Кіріспе
1934 жылғы Миннеаполистегі еңбек ереуілі мен наразылық, Миннеаполис, Миннесота, АҚШ
1934 жылғы Миннеаполис жалпы ереуілі, Үстіңгі Орта Батыс аймағының ірі таратқыш орталығы Миннеаполистегі жүк тасымалдау компанияларының көпшілігіне қарсы Teamsters жүргізген ереуілден туындады. Ереуіл 1934 жылдың 16 мамырында Базар ауданында (қазіргі Қойма ауданы) басталды. Ең ауыр күн – 20 шілдедегі «Қанды жұма», сол күні полиция ереуілшілерге атып, екі адамды өлтіріп, 67 адамды жарақаттады. Содан кейін зорлық-зомбылық жаз бойы үзіліспен жалғасты. Ереуіл 22 тамызда ресми түрде аяқталды. Американың троцкишіл коммунистік лигасымен байланысты жергілікті лидерлер құрған коалиция, кейіннен Социалистік жұмысшылар партиясын (АҚШ) құрған топ, ереуіл жүргізушілерді ұйымдастыруға және Teamsters еңбек одағының өсуіне жағдай жасады. Бұл ереуіл, 1934 жылғы Батыс жағалауындағы лонгшорлар ереуілімен және 1934 жылғы Толедо Автолайт ереуілімен (Америка жұмысшы партиясы бастаған) бірге, 1930 жылдары өнеркәсіптік синдикализмнің дамуына ықпал еткен маңызды факторлардың бірі болды, оның көп бөлігі Өнеркәсіптік ұйымдар конгресі арқылы ұйымдастырылды.
Friday, July 20, called "Bloody Friday", when police shot at strikers in a downtown truck battle, killing two and injuring 67. Ensuing violence lasted periodically throughout the summer. The strike was formally ended on August 22. With a coalition formed by local leaders associated with the Trotskyist Communist League of America, a group that later founded the Socialist Workers Party (United States), the strike paved the way for the organization of over the road drivers and the growth of the Teamsters labor union. This strike, along with the 1934 West Coast Longshore Strike and the 1934 Toledo Auto Lite Strike led by the American Workers Party, were also important catalysts for the rise of industrial unionism in the 1930s, much of which was organized through the Congress of Industrial Organizations.
Шабуылға дейін
1933 жылы Дэниел Тобин басшылығымен құрылған Халықаралық Темиршілер Бірлігі ереуілдерге қарсы консервативті кәсіподақ болды. Бірліктің мүшелері жиі басқа кәсіподақтардың ереуілдерін қолдауға шақырылса да, көлік саласындағы қызметі оларды көптеген басқа кәсіподақталған салалардың жұмысшыларымен байланыстырды және кейбір аймақтарда мықты ынтымақтастық дәстүрін қалыптастырды. Дегенмен, Халықаралық Бірлік өзі ереуілге қатысуға өте сақты болды, тіпті оған қарсылық танытты. Халықаралық Конституцияның ереуілді мақұлдау үшін мүшелердің үштен екісінің дауысын қажет етуі және Халықаралық президентке жергілікті кәсіподақ мерзімінен бұрын ереуілге шыққан деп есептесе, ереуіл төлемдерін тоқтату құқығын беруі, сондай-ақ мүшелерді қолөнер немесе салалық принцип бойынша бөлек кәсіподақтарға бөлуі – мұз арба жүргізушілері бір жерде, өнім тасушылар екіншіде, сүт тасушылар үшіншіде және т.б. Темиршілерде бірнеше жалпы жергілікті ұйымдар болды; 1934 жылы 75-тен аспайтын мүшесі бар Миннеаполистің 574-ші жергілікті ұйымы солардың бірі еді. Троцкий қуылғаннан кейін болған ішкі дағдарыстан кейін, жаңа құрылған Америка Коммунистік Лигасына (Сол қанаттағы оппозиция) өткен, соның ішінде бірнеше Коммунистік партия мүшелері 1930 жылдардың басында 574-ші жергілікті ұйымға қосылды. Бұл мүшелер – Рей Данн, оның бауырлары Майлз және Грант, Карл Скоглунд және кейін Фаррелл Доббс – 1933 жылдың ең суық күндерінде көмір тасушыларды ереуіл арқылы ұйымдастыруды бастады. Бұл ереуіл Халықаралық Конституцияда белгіленген қатаң келісім процедураларын да, Ұлттық Өнеркәсіптік Қайта жаңғырту Актісі бойынша ұсынылған тиімсіз делдалдық процедураларды да елемеді. Жеңіс кәсіподаққа жүргізушілер мен жұмыс берушілер арасында үлкен бедел әкелді. Одақ жүргізушілерді барлық жерде ұйымдастыруға кірісті. Сонымен қатар, одақ ереуілге түрлі жолдармен дайындала бастады. Ол ереуіл штабы, асхана және медициналық пункт ретінде пайдаланылатын үлкен залды жалға алды. Штаб-пәтерде жұмыс істейтін әйелдерден құралған көмекші ұйым құрылды. Соңында, алдағы ереуілге қолдау көрсету үшін фермерлер мен жұмыссыздар ұйымдарының қолдаушы басшыларымен келіссөздер жүргізілді.
