Кіріспе

Әскери бөлім

1-ші теңіз жаяу әскері полкі – АҚШ Теңіз жаяу әскерінің Калифорния штатындағы Пендлтон базалық лагерінде дислокацияланған жаяу әскер бөлімі. Полк 1-ші теңіз жаяу әскері дивизиясының және I теңіз жаяу әскері экспедициялық корпусының бағынысында. 1-ші теңіз жаяу әскері полкі кейде "Жауынгерлік топ 1" немесе "Инчон" деп те аталады.

Тарих

1-ші теңізшілер полкі 1913 жылғы 27 қарашада Филадельфия, Пенсильванияда құрылды. Ол кезде ол 2-ші озық базалық полк деген атауға ие болды. 1-ші теңізшілер полкінің алғашқы жылдарында, ол негізінен «Банана соғыстары» және Кариб аймағында жауынгерлік күш ретінде қолданылды. Бұл қақтығыстардың алғашқысы 1914 жылғы сәуірде болды, сол кезде полк Мексиканың Вера-Круз портын басып алды. Содан кейін Гаити науқанында (1915–1916) және Доминикан Республикасы науқанында (1916) қатысты. 1916 жылғы 1 шілдеде бұл ұйым 1-ші теңіз жаяу әскері полкі деп қайта аталды. 1918 жылғы желтоқсанда 1-ші полк Кариб теңізіне оралды және шамамен алты айға Кубаға орналасты. Екінші рет Доминикан Республикасындағы қызметтен кейін ол таратылды, бірақ кейіннен 1925 жылғы 15 наурызда Вирджиния штатының Квантико қаласында қайта құрылды. Полк 1930 жылғы 10 шілдеде қазіргі 1-ші теңізшілер полкі деген атауын алды. 1930 жылдар 1-ші теңізшілер полкі тарихында белсенділіксіз кезең болды, өйткені бөлім осы уақыттың көп бөлігінде таратылған күйде болды. Екінші дүниежүзілік соғыс 1941 жылғы 1 ақпанда Кулебрада, Пуэрто-Рикода 1-ші теңіз дивизиясының құрамында полктің келесі рет қайта жандандырылуына себеп болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1-ші теңізшілер полкі соғыстың басында төмен дайындық деңгейінде болды, жаңа ғана кадрлық құрамнан қайта құрылған болатын; алайда, полкте жоғары деңгейде өте күшті басшылық болды. 1942 жылдың маусым айында 1-ші теңізшілер полкі Сан-Францискодан сегіз кемемен Оңтүстік Тынық мұхитына қарай жолға шықты. 1-ші теңізшілер полкі 1942 жылдың 7 тамызында Соломон аралдарының бір бөлігі Гуадалканал аралына қонды және 1942 жылдың 22 желтоқсанында босатылғанға дейін Гуадалканал науқанында шайқасты. Полк Гуадалканалдағы ең ауыр шайқастарын 1942 жылдың 21 тамызында Тенару шайқасында өткізді, ол науқанның алғашқы жапондық қарсы шабуылы болды. Бірінші науқанынан кейін полк демалу үшін Мельбурнге (Австралия) жіберілді. Олар 1943 жылдың қыркүйегінде кетіп бара жатқанға дейін Мельбурн крикет алаңында орналасты. 1-ші теңізшілер полкінің келесі әрекеті – «Картуил» операциясы, ол Шығыс Жаңа Гвинея және Жаңа Британиядағы науқандардың кодолық атауы болды. Полк 1943 жылдың 26 желтоқсанында Глостер мүйісі шайқасында жағаға бірінші болып десант түсірді; және 1944 жылдың ақпанына дейін аралда, Суицид Крик және Аджар Ридж сияқты жерлерде шайқасын жалғастырды. 1-ші теңізшілер полкінің келесі шайқасы – оның ең қанды шайқасы, Пелелиу шайқасы. Полк 1944 жылдың 15 қыркүйегінде 1-ші теңізшілер дивизиясының аралға шабуыл жасауының бір бөлігі ретінде қонды. Дивизияның қолбасшысы генерал-майор Уильям Х. Рупертус соғыстың «қиын, бірақ қысқа» болатынын болжады. «Бұл үш-төрт күн ішінде аяқталады – Тарава сияқты шайқас. Қиын, бірақ жылдам. Содан кейін біз демалыс алаңына ораламыз». Пелелиу шайқасында полк ауыр артиллериядан және қанды мұрын қырқасы маңында дәлдікпен атылған жеңіл қарудан қатты зардап шекті. Жапондықтардың 14-ші дивизиясының (Императорлық Жапон армиясы) қорғанысын бұзуға үнемі жасалған майдандық шабуылдар сәтсіз аяқталды. 1-ші теңізшілер полкі Пелелиуда 10 күн бойы шайқасты, 58% қаза тапқаннан кейін және енді шайқасқа қабілетсіз болғандықтан желіден алынды. Пелелиудағы он күндік шайқас 1-ші теңізшілер полкіне 1749 адамдық шығын әкелді. Полк үшін Екінші дүниежүзілік соғыстағы соңғы шайқас полковник Артур Т. Мейсонның басшылығымен Окинава шайқасы болды. 1945 жылдың қыркүйегінде 1-ші теңізшілер полкі Солтүстік Қытайға аймақты күзетуге және бұрынғы жау әскерлерін елдеріне қайтаруға жіберілді. Олар 1949 жылдың ақпанына дейін Қытайда қалды. Сонымен қатар, олар Қытайдың солтүстігінде Қытай коммунистеріне қарсы қытайлық ұлтшылдардың қорғанысын нығайту үшін орналасқан болуы мүмкін. 1-ші теңізшілер полкінің болуын Джордж К. Маршалл 1945-1946 жылдары Қытай Азамат соғысына қатысты келісімді жеңілдету үшін пайдаланды. Полк Пейндлтон базалық лагеріне оралды және 1949 жылдың 1 қазанында таратылды.

