетте сұлтанға кеңес беруге міндетті Оранг-Кайялар, Махмуд II-нің ағасы, Муардың Раджа Теменггонгы Са Акар ДиРаджамен кездесу үшін Муарға барып, оның кеңесін сұрады. Ол оларға Бендахара Абдул Жалилдің таққа отыру керектігін айтты, ол төртінші Абдул Жалил ретінде билік құрды. Көптеген адамдар, әсіресе Оранг Лаут, бұл шешімді дұрыс емес деп санады. Екі он жыл бұрын Джамбиді жеңуде маңызды рөл атқарған Бугистер Джохорда үлкен ықпалға ие болды. Сол кезде Джохордағы тағы бір ықпалды топ – Минангкабаулар болды. Бугистер де, Минангкабаулар да Сұлтан Махмуд II-нің өлімінен кейін Джохорда билікке ие болу мүмкіндігін алды. Минангкабаулар Сиактан келген Раджа Кецилді, Минангкабау ханзадасын таныстырды, ол өзін Сұлтан Махмуд II-нің өлгеннен кейін туған ұлы деп мәлімдеді. Ханзада Бугистермен кездесіп, егер олар таққа отыруға көмектессе, оларға байлық пен саяси билік беретініне уәде берді. Алайда, Раджа Кецил уәдесін бұзып, Бугистердің білмей, Джохордың жаңа сұлтаны (Сұлтан Абдул Жалил Рахмат Шах) болды. Сұлтан Абдул Жалил IV Пахангқа қашып кетті, онда ол кейін Раджа Кецил жалдаған кісі өлтірді. Раджа Кецилдің таққа отырғанына наразы болған Сұлтан Абдул Жалил IV-нің ұлы Раджа Сулейман Бугидің Даэнг Параниінен тақты қайтарып алуға көмектесуін сұрады. 1722 жылы Раджа Сулейманның жақтастары Бугистердің көмегімен Раджа Кецилді тақтан түсірді. Раджа Сулейман Джохордың жаңа сұлтаны болды, бірақ ол әлсіз билеуші болды және Бугистердің құрылысына айналды. Даэнг Паранидің ағасы Даэнг Меревах, Ям Туан Муда (тақ мұрагері) ретінде Джохордың нақты басқарушысы болды. XVIII ғасырдың ортасында Сұлтан Сулейман Бадрул Алам Шахтың соңғы билігі кезінде нақты билік Бугистердің қолында болды. 1760 жылға қарай бірнеше Буги әулеттері Джохордың корольдік отбасына үйленді және үлкен билікке ие болды. Бұл Буги әулеттері Ям Туан Муда лауазымын өздерінің арасында алмастырып отырды. Сұлтан Сулейманның өлімі мұрагерлік дауды тудырды, оны Бендахара Теменггонг сотының біріккен элитасы Бугис фракциясына ұтылды. 1760 жылдан 1784 жылға дейін соңғы топ сұлтандыққа толыққанды үстемдік етті. Бугис билігі кезінде Джохор экономикасы жанданды, сонымен қатар қытай саудагерлерінің келуіне мүмкіндік берді. Алайда, 18 ғасырдың соңында Сұлтан Махмуд Шах III-нің қол астындағы Теменггонг фракциясының Тиуку Муда Бугистердің есебінен билікке келді. Тиуку Муданың ұлы Теменггонг Абдул Рахман және оның ұрпақтары жақын арада сұлтандықтың болашағы үшін жауапты болады.