Шабуыл
1934 жылдың 16 мамырында ереуіл басталды. Ереуіл өте тиімді болды, қаладағы коммерциялық көліктердің көп бөлігін тоқтатты, тек кейбір шаруаларға ғана өнімдерін қалаға әкелуге рұқсат берілді, бірақ олар базар аймағына емес, тікелей дүкендерге жеткізіп салды, ал базарды кәсіподақ жапқан еді. Ереуілдің басындағы ең қатыгез шайқастар осы базарда болды. 1934 жылдың 19 мамырында, сенбі күні, Миннеаполис полициясы мен жеке күзетшілер ереуілшілердің жүк тасушыларға жүкті түсіруіне кедергі келтіруге тырысқан бірнеше ереуілшіні ұрып-соқты. Содан кейін олар қаланың екі ірі газетінің жүк тиеу алаңдарында газет қағазын түсіріп жатқан тағы бірнеше ереуілшіні ұстады. Жарақат алған ереуілшілерді ереуіл штабына жеткізген кезде полиция олардың соңынан ілесіп келді. Ереуілшілер полицияны штабқа кіргізбеді, екі полицейді есінен айнытып, тротуарда қалдырды. Келесі дүйсенбіде, 21 мамырда, полиция, жұмыс берушілер ұйымы – Азаматтар альянсының бірнеше жүз жаңадан тағайындалған мүшелерімен күшейтіліп, базарды жүк көліктері үшін ашуға тырысты. Ұрыс жүк тиеу алаңынан жүк көлігі шыға бастағанда басталды. Шайқас жалпы төбелесге айналды, өйткені жүздеген пикетшілер түрлі таяқтармен қаруланып, пикетшілерді қолдауға асықты; полиция оқ атуға дайын болғанда, кәсіподақ полиция мен депутаттардың арасына пикетшілермен толы жүк көлігін жіберіп, олардың бір-бірін атып алуын болдырмады. Басқа кәсіподақтар, әсіресе құрылыс саласындағылар, Teamsters-қа қолдау көрсетіп, ереуілге қосылды. Миннеаполистегі Америка Еңбек Федерациясының Орталық Еңбек Кеңесі ереуілге қаржылық және моральдық қолдау көрсетіп, кәсіподаққа штаб-пәтерінен пикеттік жұмыстарын үйлестіруге мүмкіндік берді. 22 мамырда шайқас қайта басталды. Пикетшілер шабуылға шығып, полиция мен депутаттарды базардан және кәсіподақ штаб-пәтерінің маңынан ығыстырды. Жүздей "арнайы полиция" қызметкерінің екеуі (К. Артур Лайман және Питер Эрат) қоршалып, өлтірілді. Келесі "жалпы тәртіпсіздікте" тағы екі десяткаға жуық арнайы полиция, қалалық полиция және ереуілшілер ұрып-соғылып, жараланды.
Келіссөздер
Орталық еңбек кеңесі, құрылыс кәсіптері кеңесі және жүк тасымалдаушылардың бірлескен кеңесі Миннеаполис полициясының бастығы Майк Йоханнеске соғысты тоқтату туралы ұсыныс жасады. Оған сәйкес, полиция мен жұмыс берушілер жүк машиналарын жылжытуға тырысуын тоқтатса, кәсіподақ жиырма төрт сағатқа пикетке шығуды тоқтатар еді. Жұмыс берушілер, жүк тасымалдаушылар және құрылыс кәсіптері ресми түрде бітім туралы келісімге қол қойды. Алайда Йоханнес полицияның бітім аяқталғаннан кейін жүк машиналарын жылжытатынын мәлімдеді, соның салдарынан кәсіподақ пикетке қайта оралатынын жариялады. Осы кезде қала әкімдігі губернатор Флойд Б. Олсоннан Ұлттық гвардияны, генерал-адъютант Эллард А. Уолш басқаратын 34-ші жаяу әскер дивизиясын (АҚШ) жұмылдыруды сұрады. Олсон осыны істеді, бірақ оларды толыққанды қолданудан бас тартты, өйткені ол өзінің еңбекші қолдаушыларын наразылыққа ұшыратқысы келмеді. Олсон бұрыннан бері дауды таратуға тырысып жатқан болатын. 25 мамырда жұмыс берушілер мен кәсіподақ кәсіподақты мойындауды, барлық ереуілшілерді қызметке қайта алуды, еңбек стажы мен кемсітуге қарсы бапты қамтитын келісімге келді. Мүшелер оны көпшілік дауыспен мақұлдады.