Корей соғысы

Корея соғысы теңіз жаяу әскерін кеңейтуге түрткі болды. Осының нәтижесінде полк 1950 жылдың 4 тамызында қайта құрылды. 15 қыркүйекте 1-ші теңізшілер дивизиясы, оның ішінде 1-ші теңізшілер полкі, Инчон жағалауына шабуыл жасады. Содан кейін полк Сеулді азат етуге, ал кейін Чосин суқоймасы шайқасына қатысты. Келесі екі жарым жыл бойы 1-ші теңізшілер полкі Солтүстік Корея және Қытай коммунистерімен күресті. 1953 жылдың шілдесінде жауынгерлік әрекеттер тоқтағаннан кейін полк Кореяда қалды және коммунистердің соғысты қайта бастау әрекеттеріне қарсы қорғаныс күштерінің рөлін атқарды. 1-ші теңізшілер полкі 1955 жылдың сәуірінде Пендлтон лагеріне оралды. Ол алдағы он жыл бойы сол жерде болды, тек 1962 жылғы Куба зымыран дағдарысы кезінде Гуантанамо шығанағына, Кубаға және Кариб теңізіне қысқа мерзімге орналастырылды.

Вьетнам соғысы

1965 жылы Вьетнам соғысына Американың араласуы күшейген кезде, 1-ші теңіз жаяу әскері полкі аймаққа жылдам жөнелтілді. 1966 жылдың қаңтарына дейін, полктің барлық бөлімдері Вьетнамға көшірілді. 1-ші теңізшілер полкінің батальоны үшін соғыстағы алғашқы ірі операция 1965 жылдың желтоқсанында өткен "Жас ай" операциясы болды. 1967 жылдың күзіне қарай, 1-ші теңізшілер I корпустың тактикалық аймағының солтүстік бөлігінде тұрақты түрде орналасты. Келесі қыста коммунистер толыққанды "Тет" шабуылын бастады. Жау Хуэ, ежелгі императорлық астананы басып алды. 1968 жылдың 31 қаңтары мен 2 наурызы аралығында полковник Стэнли Хьюз басқаратын 1-ші теңізшілер полкінің бөлімдері, сондай-ақ басқа АҚШ теңізшілері мен Оңтүстік Вьетнам әскерлерімен бірге қаланы қайта бақылауға алу үшін күресті. Шайқас қатал көшедегі және қолға-қол соғыстармен сипатталды. Хуэ жаудың шамамен 1900 әскері қаза тапқаннан кейін қайтадан бақылауға алынды. Полк келесі екі жарым жыл бойы Оңтүстік Вьетнамда қызмет етті, түрлі ірі және ұсақ операцияларға қатысты. 1971 жылдың 28 маусымында полктің соңғы әскерлері Данангтан АҚШ-қа, MCB Camp Pendleton лагеріне қайтып келді. 1-ші теңізшілер Вьетнамды тастап кеткен соңғы теңіз жаяу әскері бөлімі болды.