Сингапур мен британдықтар

1818 жылы сэр Стэмфорд Раффлз Батыс Суматрадағы Бенкуленнің губернаторы болып тағайындалды. Ол британдықтардың голландтармен бәсекелесу үшін Оңтүстік-Шығыс Азияда жаңа база құруы қажет екеніне сенді. Британдық Шығыс Үндістан компаниясының (БШҮК) көптеген өкілдері мұндай идеяға қарсы болғанымен, Раффлз БШҮК-тің Лорд Гастингсі мен Британдық Үндістанның генерал-губернаторын өз жағына көндірді. Генерал-губернатордың келісімімен ол және оның экспедициясы жаңа база іздеуге шықты. Раффлз экспедициясы 1819 жылғы 29 қаңтарда Сингапурға келгенде, Сингапур өзенінің сағасында Теменггонг Абдул Рахман басқаратын шағын малай халқының қонысын тапты. Арал номиналды түрде Джохордың билігінде болғанымен, саяси жағдай өте тұманды еді. Биліктегі сұлтан Абдул Рахман Муаззам Шах голландтар мен бугистердің ықпалында болды. Сондықтан ол Сингапурда британдық базаға келіспеді. Бірақ Әбділ Рахман билікке келгеніне себеп, оның үлкен ағасы Тенгку Хусейн немесе Тенгку Лонг 1812 жылы әкесі қайтыс болғанда Пахангта үйленуге кеткен болатын. Ол Риаудың Ям Туан Мудасы Раджа Джафар тағайындады, өйткені оның сөзіне сенсек, малай дәстүрі бойынша, жаңа билеуші деп танылу үшін адам қайтыс болған сұлтанның жанында болуы керек. Алайда, бұл мәселені «әдет (дәстүр) сақтаушысы» Бендехара шешуі керек еді. Үлкен ағасы бұл жағдайға наразы болды. Раджа Джафардың қарындасы, қайтыс болған сұлтанның әйелі, ағасының әрекетіне қарсылық білдіріп: «Қандай мұрагерлік дәстүрі сақталып отыр? Мұндай әділетсіздіктер Жохор сұлтандығының құлауына әкеледі!» деді. Ол патшалық регалияларын ұстап, оларды тапсырудан бас тартты. Бендехара Әли мұрагерлік мәселесіне қаныққаннан кейін, әрекет етуге шешім қабылдады. Олардың келісімі бойынша, британдықтар Тенгку Хусейнді «Джохордың» «заңды билеушісі» деп мойындаса, Тенгку Хусейн мен Теменггонг британдықтардан жыл сайын жәрдемақы алатын болды. Ал Тенгку Хусейн Сингапурда сауда бекеті құруға Раффлзге рұқсат беретін еді. Бұл шарт 1819 жылғы 6 ақпанда бекітілді. Британдықтар Бендехара Әлиден Тенгку Хусейнді билеуші ретінде мойындауын сұрады. Бірақ Бендехара Әли Сингапурдегі оқиғаларға қатысы жоқ екенін, себебі бұл Теменггонгтың иелігіндегі жер екенін және оның адалдығы тек Лингадағы Джохор сұлтанына ғана екенін мәлімдеді.

Англия-Голландия келісім-шарты

Голландиялықтар Раффлздің әрекетіне өте наразы болды. Сингапур үшін голландтар мен британдықтар арасындағы шиеленіс 1824 жылға дейін сақталды, содан кейін олар Англо-голландиялық шартқа қол қойды. Аталған шарт бойынша голландтар Сингапурдағы британдықтардың болуына ресми түрде қарсылықтарын қайтарып алды. Көптеген тарихшылар бұл шарттың голландтар мен ағылшындардың ықпал аймақтарын бөліп, Джохор сұлтандығын қазіргі Джохор мен Риау-Линга сұлтандығына бөлгенін айтады. Шартқа жергілікті әулет өкілдері, тіпті сұлтан да хабарсыз қол қойылды, сондықтан оның заңдылығы күмәнді болды. Дегенмен, британдықтар Хусейнды Джохор мен Сингапур сұлтаны деп жариялап, голландтардың саяси ықпалын табысты түрде жойды, Сингапур мен Малай түбегіндегі өз ықпал аймағында заңды мойындыруға қол жеткізді. Сұлтан Хусейннің Джохор мен Сингапур сұлтаны ретінде жариялануы кейбір басқа малай билеушілері үшін даулы мәселе болды, өйткені ол британдықтардың тағына отырғызылып, қуыршақ билеуші ретінде қарастырылды. Теменггонг Абдул Рахманның мәртебесі күшейді, өйткені ағылшындардың Джохор мен Сингапурды де-факто бақылауға алуына оның көмегі тиді. Ол британдықтардың қолдауымен Раджа Джаафар ретінде ықпалға ие болды. Ал 1822 жылдың қарашасында Сұлтан Абдул Рахман патшалық регалиясымен толыққандай Линга сұлтаны болып тағайындалды. Өзін дінге арнаған Сұлтан Абдул Рахман Лингадағы саяси ықпал аймағына қанағаттанды, онда оның отбасы Раджа Джаафардың әкімшілік басшылығымен үй шаруашылығын жалғастырды, ол голландтардың қамқорлығымен билік жүргізді.

