Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Химоселективтілік – химиялық реагенттің екі немесе одан көп әртүрлі функционалдық топтардың бірімен басымдықпен өтетін реакциясы. Химоселективті жүйеде альдегид пен эфирдің қатысуында реагент көбінесе альдегидке бағытталса, тіпті ол эфирмен де реакцияласуға мүмкіндігі болған жағдайда да. Химоселективтілік химияда зейін тартатын сала, себебі ғалымдар табиғи заттар сияқты күрделі биологиялық қосылыстарды қайта жасағысы келеді және оларға нақты өзгерістер енгізуді қалайды. Көптеген химиялық реакциялар теріс зарядты және оң зарядты атомдарды біріктіреді. Мүмкін болатын реакция нәтижелерін бағалау кезінде бірнеше факторды қарастыру қажет. Ең маңыздысы – молекуланың қай бөлігінде электрондық тығыздық жоғары, ал қай бөлігінде төмен екенін анықтау. Ал бром мен йод үлкен болғандықтан, химиялық реакцияларға оңай түседі.
Chemoselectivity is the preferential reaction of a chemical reagent with one of two or more different functional groups. In a chemoselective system, a reagent in the presence of an aldehyde and an ester would mostly target the aldehyde, even if it has the option to react with the ester. Chemoselectivity is an area of interest in chemistry because scientists want to recreate complex biological compounds, such as natural products, and make specific modifications to them. Most chemical reactions bring together atoms that have negative charge character and atoms that have positive charge character. When evaluating possible reaction outcomes, several factors should be considered. The most important being identifying where in the molecule has the most electron density and where has the least. Bromine and iodine, on the other hand, are bigger and therefore can undergo chemical reactions more easily.
Карбонил функционалдық топтары
Карбонилдердің реактивтілігін көршілес атомдардың карбонил көміртегіне қанша электрон тығыздығын беруге қабілетті екенін бағалау арқылы анықтауға болады.
The reactivity of carbonyls can be ranked by evaluating how much electron density the neighbouring atoms donate to the carbonyl carbon.
Металл көмегімен селективтілік
Кейбір реагенттер белгілі бір функционалдық топтармен жоғары байланысқа ие, оны реакция бағытын басқару үшін пайдалануға болады. Классикалық мысал – Луч тотығу-тотықсыздану реакциясы, онда оксофильді металл конъюгацияланған кетонның карбонил тобын одан да реактивті етеді және тотықтырғыш агенттің бағытын анықтайды. Екінші жағынан, мыс органометалдық қосылыстардың көміртегі-көміртегі екі және үш байланыстарымен жоғары байланысы бар және олар нуклеофилдерді конъюгацияланған кетонға қосу үшін қолданылады.
Some reagents have higher affinity with specific functional groups, which can be used to direct reactivity. A famous example is the Luche Reduction, where an oxophilic metal makes the carbonyl of a conjugated ketone more reactive and directs the reducing agent. On the other hand, copper organometallics have high affinity with carbon carbon multiple bonds and are used for conjugate addition of nucleophiles into a conjugated ketone.
Редукциялау және тотықтандыру реагенттері
Әртүрлі гидридтік реагенттер функционалдық топтарға әртүрлі реактивтілікке ие, сондықтан оларды қажетті нәтижеге сәйкес таңдауға болады. Мысалы, 4 нитро 2 хлорбензонитрилдің тиісті анилинге, 4 амино 2 хлорбензонитрилге органикалық тотығуы үшін натрий борогидриді литий алюминий гидридінен салыстырмалы түрде жоғары химиялық селективтілікке ие. Тағы бір мысал келтірейік, 4 метоксиацетофенон қосылысы жоғары pH-та кетон тобынан ағартқышпен (карбоксил қышқылын түзетін) тотығады, ал төмен pH-та EAS (арил хлоридіне) тотығады.
Different hydride reagents have different reactivity towards functional groups so they can be selected according to the desired outcome. Examples include the greater relative chemoselectivity of sodium borohydride versus lithium aluminium hydride for the organic reduction of 4 nitro 2 chlorobenzonitrile to the corresponding aniline, 4 amino 2 chlorobenzonitrile. In another example, the compound 4 methoxyacetophenone is oxidized by bleach at the ketone group at high pH (forming the carboxylic acid) and oxidized by EAS (to the aryl chloride) at low pH.