Вьетнамнан кейінгі кезең

1975 жылдың көктемінде 1-ші теңізшілер корпусы Камп Пендлтондағы теңізшілер корпусының базасына «Жаңа келгендер» операциясы барысында вьетнамдық босқындарды қабылдауға арналған лагерь дайындауға негізгі көмек көрсетті. 1983 жылы 1-ші теңіз жауынгерлеріне WESTPAC MAU үшін құрлықтағы жауынгерлік топты қамтамасыз ету міндеті жүктелді. Батыс Тынық мұхитындағы төтенше жағдайлардағы операцияларды қолдау мақсатында арнайы операцияларға қабілетті (SOC) теңіз экспедициялық бөлімшелері (MEU) құрылғаннан бері 1-ші теңіз полкі 1-ші теңіз дивизиясының SOC полкі болып табылады.

Operation Desert Storm және Лос-Анджелес шұғылданулары

1990 жылдың тамызында Ирак Кувейтке басып кірді және 1-ші теңіз жаяу әскері "Desert Shield" операциясын қолдау үшін жөнелтілді. 1990 жылдың 30 желтоқсанында 1-ші теңіз жаяу әскері "Папа аю" жедел тобы ретінде белгіленді. Жедел топ 23 ақпанда Кувейтке шабуыл жасап, 27 ақпанда жаулық аяқталған Кувейт халықаралық әуежайы маңына қарай жылжуын жалғастырды. 1992 жылдың 1-11 мамырында полктің бөлімдері "Лос-Анджелес" бірлескен арнайы мақсаттағы теңіз және құрлық әскерлері тобының құрамында тәртіпсіздікке қарсы операциялар жүргізу үшін жөнелтілді. Олар Оңтүстік Орталық Лос-Анджелестегі қалалық наразылықты басуда маңызды рөл атқарды.

Ирак азаттығын алу операциясы

2003 жылдың қаңтар айында 1-ші теңізшілер жасағы Ирак азатдығы операциясына жөнелтілді. 5000 адамнан тұратын біріктірілген қару-жарақ күштері ретінде ұйымдастырылған, Regimental Combat Team One (RCT 1) деп аталатын полк Кувейттен Бағдадқа дейін жорық жасады, Ан-Насария, Әл-Кут және Бағдадта маңызды шайқастар болды. 5 сәуірде полковник Джо Д. Дауди қызметтен босатылып, генерал-майор Джеймс Мэттиспен алмастырылды, ал оның орнына полковник Джон Тулан тағайындалды, бұл өте ерекше жағдай болды. Режим құлағаннан кейін, RCT 2003 жылғы жаз бойы Бағдад пен Әл-Хиллада қауіпсіздік және тұрақтылық операцияларын жүргізіп, үйге оралды. 2004 жылдың ақпанында 1-ші теңізшілер жасағы Ирактың Әл-Анбар провинциясына жөнелтілді. Театрға келгеннен кейін 1-ші теңізшілер RCT 1 құрамын жасады және 82-ші әуеде десантталатын дивизияның 3-ші бригадасымен ауыстырылды. RCT 1 1-ші теңізшілер дивизиясының бірнеше ірі бөлімшелерінен және Теңізшілер корпусының түрлі шағын бөлімдерінен тұрды. ӨҮК-нің операциялық аймағына көптеген қалалар кірді, олардың ең маңыздысы – Әл-Фаллужа. 2004 жылдың 31 наурызында Blackwater USA компаниясында жұмыс істейтін төрт америкалық азамат шабуылға ұшырап, мүкіс етіліп, қаланың көпіріне ілінді. 2004 жылдың 7 сәуірінде осы оқиғаға жауап ретінде "Вigilant Resolve" операциясы басталды. Қарқынды қалалық шайқастардан кейін саяси шешім қабылданды және полк қаладан шығарылуға бұйрық берілді. 2004 жылдың қыркүйек және қазан айларында Фаллужада көтерілісшілердің саны артты. 1-ші теңізшілер дивизиясының басшылығымен "Phantom Fury" операциясы қаланың солтүстігіне шабуылмен басталды, шабуылға төрт жаяу әскер батальоны қатысты. Дивизияның басты күштері саналатын RCT 1 (1-ші теңізшілер батальонының 3-ші батальоны) 2004 жылдың 7 қарашасында бастапқы шекарадан өтті. Он екі күнге созылған қарқынды қалалық шайқастардан кейін 1-ші теңізшілер дивизиясы көтерілісшілерді жеңіп, қаланың оңтүстік жағына жетіп, Фаллужаның батыс бөлігін басып алды. Бірінші теңізшілер жасағы 2005 жылдың сәуірінде Калифорния штатындағы Пендлтон лагеріне оралды.