Зақымдануды жөндеу

1832 жылы Сұлтан Абдул Рахман қайтыс болды, оның орнына ұлы Мұхаммед Шах (1832–1841 жылдары билік етті) таққа отырды. Раджа Джаффар, Риаудың Ям Туан Мудасы қайтыс болғаннан кейін, Мұхаммед Шах жаңа тағайындауға асықпады. Сұлтан әкесінің билік кезінде сарайға келген зиянды көріп, жеке мінез-құлық пен саясатты басқаратын қағида ретінде адатты қайта бекітуге және жаңартуға шешім қабылдады. Ол Бендахара Әлиді (Паханг Раджа Бендахарасы) Линггаға шақырды. Линггада адатқа толы салтанатты шара өтті. Бендахара, адатқа сәйкес, ақсүйектер мен сұлтанға олардың міндеттері мен жауапкершіліктері туралы қайта білім беру мақсатында рәсімдер өткізді. Ислам және саясат талқыланды. Империяның барлық ақсүйектері қатысқандықтан, бұл британдықтар тағайындаған Жохор сұлтанының малайлар тарапынан мойындалмағанын көрсетті. Салтанатты шараларға сондай-ақ Тенгку Махмудты (кейіннен Сұлтан Махмуд Музаффар болып билік еткен) мұрагер ханзада ретінде және Тун Мутахирді күтіп тұрған бендехара ретінде тағайындау кірді. 1841 жылы Бендахара Әли 1825 жылы қайтыс болған әкесі Теменггонг Даэнг Ибрахимнің орнына басқа біреуді тағайындады. Ұзақ үзіліс Сингапур мәселесінде Бендахараның наразылығына байланысты болды. Тағайындау шарттарына Линггадағы биліктегі Сұлтан Махмуд Музаффарға адалдық сапары кірді. Сингапур сұлтаны Хусейн 1835 жылы қайтыс болды, ал оның ханзадасы Тенгку Али британдықтар мен бірқатар малай ақсүйектерінен Теменггонг Ибрагимге берілген заңдылықты қалады. 1841 жылы британдықтар бұл өтінішті Бендахара Әлиге жіберді. 1835 жылдан бері сұлтандыққа «тағайындалуды» күтіп келген Тенгку Али 1852 жылы Линггада Сұлтан Махмуд Музаффарға құрмет көрсету арқылы Жохорды бұрынғы Жохор-Риау империясына қайтаруға шешім қабылдады. Үш жыл бойы Жохор империясы қайта жанданды, Сингапур британдықтарға берілді. Жағдайға алаңдаған британдықтар Тенгку Алиді Сингапурға қайта шақырып, зейнетақысын тоқтатумен қорқытты. Сингапурда ол жиі Сұлтан Махмуд Музаффардың қонағы болды, және олардың қарым-қатынасы жақсы болды.