Шабуыл қайта жалғасады
Одақ жұмыс берушілердің "ішкі жұмысшыларды", қойма қызметкерлерін, сондай-ақ жүргізушілер мен жүк тиеушілерді қамтуға келісім бергенін ойлады. Жұмыс берушілер келісімнен бас тартқан соң, ереуіл 17 шілдеде қайта басталды. Губернатор Олсон тағы да Ұлттық гвардияны жұмылдырды, бірақ оларды қолданбады. Одақтың басшылығы осы ереуілде басқа тактика қолдануға шешім қабылдады; мүшелеріне ешқандай таяқ немесе қару алып жүрместен пикетке шығуға бұйрық берді. Полиция, керісінше, кең аумаққа оқтар шашыратып, қаруланды. 20 шілде, жұма күні, бір сары жүк көлігі 50 қарулы полицейдің сүйемелдеуімен орталық базарға келді. Көлік жеткізілімді сәтті жасады, бірақ таяқ ұстаған пикетшілердің тобы көліктің жолын кесті. Полиция көлікке қарай оқ ашты, содан кейін айналасындағы көшелерге жиналған ереуілшілерге қаруларын бұрды. Көзі куәгер болған адамның айтуынша, құлаған әріптестеріне көмектесуге келген пикетшілер "түзу оқ астына түсті. Ал полицейлер жараланғандарды көтеріп жатқанда оларға оқ жаудырды. Тірі, мықты адамдардың қатары құлап, сынды, шайқалды". Ол сондай-ақ бір адамның "көшеде өзінің ішегіне басып, жарқырап жарылып жатқанын, ал екіншісінің оң қолында кесілген қолын ұстағанын" көргенін айтты. Қырқыстан соң екі ереуілші (Генри Несс және Джон Белор) қаза тауып, алпыс жеті адам жарақат алды. Полицияның зорлық-зомбылығы басқа кәсіподақтардың қолдауын және көлік жұмысшыларының бір күндік ереуілін тудырды. Екі тарап та қақтығыстан бас тарды: Бас комиссар Йоханнес пен мэр Бейнбридж импичмент талаптарына тап болды, ал одақ мүшелерін полицияға одан әрі шабуыл жасауға себеп болатын нәрсе бермеуге шақырды, полицияға қарсы оқ атуға ниеттенген бірнеше пикетшілерді қарусыздандырды. Одақ тауар жеткізуге тырысқан, әрқайсысы қырық полицейлік машинадан тұратын колонналармен бірге жүретін бірнеше жүк көліктерін тоқтатуға тырыспады, бірақ осы колонналарды сүйемелдеу үшін көптеген пикетшілермен көліктерді жіберді, сондықтан полиция бір күні бірнеше жеткізу көлігінен артық сүйемелдей алмады.
