Кіріспе

Кеннебункпорт, Мэн штатында орналасқан мұражай.

АҚШ-тың Мэн штаты, Кеннебункпортта орналасқан Теңіз жағалауы троллейбусы мұражайы – әлемдегі алғашқы және ең ірі қоғамдық көлік құралдары мұражайы. Жинақтың негізгі бөлігі троллейбустар (трамвайлар) болғанымен, оған жылдам транзит пойыздары, қалааралық вагондар, троллейбустар және моторлы автобустар да кіреді. Теңіз жағалауы троллейбусы мұражайына Жаңа Англия электр темір жолы тарихи қоғамы (NEERHS) иелік етеді және басқарады. Мұражайдың 350-ден астам көлік құралының ішінде, Мэн штатында тарихи тұрғыда пайдаланған он троллейбус және теміржол вагоны 1980 жылы «Мэн троллейбустары» деген атаумен Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілген.

Тарих

Теодор Ф. Сантарелли де Браш және Осмонд Ричард Каммингс мұражайдың негізін қалаушылардың екеуі болды, ол бастапқыда «Теңіз жағалауы электр темір жолы» ретінде жұмыс істеді. Сантарелли Гарвард университетін бітірген және 1987 жылы қайтыс болғанға дейін мұражайды басқарды; ал Жаңа Англия теміржол тарихшысы Каммингс 2013 жылы қайтыс болды. Мұражайдың құрылуына әкелген оқиғалар 1939 жылы теміржол жанкүйерлері тобы Бидфорд және Сако темір жолы троллейбустар паркін ауыстыру үшін моторлы автобустар сатып алып жатқанын білген кезде басталды. Сол кезде тағы бір теміржол жанкүйерлері Манчестер және Нашуа көшелі теміржолынан троллейбус сатып алды. Екі топ бірікті, ал Нашуа троллейбусы Log Cabin Road орналасқан жерге әкелінді. Мұражайдың негізін қалаушылар тобы 1941 жылы «Жаңа Англия электр темір жолы тарихи қоғамы» ретінде ресми түрде тіркелді. 2010 жылға қарай мұражайда 260-тан астам көлік болды. Көбісі Жаңа Англиядан және АҚШ-тың басқа аймақтарынан келгенімен, Канада, Австралия, Жапония, Германия, Венгрия, Англия, Шотландия, Италия және тағы бірнеше елден келген троллейбустар да коллекцияда бар. Көліктерді жөндеу шеберханасында экскурсиялық галерея орналасқан, онда келушілер көліктердің қалай күтіліп, қалпына келтірілетінін көре алады. Жалпы жұртшылыққа жабық қоймалар мен жолдарда қалпына келтіруді күтіп тұрған көліктер сақталған. Бір уақытта бірнеше қалпына келтірілген троллейбустар демонстрациялық желіде жүреді. Қалпына келтірілген троллейбустар мұражайдың демонстрациялық теміржолында пайдаланылады, ол Атлантикалық жағалау желісінің маршрутын ұстанады – бұл троллейбус желісі қазіргі мұражайдың жерінде орналасып, Кеннебанкпортты Йорк Бичпен байланыстырған. 1920 жылдары желі тоқтатылғаннан бері мұражай волонтерлері оны бастапқы күйіне қайта жаңартуда. «Seashore» Бидфордқа қарайтын жол құқығына ие, ол келушілер орталығынан шамамен 8 шақырым қашықтықта орналасқан. Демонстрациялық маршрут Талбот паркіне (троллейбустарды бұруға арналған айналымдық алаң) және келушілер орталығына оралады. Троллейбустар коллекциясында елдің және әлемнің түкпір-түкпірінен келген көліктер бар, олардың шамамен жиырмасы жұмыс істеуге дайын. Көбінесе 6-7 көлікті бір мезгілде қалпына келтіру жұмыстары жүргізіледі. Троллейбус желісін кеңейту және қолданыстағы желіні жаңарту мәселелері талқыланып жатыр. Мұражай жұмыс істейтін маусым (мамыр–желтоқсан) бойында көптеген тақырыптық іс-шаралар өткізеді, олардың ішінде «Қымыз теру троллейбусы», «Даниэль Тайгер Seashore-ға келеді», коллекциядағы бірнеше жұмыс істейтін троллейбустарға арналған құрмет күндері, келушілер мен қоғам үшін тегін балалар оқу сағаты және қараша мен желтоқсан айларында арнайы мерекелік саяхаттар бар. Көрме залын кештерге, жиналыстарға, кездесулерге немесе отбасылық тойларға жалға алуға болады.