Империяның соңы

Британдықтар бұл жағдайдан алаңдап, 1855 жылы Теменггонг Ибрагим мен Тенгку Али арасындағы келісімге қол жеткізді. Сұлтандық мәртебесін мойындау шартымен Тенгку Али "Джохордың барлық жерін беруге" келісті. Бұл келісім британдықтардың басты одақтасы Теменггонг Ибрагимнің беделін нығайтуға бағытталған еді. Сұлтан Махмуд Мұзаффар Бендахара Әлиден 1855 жылғы келісім туралы сұрады. Жауабында Бендахара Теменггонгтың оған адал болуға ант беруі керек екенін қайталады, ал Тенгку Алидің әрекеттері туралы ешбір ақпараттың болмағанын мәлімдеді. Ол британдықтармен немесе голландтармен қандай да бір келіссөздер жүргізбегенін де қайта баялады. Голландтар да үлкен алаңдаушылыққа түсті. Сұлтан өз еркімен әрекет етіп, Риуаның голландтардың ықпалындағы Ям Туан Мудасы мен Буги дворяндарының пікірін ескермейтіндей болды. Бұл Сұлтан Махмуд Мұзаффар мен Буги дворяндары арасында Риуаның жаңа Ям Туан Мудасын тағайындау мәселесі бойынша ашық қақтығысқа әкеп соқты. Бугилердің ұсынған үміткері голландтардың таңдауымен сәйкес келді. Сұлтан Риуаның Ям Туан Мудасын тағы бір шетелдік күштің қолдауымен тағайындауға наразылық білдірді. Бұл жағдай тұйыққа жетті, сондықтан сұлтан тынығу үшін Сингапурге аттанды. 1857 жылы Сингапурге жасаған сапары барысында Махмуд Мұзаффар Буги дворяндарының қолынан құлатылды.

Мемлекеттің ыдырауы

Махмуд Мұзаффарды құлатудан кейін Буги ақсүйектері жаңа сұлтанды – Сулейман Бадрул Шаһты сайлады. Сұлтан голландтармен келісімге қол қойды. Келісім Жохор (басты құрлық) аумақтарын, Теменггонг пен оның ұрпақтарының оны басқару құқығын, Паханг пен Жохордың өзара қорғанысын және өзара мойындауын растады. Осы келісімге қол қойылғаннан кейін империяның қалдықтары екі тәуелсіз мемлекетке – Жохор мен Пахангқа бөлінді.

Қазіргі заман

1855 жылы Теменггонг Ибрагим штаттың әкімшілік орталығы ретінде Оңтүстік Джохордағы шағын балықшылар ауылы Танджунг Путериді таңдады, ол кейіннен Джохор Бахруға айналды. Теменггонг Ибрагимның орнына оның ұлы Теменггонг Абу Бакар келді, ол кейіннен Жохордың Сери Махаражасы атағын алды. Муар – ескі Джохор империясының вассалы болған және оны өз Раджа Теменггонгы басқарған. 1877 жылы Раджа Теменггонг және Муардың басшылары Муарды Теменггонг Абу Бакарға өткізді. Бұл кейіннен Абу Бакардың британдықтардың көмегімен жеңіске жеткен Джеменга азаматтық соғысына себеп болды. Абу Бакар Джохор сұлтаны ретінде мойындалу үшін Стамбулға барды және діни сенімділігіне қатысты алаңдаушылықты басуға тырысты. 1885 жылы ол Жохордың тәуелсіздігін мойындау үшін Лондонға барып, Виктория патшайымымен жылы қабылданып, достық шартына қол қойылды. Осыдан кейін ол ресми түрде Жохор сұлтаны болып тағайындалды. Сұлтан Абу Бакар өзінің билігі кезінде штатты жаңғыртуының нәтижесінде "Қазіргі Жохордың әкесі" деп есептеледі. Ол Undang-undang Tubuh Negeri Johor деп аталатын конституцияны енгізіп, тиімді әкімшілік жүйені құрды және штаттың әкімшілік басқаруын ресми түрде Джохор Бахруға көшірді. Штаттың астанасы ретінде Джохор Бахру айтарлықтай өсім мен дамуды бастан кешірді, нәтижесінде Батыс және малай стиліндегі архитектуралық ерекшеліктері бар монументалды ғимараттар салынды. Жохордың экономикасы да гүлденді. 19 ғасырда қара бұрыш пен гамбиерге сұраныстың артуы қытай иммигранттарының көптеп келуіне байланысты жаңа жерлер игеріліп, шаруашылыққа пайдаланылды, бұл Жохордың алғашқы экономикалық негізін құрады. Канчу жүйесі құрылды. 1914 жылы Абу Бакардың мұрагері Сұлтан Ибрагим британдық кеңесшіні қабылдауға мәжбүр болды, соның салдарынан Жохор Ұлыбританияның Федерацияланбаған малай штаттарының құрамына еніп, протекторатқа айналды. Д. Г. Кэмпбелл Жохорға алғашқы британдық кеңесші ретінде жіберілді.