Әскери жағдай және келісім
Кейіннен губернатор құрған қоғамдық комиссия былай хабарлады: Полиция демонстрацияға қатысушыларды тікелей нысанаға алып, өлтіру үшін атып тастады. Полицияның қауіпсіздігі еш уақытта қауіпке ұшырамады. Демонстрацияға қатысушылардың ешқайсысы қару-жарақпен қамтамасыз етілмеген. 26 шілдеде полицияның қолынан наразылық білдірушілердің қаза болуынан кейін, Фермер-Еңбекші партиясының губернаторы Олсон әскери жағдай жариялады және 34-ші жаяу әскер дивизиясының төрт мың Ұлттық гвардияшысын жұмылдырды. Осы жұмылдырудан кейін адам өміріне ешқандай залал келтірілмеді. 26 шілде мен 1 тамыз аралығында Ұлттық гвардия жүк көліктерінің жүргізушілеріне жұмыс істеуге рұқсат беруді, патрульдік бақылау жүргізуді, комендант сағатын енгізуді және күзеттік міндеттерді атқаруды бастады. 1 тамызда Ұлттық гвардия әскерлері ереуіл штабын басып алып, тұтқындалған кәсіподақ жетекшілерін Сент-Полдегі мемлекеттік жәрмеңке алаңындағы қамауға алды. Келесі күні штаб-пәтер кәсіподаққа қайтарылды және жетекшілер босатылды, себебі Ұлттық гвардия Азаматтар Альянсы штаб-пәтеріне символдық шабуыл жасады. Кәсіподақ Орталық Еңбек одағына жалпы ереуіл жариялау туралы өтініш жасады, ал губернатор 5 тамыз күні түнгі жарыққа дейін егер келісімге қол жеткізілмесе, барлық жүк көліктерін тоқтатып тастауға ультиматум берді. Дегенмен, 14 тамызға дейін мыңдаған жүк көліктері әскери рұқсаттармен жұмыс істеді. Әскери жағдай мен экономикалық қысымнан ереуіл қатты әлсірегенімен, кәсіподақ жетекшілері оны жалғастыратындарын мәлімдеді. 21 тамызда федералды делдал Азаматтар Альянсының төрағасы А.В. Стронгтан кәсіподақтың негізгі талаптарын қамтитын келісім ұсынысын қабылдады. Келісім ратификацияланды, бұл Миннеаполисте жұмыс берушілердің кәсіподақ құруға қарсылығын жойды. 1935 жылдың наурыз айында Халықаралық президент Дэниел Тобин 574-ші жергілікті ұйымды Халықаралық жүк тасушылар бауырластығынан (IBT) шығарды. Алайда, 1936 жылдың тамызында Тобин жергілікті ұйымды 544 ретінде қайтадан тіркеуге мәжбүр болды. 544-ші ұйымның жетекшілері бүгінгі күнгі IBT-де қолданылатын келіссөздер жүргізу жүйесін дамытты. 544-ші жергілікті ұйым 1941 жылға дейін социалистік басшылықта болды, содан кейін одақтың және Социалистік жұмысшылар партиясының он сегіз жетекшісі федералды түрмеге сотталды. Олар АҚШ Жоғарғы Соты конституцияға қайшы деп тапқан радикалдыққа қарсы Смит заңының алғашқы құрбандары болды. Түрмеге сотталған мүшелердің арасында Джеймс П. Каннон, Грейс Карлсон, Джейк Купер, Оскар Кувер, Гарри ДеБур, Фаррелл Доббс, В.Р. Данн, Макс Гелдман, Альберт Голдман, Кларенс Хамель, Эмиль Хансен, Карлос Хадсон, Карл Куэн, Феликс Морроу, Эдвард Палмквист, Альфред Рассел, Оскар Шоенфельд, Карл Скоглунд болды.
Max Geldman, Albert Goldman, Clarence Hamel, Emil Hansen, Carlos Hudson, Karl Kuehn, Felix Morrow, Edward Palmquist, Alfred Russel, Oscar Schoenfeld, Carl Skoglund.
Әсері
Бұл ереуіл 1934 жылға дейін Азаматтар Альянсының бақылауында болған, ашық еңбек нарығының бекінісі болған Миннеаполисті өзгертті. Осы ереуілден кейін 574-ші жергілікті ұйымның көмегімен басқа да салалардағы мыңдаған жұмысшылар ұйымдастырылды. Бұл ереуіл сонымен қатар Коммунистік лигаға, кейіннен Америка жұмысшы партиясы деп аталған, 574-ші жергілікті ұйымда және Миннеаполис қалалық аймағындағы басқа да Teamster жергілікті ұйымдарында күшті позицияны қамтамасыз етті. Троцкистердің қатары 100-ден асты. Бұл Троцкистерге Орталық Еңбек Кеңесі құрамындағы әртүрлі кәсіби одақтар арқылы жетекшілік беруге мүмкіндік берді. Төменде айтылғандай, теміржол саласынан басқа кез келген кәсіби одақ үшін алғашқы аймақтық келісімшартты ұйымдастыру арқылы троцкистер Оңтүстік Дакотадан Айоваға, Колорадоға дейін Teamster жергілікті ұйымдары бар жерде өз партияларының жергілікті ұйымдарын құрды. Кейіннен партия Смит заңы бойынша қудалаулар мен Тобиннің 1940 жылдардың басында тағайындаған сенімділік арқылы осы жерден қуылды. Ең маңыздысы, бұл ереуіл Фаррелл Доббстың мансабын бастады, ол бүкіл Орта Батыста жүк тасымалдаушыларды ұйымдастыруда маңызды рөл атқарды. Бұл күш-жігерлер өз кезегінде Teamster одағының қолөнер одағынан – тек өз саласына және жергілікті жеріне назар аударатын жергілікті ұйымдардан тұратын ұйымнан – шын мәнінде ұлттық одаққа айналуына әкелді.