Екінші дүниежүзілік соғыс және Малайзия

Жохор 1942 жылдан 1945 жылы Жапонияның капитуляциясына дейін Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапония бақылауында болды. 1946 жылы Жохор Малайя Одағының құрамына кірді. 1948 жылы Малайя Одағы Малайя Федерациясына қайта ұйымдастырылды. Жохор сұлтандығы 1957 жылы Малайя тәуелсіздік алғаннан кейін және 1963 жылы Малайзия құрылғаннан кейін Билеушілер кеңесінің мүшесі ретінде әрі қарай өмір сүрді. Малайя тәуелсіздігінен бері Жохорды қазіргі заманғы салтанатты басшылар ретінде султандар басқарып келеді, олардың ішінде Сұлтан Исмаил (1959–1981), Сұлтан Искандар (1981–2010) және Сұлтан Ибрагим Искандар (2010–қазіргі уақытқа дейін) бар. Сұлтан Искандар 1984 жылдан 1989 жылға дейін Малайзияның Янг ди Пертуан Агонгы – федералды мемлекет басшысы – қызметін атқарды, ал Сұлтан Ибрагим 2024 жылдан бері Янг ди Пертуан Агонг қызметін атқарып келеді.

Жохор әкімшілігі

Жохор сұлтандығы бұрынғы Малаккада қолданылған әкімшілік жүйесін жалғастырды. Ең жоғары билік сұлтан атанған Ян ди Пертуанның қолында болды. Сұлтанға кеңес беру міндеті Majlis Orang Kaya (Байлар кеңесі) деп аталатын органға жүктелді. Олардың ішінде Бендахара, Теменггонг, Лаксамана, Шахбандар және Сери Бижа Диража болды. 18 ғасырда Бендахара Пахангта, ал Теменггонг Джохор Сингапурдың Телук Белангасында тұрды. Әрқайсысы Жохор сұлтанының берген өкілеттігі шегінде өздерінің аймақтарын басқарды. Жохор империясы орталықтандырылмаған, төрт негізгі иелік және сұлтанның жерінен тұрды. Иеліктерге Муар және оның территориясы, Муардың Раджа Теменггонгының басқаруында; Паханг Бендахараның басшылығымен; Риау ЯМ Туан Муданың бақылауында, ал материктік Жохор мен Сингапур Теменггонгтың қарамағында болды. Империяның қалған бөлігі сұлтанның тікелей басқаруында болды. Сұлтан Линга қаласында тұрды. Раджа Теменггонг Муардан басқа барлық Оранг Кайалар тікелей сұлтанға есеп берді, ал Раджа Теменггонг Муар сұлтан мойындаған тәуелді билеуші болды.

Сұлтандықтың аумағы

Жохор сұлтандығы Малакка сұлтандығын ығыстырғанда, Малакканың бұрынғы аумағының көп бөлігін, оның ішінде Оңтүстік Малай түбегін, Оңтүстік-Шығыс Суматраның бір бөлігін, Риау аралдарын және оларға тәуелді жерлерді қамтыды. 1836 жылы Ньюболд «Жохор» Муар, Бату-Пахат, Понтиан, Седили және Джохор-Лама аймақтарын алып жатқанын жазады. Сонымен қатар, 19 ғасырдың басындағы «Тухфат аль-Нафис» және «Hikayat Negeri Johor» еңбектері де Риауды Жохор аумағының бір бөлігі ретінде көрсетеді. Империяның әкімшілік орталығы әр түрлі уақытта Сайонг Пинанг, Кота Кара, Селюют, Джохор Лама, Бату Савар және Кота Тинггиде орналасқан; бәрі де материктік Жохорда, ал кейін Риау мен Лингада болды. Содан кейін ол, қазіргі Жохор сұлтандығының құрылуымен, қазіргі Жохор Бахру деп белгілі Танджунг Путериге көшті.